
مقدمه
مقام معظم رهبری، در بسیاری از بیانات سالهای اخیر خود به بحث بصیرت پرداخته اند و ضمن این بیانات به تبیین شاخصه های بصیرت، آفات بی بصیرتی، مخاطبان بصیرت، اهمیت و فواید بصیرت، الگوهای بصیرت، مواقف و بزنگاه های مهم بصیرت و .... پرداخته اند.
علت این تأکید معظم له را نیز باید در پیچیده شدن توطئه ها و نقشه های دشمنان انقلاب اسلامی در سالهای اخیر و به تعبیر دیگر همان موضوعی که رهبر معظم انقلاب تحت عنوان "جنگ نرم" مطرح نموده اند ذکرکرد، زیرا در جنگ نرم، طراحی دشمن به قدری پیچیده خواهد بود که بعضاً خواص هم در تشخیص دقیق حق و باطل ، دچار گمراهی و اشتباه می شوند و در همین مقاطع حساس است که نیاز به بصیرت خود رانشان می دهد. از طرفی موضوع بصیرت در بیانات معظم له در سیر تاریخی، با توجه به تحولات و تجربیات پیش آمده، از عمق و غنای بیشتری بهره مند گردیده و ابعاد آن به نحو گسترده تری بیان شده است.
با توجه به اهمیت این بحث، در تحقیق پیش رو تمام بیانات معظم له از ابتدای رهبری تاکنون که به بحث بصیرت پرداخته شده، به ترتیب تاریخ ایراد سخنرانی استخراج و محوریابی شده که خلاصه و اهم این مباحث و محورها در ابتدای تحقیق به صورت جدولی و شماتیک ارائه شده است.
تجمیع محورها
- لزوم برخورداری علما از بصیرت و " علم به زمان"
- بی بصیرتی علما، عامل بروز مشکلات بزرگ در طول تاریخ تشیع
- بصیرت و کشف ترفندهای دشمن
- عمق بصیرت در وجود امام
- ضرورت بصیرت در دوران ممزوج شدن حق و باطل
- فقدان تحلیل سیاسی، نقطه ضعف اصلی مردم در دوران حکومت امام علی(ع)
- بصیرت و دفاع از دین
- بصیرت و آگاهی، پایه شکل گیری بسیج
- بصیرت و انتخاب های ملت
- بصیرت و شناخت برنامه های دشمن
- بسیج و لزوم افزایش روزافزون بصیرت خود
- وجود حد اعلای بصیرت در امام حسین(ع)
- دنباله روی امام خمینی (ره) از امام حسین (ع) در بصیرت و قدرت نفس
- عظمت روحى و بصیرت حاکم بر وجود امام خمینى، عامل استقامت و ادامه مبارزه با رژیم ستمشاهى
- بصیرت، معیار تمایز خواص از عوام
- لزوم برخورداری پرچمدار هدایت اسلامی از بصیرت دینی
- قوه قضائیه و بصیرت
- بصیرت و شناخت دشمن و روشهایش
- بصیرت و امام علی (ع)
- امکان تقلید از امام علی (ع) در دو صفت بصیرت و صبر
- ارتباط مشکلات بشر با فقدان بصیرت یا صبر
- حاکمیتهای پیش از انقلاب و تأثیرشان بر بصیرت و صبر ملت
- انقلاب و دمیدن بصیرت و صبر به ملت
- پرچمداری بیداری جهانی توسط ایران، عامل دشمنی آمریکا با جمهوری اسلامی
- بصیرت نسل جوان، یکی از سه رکن اساسی در تضمین آینده خود و کشور
- ضعف قدرت تحلیل و ضربات وارد آمده بر مسلمانان در طول تاریخ
- حج و بصیرت مسلمانان
- بصیرت، یکی از مهمترین نیازهای نسل جوان
- عمق بخشیدن مستمر به آگاهی و بصیرت دانش آموزان، یکی از وظایف انجمنهای اسلامی دانش آموزان
- بصیرت در قوه قضائیه و تأمین حقوق مردم
- بصیرت از ارکان قوه قضائیه
- فضای قرانی در جامعه، عامل بصیرت بخشیدن به جامعه
- بصیرت و حرکت جنبش دانشجویی بر اساس آن
- بصیرت، ابزار شناخت هدف و منحرف نشدن از راه
- نقش بصیرت در انتخاب رهبر
- انتخاب با بصیرت و استحکام مجلس خبرگان
- بصیرت و فضای آرام و سالم انتخاباتی
- ایستادگی از سر بصیرت، تنها راه دستیابى یک ملت به حقوق خود
- جایگاه اهل بصیرت و استقامت در کلام امام علی(ع)
- امام حسین (ع)، مظهر بصیرت و استقامت
- روشن کردن مرزهای خودی از دشمن، یکی از مواقف بصیرت
- نیاز ملت به بصیرت به هنگام انتخابات، با مشاهده موضعگیری دشمن
- بصیرت از عوامل واکنش مناسب مردم به تبلیغات هستهای دشمن
- صبر و بصیرت در ملت، دو عامل اصلی پیروزی انقلاب
- انتخاب نماینده اصلح، نشانه بصیرت
- نقش بصیرت در تشخیص جایگاه خود و موقعیت دشمن
- هوشیاری و بصیرت ملت علیرغم تلاش دشمن در تضعیف قوا
- بصیرت نسل جوان و آینده کشور
- ارتباط خطای عامه مردم و نخبگان با بصیرت
- تفاوت دوران حکومت امام علی (ع) با پیامبر (ص) و جایگاه بصیرت در حکومت امام علی (ع)
- لزوم بصیرت برای شناخت دوست و دشمن
- وظیفه نخبگان در ایجاد بصیرت در خود و دیگران
- اهمیت بصیرت برای تغییر رفتارها
- نخبگان با بصیرت و روشنگری در دوران فتنه
- برخورد همراه با بصیرت در برابر حوادث، انتظار جامعه از نخبگان
- خواص، هدف کنونی دشمن و لزوم تقویت بصیرت خواص
- اهمیت داشتن بصیرت از نگاه قرآن
- حرکت پیامبر بر اساس بصیرت به دستور قرآن قبل از تشکیل حکومت
- اولویت داشتن بصیرت به هنگام تشکیل حکومت از سوی پیامبر
- تأکید بر بصیرت از سوی معظم له به دلیل نقش آن در آگاهی بخشی به مردم و گمراه نشدن در فتنه ها
- بصیرت به مثابه قطب نما
- امکانپذیر نبودن حرکت بدون بصیرت در جهان پیچیده امروز
- لزوم ارتقاء بصیرت در ابعاد مختلف همچون هدف، وسیله، شناخت دشمن، شناخت موانع راه، شناخت
راه هاى جلوگیرى از موانع و برداشتن موانع
- تعریف بصیرت
- توصیه به عموم و جوانان در ارتقاء و عمق بخشی به بصیرت خود و پیشگیری از جلوهگری "دشمن" درقالب "دوست" و "باطل" در قالب "حق"
- بصیرت، اولین وظیفه برای پیشگیری از مشتبه شدن حق و باطل
- شناخت دشمنان خونی جمهوری اسلامی، یک معیار بصیرت
- ذوق زدگی و یا خشم دشمن از رفتار ملت، معیار دیگر بصیرت
- بصیرت، عنصر لازم برای مبارزه صحیح و قاطع
- نیاز هر حرکت عمومی در دنیای کنونی (و موقعیت استثنائی کشور) به داشتن بصیرت عمومی
- وجود بصیرت به مراتب بیشتر در جوانان امروز نسبت به جوانان اول انقلاب با توجه به تجربه سی ساله
دیدار و بیعت مدرسین، فضلا و طلاب حوزه علمیه مشهد (2/4/1368)
محورها:
- لزوم برخورداری علما از بصیرت و علم به زمان
- بی بصیرتی علما، عامل بروز مشکلات بزرگ در طول تاریخ تشیع
بیانات:
اگر اعلم علما هم باشید و زمانتان را نشناسید و ندانید ترفندهای استکبار و نیز مشکلات جامعه چیست،نمی توانید برای جامعه ی اسلامیتان مفید واقع شوید. بصیرت و علم به زمان برای یک عالم در هر حدی لازم است و عدم آگاهی علما به حقایق جریانات جهان در طول تاریخ تشیع به ویژه در دویست سال اخیر، مشکلات بزرگی را به وجود آورده و ضربه سنگینی را از این ناحیه وارد کرده است.دیدار اقشار مختلف مردم 24/5/1369)
محور:
- بصیرت و کشف ترفندهای دشمن
بیانات:
راه نجات کشورهای اسلامی از زورگویی، اشغال و سلطه گری استکبار جهانی بازگشت به اسلام ناب محمدی (ص) و بصیرت کامل نسبت به دشمن واقعی است. ملتهای مسلمان باید ترفندها و خدعههای استکبار را درک کنند. امروز زمان پی بردن به این مطلب است که چرا شرق و غرب، آمریکا، شوروی، ارتجاع و ایادی آنها در دنیا دست به دست هم دادند و بیشترین فشارها را طی یازده سال گذشته بر جمهوری اسلامی ایران وارد کردند.
دیدار مسؤولان و کارگزاران نظام به همراه حجه الاسلام والمسلمین حاج سید احمد خمینی(14/9/1369)
محور:
- عمق بصیرت در وجود امام
بیانات:
امام (ره ) به معنای واقعی کلمه ، یک حکیم بود. خدای متعال ، حکمت به همان معنای حقیقی "ولقد اتینا لقمان الحکمه " را به این مرد داده بود. او واقعا بصیرتی داشت . خیلی از چیزهایی که ماها حتی گاهی با دقت نمی دیدیم ، او آنها را در نگاه عادی مشاهده می کرد. حرفهای او، برخاسته ی از چنین دلی و چنان حکمتی بود.
سخنرانی در پایان چهارمین مجمع بزرگ فرماندهان و مسؤولان دفاتر نمایندگی ولی فقیه در سپاه (27/6/1370)
محورها:
- ضرورت بصیرت در دوران ممزوج شدن حق و باطل
- فقدان تحلیل سیاسی، نقطه ضعف اصلی مردم در دوران حکومت امام علی (ع)
بیانات:
دوران دشوار هر انقلابى، آن دورانى است که حق و باطل در آن ممزوج بشود. ببینید امیرالمؤمنین از این « ولکن یؤخذ من هذا ضغث و من هذا ضغث فیمزجان فهنا لک یستولى الشّیطان على اولیائه ».(10) : مى نالد در دوران پیامبر، این طورى نبود. در دوران پیامبر، صفوف، صفوف صریح و روشنى بود. آن طرف، کفار ومشرکان و اهل مکه بودند؛ کسانى بودند که یکى یکى مهاجرین از اینها خاطره داشتند: او من را در فلان تاریخ زد، او من را زندانى کرد، او اموال من را غارت کرد؛ بنابراین شبهه یى نبود. یهود بودند؛ توطئه گرانى که
همه ى اهل مدینه - از مهاجر و انصار - با توطئه هاى آنها آشنا بودند. جنگ بنى قریظه اتفاق افتاد، پیامبردستور داد عده ى کثیرى آدم را سر بریدند؛ خم به ابروى کسى نیامد و هیچ کس نگفت چرا؛ چون صحنه،صحنه ى روشنى بود؛ غبارى در صحنه نبود. این طور جایى، جنگ آسان است؛ حفظ ایمان هم آسان است. اما در دوران امیرالمؤمنین، چه کسانى در مقابل على (ع) قرار گرفتند؟ خیال مى کنید شوخى است؟ خیال مى کنید آسان بود که "عبداللَّه بن مسعود"، صحابى به این بزرگى - بنا به نقل عده اى - جزو پابندهاى به ولایت امیرالمؤمنین نماند و جزو منحرفان به حساب آمد؟ همین "ربیع بن خثیم" و آنهایى که در جنگ صفین آمدند گفتند ما از این قتال ناراحتیم، اجازه بده به مرزها برویم و در جنگ وارد نشویم، در روایت دارد که "من اصحاب عبداللَّه بن مسعود"! این جاست که قضیه سخت است.
وقتى غبار غلیظتر مى گردد، مى شود دوران امام حسن؛ و شما مى بینید که چه اتفاقى افتاد. باز در دوران امیرالمؤمنین، قدرى غبار رقیقتر بود؛ کسانى مثل عمار یاسر - آن افشاگر بزرگ دستگاه امیرالمؤمنین - بودند. هرجا حادثهایى اتفاق مى افتاد، عمار یاسر و بزرگانى از صحابه ى پیامبر بودند که مى رفتند حرف مى زدند، توجیه مى کردند و لااقل براى عده اى غبارها زدوده مى شد؛ اما در دوران امام حسن، همان هم نبود.
در دوران شبهه و در دوران جنگ با کافر غیرصریح، جنگ با کسانى که مى توانند شعارها را بر هدفهاى خودشان منطبق کنند، بسیار بسیار دشوار است؛ باید هوشیار بود.
البته بحمداللَّه ما هنوز در چنان دورانى نیستیم. هنوز صفوف روشن است؛ هنوز خیلى از اصول و حقایق،واضح و نمایان است؛ اما مطمئن نباشید که همیشه این گونه خواهد بود. شما باید آگاه باشید. شما باید چشم بصیرت داشته باشید. شما باید بدانید بازویتان در اختیار خداست یا نه. این، بصیرت مى خواهد؛ این را دست کم نگیرید.
من یک وقت در دوران زندگى تقریباً پنجساله ى حکومت امیرالمؤمنین (علیه الصلاة و السلام) و آنچه که پیش آمد، مطالعات وسیعى داشتم. آنچه من توانستم به عنوان جمع بندى به دست بیاورم، این است که "تحلیل سیاسى" ضعیف بود. البته در درجه ى بعد، عوامل دیگرى هم بود؛ اما مهمترین مسأله این بود. والّا خیلى از مردم هنوز مؤمن بودند؛ اما مؤمنانه در پاى هودج ام المؤمنین در مقابل على (علیه السلام) جنگیدند و کشته شدند! بنابراین، تحلیل غلط بود.
موضع خود را شناختن و در آن قرار گرفتن، هوشیارى سیاسى، شم سیاسى و قدرت تحلیل سیاسى – البته به دور از ورود در دسته بندیهاى سیاسى - خودش یکى از آن خطوط ظریفى است که من در پیام هم به شما عرض کردم؛ امام هم که مکرر در مکرر فرموده بودند.
دیدار فرماندهان گردانهای عاشورای بسیج سراسر کشور(22/4/1371)
محور:
- بصیرت و دفاع از دین
بیانات:
فداکاری و ایثار همه جانبه برای حفظ دین، آسیب پذیر بودن دشمن به رغم تواناییهای گستردهی ظاهری و ضرورت برخوردار بودن از بصیرت به عنوان مهمترین امر در دفاع از دین، درس های مهمی از حماسه ی کربلا هستند که به کار گرفتن آنها میتواند ملتی را به عزت برساند و جبهه ی کفر و استکبار را شکست دهد.
دیدار فرماندهان "بسیج" سراسر کشور(27/8/1371)
محورها:
- بصیرت و آگاهی، پایه شکل گیری بسیج
- بصیرت و انتخابهای ملت
- بصیرت و شناخت برنامه های دشمن
- بسیج و لزوم افزایش روزافزون بصیرت خود
بیانات:
اساس بسیج در جمهورى اسلامى، بر آگاهى است. در این جا نظام جمهورى اسلامى هرگز نخواسته است عده اى بیایند و چشمهایشان را ببندند و با اطاعت کورکورانه و بى خبر از آنچه که اتفاق مى افتد، به میدان بروند و اسلحه ها را بکشند و بناى جنگیدن بگذارند. این را ما نخواستیم. جمهورى اسلامى و امام این جمهورى - رضوان و رحمت خدا بر او - عکس این حرکت کردند. ملت ما با آگاهى راه افتاد، میدان را انتخاب کرد و در آن میدان جنگید. کسانى که در جبهه هاى نبرد، در هشت سال جنگ تحمیلى و قبل از آن و مقدارى بعد از آن ایستادند و جنگیدند، على بصیرةٍ جنگیدند. فهمیدند که چه مى کنند، با چه کسى مى جنگند، چرا مى جنگند و از چه دفاع مى کنند. جوانان بسیجى ما، اگر شهرى بودند، اگر روستایى بودند، اگر على الظاهر مدرک تحصیلى نداشتند، اگر دانشگاهى نبودند، اگر متخصص عالى رتبه نبودند - هرکه بودند ما براى خاک نمى جنگیم؛ ما براى یک وجب زمین نمى جنگیم؛ ما » - مکرر در مکرر از زبانشان شنیدیم که این، همان معرفت است. «. براى اهداف و آرمانهایمان مى جنگیم
... جوانان عزیز! بسیجیان عزیز! هر جاى کشور که هستید، این بصیرت را روزبه روز زیاد کنید. نگذارید بعضى از نیازهاى مادى و مسائل کوچک، جلو بصیرتها را بگیرد. بصیرتتان را حفظ کنید و دشمنتان را بشناسید. دشمن، ترفندهاى گوناگون دارد؛ و آن ملتى موفق مى شود که فریب نخورد. دشمن سعى مى کند آرزوهاى انقلابى را در نظر یک ملت مؤمن، کوچک کند. سعى مى کند نیازهاى مادى و کوچک را در نظر او بزرگ کند. نیاز مادى هم نیاز است، اما از جان که بالاتر نیست! ملتى که در راه خدا، جان برایش نثار کردنى است، آن جایى که میدان مبارزه با دشمن است، نیازهاى دیگر چه تأثیرى مى تواند داشته باشد!؟ شما الان نگاه کنید! سیاستهاى امروز و دیروز دنیا را مشاهده کنید! ببینید چه هنگام بوده است که علیه این نظام
مقدس اسلامى، توطئه هایى در آستین استکبار و استبداد جهانى نباشد؟ آنها از شیوع اسلام مى ترسند. علناً اظهار مى کنند که احساسات انقلابى اسلامى، در کشورهاى اسلامى رو به گسترش است. خود ما هم این را مى بینیم. این، یک واقعیت است. امروز ملت ایران یک ملت منزوى نیست. به کشورهاى گوناگون در دنیا،مثلاً به قلب اروپا نگاه کنید و از کسانى که به آن جا رفته اند بپرسید و بشنوید که چطور ملتى مثل ملت بوسنى هرزگوین که در محاصره ى دشمنان انسانیت قرار گرفته است، به نام شما جوانان ایرانى، شعار مى دهد
و چطور از شما، در بستن پیشانى بندها تقلید مى کند! ببینید چطور احساس کرده است که راه، آن راهى است که شما رفتید و باید همان راه را برود تا دشمن را شکست دهد! این، احساسات اسلامى است که روزبه روز گسترش پیدا مى کند. کانون این احساسات، همین کشور مقدس اسلامى شما بود و الان هم هست.
از این روست که استکبار، به طور مداوم برنامه ریزى مى کند. برنامه هایش هم برنامه هایى است که انسان اگربا بصیرت نگاه کند، مى تواند آنها را بشناسد.
... بصیر باشید در شناسایى دشمن. بصیر باشید در شناسایى ترفندهاى دشمن. ببینید دشمن چطورمى خواهد جمهورى اسلامى را در سطح جهان بد معرفى کند، یا با شکلهاى غلط معرفى کند! البته موفق که نمى شود. تبلیغات دشمن، انصافاً تبلیغات حساب شده اى است. این را باید قبول کنیم. پول خرج مى کنند؛میلیاردها دلار خرج مى کنند، براى این که بتوانند حرفى را جعل کنند که وقتى این حرف بر بال امواج رادیوهایشان قرار گرفت و با یکى دو واسطه به گوش فردى از ملت ایران رسید، در دل او اثر کند. چقدردروغها همین طور درست کردند! اینها متخصصینى براى این طور کارها دارند. لذا هدفشان را باید فهمید.
هدف آنها این است که ما را از اسلام جدا کنند؛ ملت را از مسؤولین جدا کنند؛ ملت را از انقلاب دلسرد کنند؛ ملت را از آینده ى جهاد و دفاعش ناامید کنند؛ ملت را از میدان و مرکز صحنه ى مبارزه عقب بزنند.البته باید بدانند که هرگز در این خواستنها، موفق نخواهند شد.
مراسم هفتمین سالگرد بنیانگذار جمهورى اسلامى ایران (14/3/1375)
محورها:
- وجود حد اعلای بصیرت در امام حسین (ع)
- دنباله روی امام خمینی از امام حسین در بصیرت و قدرت نفس
- عظمت روحى و بصیرت حاکم بر وجود امام خمینى، عامل استقامت و ادامه مبارزه با رژیم ستمشاهى
بیانات:
آن کسى پایش نمى لرزد که اولاً در حد اعلى بصیرت داشته باشد و بفهمد چه کار بزرگى انجام مى دهد.
ثانیاً قدرت نفس داشته باشد و ضعف نفس نگیرد. این دو خصوصیت را امام حسین علیه السلام در کربلا نشان داد. لذا، حادثه کربلا مثل خورشیدى بر تارک تاریخ درخشید؛ هنوز هم مى درخشد، و تا ابدالدهر هم خواهد درخشید.
... امام خمینى (رض) استقامت خود را از امام حسین (ع) الگو گرفته بود و بر همین اساس انقلاب را به پیروزى رساند و پیروزى پس از خود را نیز تضمین کرد که مظهر آن همین اجتماع عظیم مردم و مظهروسیعتر آن در سطح عالم، گرایش ملتها به اسلام و راه امام است.
در پانزده خرداد که » : ... یکى از علماى بزرگ، در سال 42 یا 43 ، به خود بنده این مطلب را گفت. گفت ایشان - یعنى امام - این حرکت را کردند، خیلى کسان کشته شدند که بهترین جوانان ما بودند. جواب اینها این طرز فکرها بود. این طرز فکرها فشار مى آورد و ممکن بود هر کسى را از ادامه «؟ را چه کسى خواهد داد حرکت منصرف کند. اما امام، استقامت ورزید. عظمت روح او و عظمت بصیرتى که بر او حاکم بود، در این جاها دیده مى شد.
... پس از تشکیل نظام جمهورى اسلامى در ایران، استکبار جهانى و قدرتهاى مسلط بر ملتها که منافع وتوسعه طلبى خود را با خطر مواجه مى دیدند، در یک دایره وسیع به مبارزه با این نظام پرداختند، اما در برابردشمنیهاى استکبار با این عرض و طول، امام خمینى (رض) ایستاد و عقب نشینى نکرد. همچنین حمله سیاسى قدرتهاى استکبارى علیه ایران اسلامى که در چند برهه و با استفاده از دستگاههاى تبلیغاتى صورت گرفت، در ایستادگى و استقامت امام بزرگوار خللى وارد نکرد و در برابر اتحاد و همدستى دو قطب دنیا نیز از ادامه راه باز نایستاد.
مراسم صبحگاه لشکر 27 محمد رسول الله (ص)(23/3/1375)
محور:
- بصیرت، معیار تمایز خواص از عوام
بیانات:
عوام یا خواص بودن، به دست خود افراد است زیرا کسى که از روى بصیرت کار نمى کند، در زمره عوام است.
بنابراین براى عوام نبودن باید هر کارى که انجام مى شود براساس بصیرت باشد. همچنین تردیدى نیست که خواص جامعه اسلامى ما از جمله خواص طرفدار حق هستند زیرا دعوت آنها به سنت، عترت، ارزشهاى اسلامى و راه خداوند است.
دیدار اجتماع نیروهاى بسیجى و سپاهى در پادگان لشکر هفت ولى عصر(25/12/1375)
محور:
- لزوم برخورداری پرچمدار هدایت اسلامی از بصیرت دینی
بیانات:
کسى که پرچم هدایت اسلامى را به دوش مى کشد باید از بصیرت دینى و استقامت ایمانى برخوردار باشد واین همان چیزى است که موجب شد رزمندگان مؤمن و فداکار ایران اسلامى بتوانند این همه معجزه بزرگ را در مصاف با دشمن به وجود آورند.
دیدار مسؤولان دستگاه قضایى کشور(7/4/1376)
محور:
- قوه قضائیه و بصیرت
بیانات:
اگر دستگاه قضایى از قوت بصیرت و قدرت قبض و بسط لازم برخوردار نباشد، حرکت اساسى، مهم و عمده سازندگى در کشور که یک پدیده با ارزش است به نتایج سویى منتهى خواهد شد و در نتیجه آن، طبقه جدیدى از انسانهاى برخوردار از ثروتهاى بادآورده و داراى امکانات فراوان به وجود مى آید که به هیچ حدى از حدود شرع و قانون پایبند نخواهد بود. قوه قضاییه سالم، کارامد و کامل مى تواند جلوى چنین پدیده اى را بگیرد و در آن صورت بازسازى به سود همه آحاد جامعه تمام خواهد شد.
پیام به مناسبت دومین کنگره جامعه اسلامى دانشجویان(9/7/1377)
محور:
- بصیرت و شناخت دشمن و روشهایش
بیانات:
شما و دیگر تشکلهاى اسلامى دانشگاه، به کار خود نظم دهید، آن را با هدفهاى روشن که از بینات ومحکمات انقلاب گرفته شده، جهت بخشید، بصیرت لازم و دید نافذ را براى شناخت دشمن و روشهاى کینهورزانه اش براى خود و عموم دانشجویان فراهم سازید، فتنه گریها و فتنه گرها را بخصوص در محیط دانشجویى شناسایى و خنثى کنید، اختلافات درون سازمانى و برون سازمانى را به حداقل برسانید، خدا را در همه حال حاضر و ناظر اعمال و نیات خود بدانید، و بدانید که هیچ هدفى براى انسان، شایسته تر و والاتر ازرضاى الهى نیست.
دیدار گروه کثیرى از دانشجویان و دانش آموزان به مناسبت سیزدهم آبان ماه(12/8/1377)
محورها:
- بصیرت و امام علی
- امکان تقلید از امام علی در دو صفت بصیرت و صبر
- ارتباط مشکلات بشر با فقدان بصیرت یا صبر
- حاکمیتهای پیش از انقلاب و تاثیرشان بر بصیرت و صبر ملت
- انقلاب و دمیدن بصیرت و صبر به ملت
- پرچمداری بیداری جهانی توسط ایران، عامل دشمنی آمریکا با جمهوری اسلامی
بیانات:
امیرالمؤمنین علیه السلام از اوایل نوجوانی تا هنگام مرگ، دو صفت "بصیرت" و "صبر" - بیداری و پایداری - را با خود همراه داشت. او یک لحظه دچار غفلت و کجفهمی و انحراف فکری و بد تشخیص دادن واقعیتها نشد. از همان وقتی که از غار حرا و کوه نور، پرچم اسلام به دست پیامبر برافراشته شد و کلمه "لااله الاالله" بر زبان آن بزرگوار جاری شد و حرکت نبوت و رسالت آغاز گردید، این واقعیت درخشان را علی بن ابی طالب علیه السلام تشخیص داد؛ پای این تشخیص هم ایستاد و با مشکلات آن هم ساخت؛ اگر تلاش لازم داشت،آن تلاش را هم انجام داد؛ اگر مبارزه لازم داشت، آن مبارزه را کرد؛ اگر جانفشانی می خواست، جان خود را در طبق اخلاص گذاشت و به میدان برد و اگر کار سیاسی و فعالیت حکومت داری و کشورداری می خواست،آن را انجام داد. بصیرت و بیداری او، یک لحظه از او جدا نشد. دوم، صبر و پایداری کرد و در این راه استوارو صراط مستقیم، استقامت ورزید. این استقامت ورزیدن، خسته نشدن، مغلوب خواسته ها و هواهای نفس انسانی - که انسان را به تنبلی و رها کردن کار فرا می خواند - نشدن، نکته مهمی است.
آری؛ عصمت امیرالمؤمنین علیه السلام قابل تقلید نیست. شخصیت امیرالمؤمنین علیه السلام قابل مقایسه با هیچ کس نیست. هر کدام از انسانهای بزرگی که ما در محیط و یا در تاریخ خودمان هم مشاهده کرده ایم،
اگر بخواهند با امیرالمؤمنین علیه السلام مقایسه شوند، مثل مقایسه ذره با آفتاب است - قابل مقایسه نیستند - اما این دو خصوصیت در امیرالمؤمنین علیه السلام قابل تقلید و قابل پیروی است. کسی نمی تواند بگوید که اگر امیرالمؤمنین علیه السلام صبر و بصیرت - یعنی بیداری و پایداری - داشت به خاطر این بود که امیرالمؤمنین بود. همه در این خصوصیت باید سعی کنند که خودشان را به امیرالمؤمنین علیه السلام نزدیک کنند؛ هر چه همت و استعدادشان باشد.
عزیزان من! تمام مشکلاتی که برای افراد یا اجتماعات بشر پیش می آید، بر اثر یکی از این دو است: یا عدم بصیرت، یا عدم صبر. یا دچار غفلت می شوند، واقعیتها را تشخیص نمی دهند، حقایقها را نمی فهمند، یا با وجود فهمیدن واقعیات، از ایستادگی خسته می شوند. لذاست که به خاطر یکی از این دو، یا هر دو، تاریخ بشر پر از محنتهای بزرگ ملتهاست؛ پر از غلبه ی زورگویان عالم بر ملتهای ضعیف النّفس و غافل است.
دهها سال - گاهی صدها سال - یک ملت مقهور سیاست یک جهانخوار و یک قدرت بزرگ بوده است. چرا؟
مگر اینها انسان نبوده اند؟ بله، انسان بوده اند؛ لیکن یا بصیرت نداشته اند، یا اگر بصیرت داشته اند، در راه آن آگاهی خود، فاقد صبر لازم را بوده اند؛ یعنی یا بیداری نداشته اند، یا پایداری نداشته اند.
در طول سالهای قبل از انقلاب، هرچه شما عقب بروید، محنت، ذلّت، بدبختی، فشارهای گوناگون از طبقات حاکم و سلطه و زورگویی و تحقیر از طرف قدرتهای بیگانه را در کشور ما می بینید. در این کشور، سالهای متمادی انگلیسی ها، سالهای متمادی روسها، سالهای متمادی هر دو، و در نهایت سالهای متمادی امریکایی ها، هرچه تصمیم گرفتند، نسبت به این ملت انجام دادند. ملت ما همین ملت بود و همین استعدادها را داشت - که امروز بحمدالله در میدانهای گوناگون، استعدادهای شما جوانان مثل ستاره و خورشید می درخشد - اما به خاطر حکومتهای ناباب و به خاطر تربیتهای غلط، بصیرت و صبرش کم بود.
وقتی در برهه ای از زمان، آگاهان جامعه، بزرگان جامعه، دانایان جامعه و کسی مثل امام بزرگوار پیدا شدند،در مردم بصیرت دمیدند، مردم را به صبر وادار کردند، "و تواصوا بالحق و تواصوبالصبر" را در جامعه رایج کردند، این دریای خروشان به وجود آمد و توانست آن تاریخ سرتاپا ذلّت و محنت را قطع کند و تسلّط بیگانگان را بر این کشور از میان بردارد.
شما امروز وقتی در افق سیاسی جهان نگاه می کنید، اگر یک ملت وجود داشته باشد که هیچ سلطه خارجی بر آن نیست، آن ملت، ملت ایران است. اگر تعدادی ملتها و کشورها با این خصوصیت وجود داشته باشند،باز در رأس آن کشورها، ایران و ملت ایران است. چرا؟ چون به وسیله این مردم، به وسیله جوانان این ملت،به وسیله مسؤولان این ملت، به وسیله رهبران و هدایتگران این ملت، بصیرت و صبر از امیرالمؤمنین
علیه السلام آموخته شد. این دو خصوصیت این قدر مهم است! امروز هم در دنیا کسانی که در رأس قدرتهای سیاسی زور گو و مداخله گر، یا در رأس کمپانیهای اقتصادی، یا در رأس دستگاههای سرطان گونه تبلیغاتی و شبکه های عظیم سودجوی تبلیغات قرار گرفته اند، از طریق یکی از این دو خصوصیت بر ملتها حکم می رانند و زورگویی می کنند. یا سعی می کنند ملتها را در غفلت نگه دارند و بصیرت آنها را از آنها بگیرند - اگر هم نتوانند به طور کلّی از آنها بصیرت را سلب کنند، در یک مورد که یک مسأله خاص برایشان مهم است، سعی می کنند بیداری ملتها و بصیرت انسانها را در آن جامعه سلب نمایند - یا آنها را دچاربی صبری کنند. گاهی یک ملت و یک مجموعه انسان، در یک راه درست دچار بی صبری می شوند. این بی صبری هم یک امر تلقینی است؛ می شود به ملتها تلقین کرد. امروز شما بدانید که در شبکه های تبلیغاتی، میلیاردها دلار خرج می شود، برای تلقین همین چیزها در ملتها، که آنها را یا از تشخیص درست،یا از صبر صحیح و کامل دور بیندازند و دور کنند. علّت این که استکبار و در رأس قدرتهای استکباری،رژیم ایالات متّحده امریکا با انقلاب اسلامی و با جمهوری اسلامی مخالف است، این است که جمهوری اسلامی و انقلاب اسلامی، یک بیداری جهانی را طرّاحی و زمینه سازی کرد. شاید شما شنیده باشید که تحلیلگران بخشهای سیاسی امروز کشور امریکا، در سمینارهای تخصصی و در جلسات ویژه، این کلمه را برزبان آورده اند که امروز بزرگترین مشکل برای ما "انقلاب اسلامی" است. چرا بزرگترین مشکل است؟
حداکثر این است که ملتی راه خودش را از راه این دولت زورگو جدا کرده است؛ اما مشکل بودنش به خاطرچیست؟ مشکل بودن به خاطر این است که استکبار از غفلت ملتها استفاده می کند. وقتی نقطه ای در دنیا به وجود آمد که بیداری را در جهان پراکنده کرد، ملتها بیدار شدند، به راهی رهنمایی شدند، یک تجربه عملی به دست آوردند، آن مرکز می شود دشمن آن سیاستهایی که می خواهند ملتها در خواب و در غفلت بمانند. بله؛ حقیقت همین است. ملت ایران و انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی موجب شدند که ملت- های دیگر بیدار شوند. در آن زمانی که این انقلاب عظیم پیش نیامده بود و این ملت این طور رها و آزاد و با
نشاط و پرتوان وارد صحنه نشده بود، خیلی از کشورهایی که امروز فریاد اسلامخواهی بلند کرده اند، فریاد دشمنی با امریکا بلند کرده اند و از دخالتهای امریکا در کشورشان بیزار شده اند، این طور نبودند؛ سرهایشان را پایین انداخته بودند و زندگی می کردند! اگر یک وقت هم روشنفکر و عالمی در میان آنها پیدا می شد و به آنها یک کلمه حرفی می زد، می گفتند: آقا نمی شود، فایده ای ندارد؛ مگر می شود از زیر سلطه امریکا کسی خودش را نجات دهد؟ می گفتند نمی شود؛ مأیوس بودند. انقلاب اسلامی ایران این ابر یأس را از افق زندگی ودید ملتها زدود؛ بسیاری از ملتها بیدار و امیدوار شدند و جوانان به سمت اسلام گرایش پیدا کردند. وقتی ملتها به اسلام رو بیاورند، چه ضرری برای استکبار دارد؟ معلوم است؛ اسلام با سلطه یک قدرت استکباری بر ملت مسلمان مخالف است. اسلام نمی گذارد؛ کما این که در ایران این طور است.
در جلسه پرسش و پاسخ با جوانان در دومین روز از دهه فجر(روزانقلاب اسلامی و جوانان 13/11/1377)
محور:
- بصیرت نسل جوان، یکی از سه رکن اساسی در تضمین آینده خود و کشور
- ضعف قدرت تحلیل و ضربات وارد آمده بر مسلمانان در طول تاریخ
بیانات:
شیوه امام عبارت بود از شیوه ای که پیامبران آن را می پیمودند؛ یعنی تزریق ایمان و باور عمیق، همراه با بصیرت و آگاهی و تأمل و فکر در مخاطبان خود. چنین روشی به طور طبیعی استعدادها را شکوفا می کند وکادرها را پرورش می دهد. لازم نبود از ده سال قبل بردارند فهرستی تهیه کنند که فلان کس را برای فلان کار می خواهیم؛ اما به طور طبیعی فهرست هایی طولانی بوجود می آمد.
... اما آن که من می توانم به شما جوانان سفارش کنم، این است که جوان اولاً باید احساس مسؤولیت کند؛یعنی واقعاً خودش را مسؤول بداند و بخواهد که زندگی را با پای خودش پیش ببرد و حرکت کند و مثل پرکاهی در امواج حوادث نباشد. ثانیاً با ایمان حرکت کند - ایمان نقش بسیار مهمی در پیشرفت در همه میدانها و نیز پیروزی بر همه موانع دارد - ثالثاً بصیرت و آگاهی داشته باشد. اگر جوانان این سه خصوصیت را در خودشان تأمین کنند - که البته کار چندان آسانی نیست؛ اما بسیار ممکن هست - من خیال می کنم که هر وضعی دنیا پیدا کند - ارتباطات پیشرفت کند، تمدنهای گوناگون به عرصه بازار تمدنها در دنیا پا بگذارند، قدرت بزرگی در دنیا از بین برود، قدرت جدیدی به وجود آید؛ ایران چالشهای گوناگونی در مسائل
اقتصادی و سیاسی و غیره با دیگران داشته باشد، نداشته باشد - در همه زمینه ها شما می توانید موفقیت خودتان را تضمین کنید. سعی کنید این سه خصوصیتی را که من گفتم، در خودتان به وجود آورید. ببینید؛من که می گویم سعی کنید به وجود آورید، اعتقادم این است که سعیها یک اندازه نیست، یک اندازه هم موفّق نیست؛ اما اعتقاد دیگرم این است که هر کسی سعی کند، بالاخره توفیقی خواهد داشت.
در خودتان بصیرت ایجاد کنید. قدرت تحلیل در خودتان ایجاد کنید؛ قدرتی که بتوانید از واقعیتهای جامعه یک جمعبندی ذهنی برای خودتان به وجود آورید و چیزی را بشناسید. این قدرت تحلیل خیلی مهم است. هر ضربه ای که در طول تاریخ ما مسلمانان خوردیم، از ضعف قدرت تحلیل بود. در صدر اسلام هم ضرباتی که خوردیم، همین طور بوده که حالا اینها بحثهای تفسیری زیادی دارد. در دوره های گوناگون دیگرهم همین طور است. نگذارید که دشمن از بی بصیرتی و ناآگاهی ما استفاده کند و واقعیتی را واژگونه درچشممان جلوه دهد.
دیدار کارگزاران، مدیران و روحانیون کاروانها و اعضاى ستاد حج (28/11/1377)
محور:
- حج و بصیرت مسلمانان
بیانات:
حج براى عبادت، معنویت و بصیرت مسلمانان و نیز براى ابلاغ پیام معنوى و سیاسى اسلام است. بزرگترین پیام سیاسى اسلام وحدت مسلمین، ایستادگى در مقابل دشمنان اسلام و برائت از کفار و مشرکین و برائت ازراس شرک و کفر یعنى آمریکا و صهیونیسم به عنوان غده سرطانى و نیز اعلام برائت و انزجار از هر کسى است که به وجود، حضور و توسعه صهیونیسم کمک کند.
دیدار جمع زیادی از اعضای انجمن های اسلامی دانش آموزان (8/12/1380)
محورها:
- بصیرت، یکی از مهمترین نیازهای نسل جوان
- عمق بخشیدن مستمر به آگاهی و بصیرت دانش آموزان، یکی از وظایف انجمنهای اسلامی دانش آموزان
بیانات:
مهمترین نیاز نسل جوان کشور عمق بخشیدن به ایمان ، بصیرت و معرفت خود است .
...یکی از وظایف انجمن های اسلامی دانش آموزان حراست از این ثروت و عمق بخشیدن مستمر به آگاهی وبصیرت دانش آموزان در مورد مسائل کشور و جهان براساس دیدگاههای متکی بر معرفت اسلامی است .
دیدار رئیس، معاونان و کارکنان قوه قضاییه، در آستانه سالروز هفتم تیر(5/4/1381)
محورها:
- بصیرت در قوه قضائیه و تأمین حقوق مردم
- بصیرت از ارکان قوه قضائیه
بیانات:
... اگر ما برای مردم و حقوق آنها ارزش درجه یک قائلیم، تأمین این حقوق، در گرو این است که قوه قضاییه بتواند کار خود را با قوت، شجاعت و بصیرت انجام دهد.
... دستگاه قضایی اگر به دانش و بصیرت و پاکی و طهارت در عمده ترین ارکان خود متّکی باشد، همان مقصودی را که دستگاه قضایی به دنبال آن است، به میزان زیادی تأمین خواهد کرد. به این نکته باید توجه داشت.
دیدار قاریان ممتاز، حافظان قرآن و گروههاى جمع خوانى (6/8/1382)
محور:
- فضای قرانی در جامعه، عامل بصیرت بخشیدن به جامعه
بیانات:
ایجاد فضاى قرآنى در جامعه، دردهاى باطنىِ فرد و اجتماع را درمان مى کند، به جامعه روشنایى و بصیرت مى بخشد، روحیه عمومى را مضاعف مى نماید و ایستادگى در برابر زورگویان جهانى را ممکن مى سازد.
دیدار اعضاى مجمع عمومى اتحادیه انجمن هاى اسلامى دانشجویان دانشگاههاى کشور(25/1/1384)
محورها:
- بصیرت و حرکت جنبش دانشجویی بر اساس آن
- بصیرت، ابزار شناخت هدف و منحرف نشدن از راه
بیانات:
جنبش دانشجویى در پرتو بصیرت و احساس مسؤولیت و با نشاط و شادابى و نوآورى، پیشتازى حرکت عمومى ملت را براى تحقق اهداف ملى بر عهده دارد .
...براى شناخت هدف و منحرف نشدن از راه به بصیرت و هوشیارى و براى حرکت خستگى ناپذیر و مداوم درراه تحقق هدف به احساس مسئولیت نیاز دارید و باید با درک جایگاه ایران به عنوان پیشاهنگ مبارزه وپایدارى در مقابل استکبار شیطانى، همواره برنامه ها و حرکات دشمنان را تحت مراقبت داشته باشید.
خطبه هاى نماز عید سعید فطر(2/8/1385)
محورها:
- بصیرت و انتخاب رهبر
- انتخاب با بصیرت و استحکام مجلس خبرگان
- بصیرت و فضای آرام وسالم انتخاباتی
بیانات:
اهمیت انتخابات خبرگان - که شاید هیچ کدام از انتخاباتهاى کشور به این درجه ى از اهمیت و حساسیت نباشد - در این است که با این انتخابات، مردم افراد خبره ى مورد اعتماد خودشان را انتخاب مى کنند تا اینها آماده ى به کار باشند براى لحظه ى حساس فقدان رهبرى در کشور. این مجموعه ى مورد اعتماد ملت باید بنشینند و با بصیرت کامل، رهبرى را که قادر بر اداى تکالیف رهبرى مى دانند، انتخاب کنند و به مردم معرفى کنند.
... در این انتخابات، با شور تمام و با بصیرت کامل شرکت کنید؛ افراد موردى اعتمادى را که خودتان مى شناسید یا اشخاص مورد اعتماد آنها را معرفى مى کنند و بر صلاحیت آنها شهادت مى دهند، آنها را به مجلس خبرگان بفرستید؛ تا این مجلس همواره با همان استحکام و اقتدارى که قانون براى آن معین کرده است، بماند و آینده ى کشور تضمین شود.
... تبلیغات در حد متعارف و بدون اسراف و زیاده روى، خیلى خوب است؛ اما اهانت، تخریب و بدگویى – این کارهایى که جزو رسوم زشت بعضى از کشورهاى غربى است - را کنار بگذارند؛ بگذارند مردم در یک فضاى آرام، با تشخیص، با بصیرت و بدون سراسیمگى انتخاب کنند.
مراسم سالگرد ارتحال بنیانگذار انقلاب(14/3/1386)
محور:
- ایستادگی از سر بصیرت، تنها راه دستیابى یک ملت به حقوق خود
بیانات:
همه ى قدرتها دست به دست هم دادند، رژیم بعثى عراق را جلو انداختند براى اینکه انقلاب را نابود کنند؛جمهورى اسلامى را از بین ببرند؛ اما ملت ایستاد. این ایستادگى نتیجه اش این شد که دنیا این تجربه را پیدا کرد که ایرانى، آنجائى که پاى دفاع از حق و دفاع از حقیقت و دفاع از حقوق خود او در میان باشد، هرگز ازمیدان خطر عقب نمى نشیند. و تنها و تنها راه دستیابى یک ملت به حقوق خود، همین ایستادگى آگاهانه واز سر بصیرت است. آگاه باشند، حقِ خود را بشناسند، بر آن پافشارى کنند. نمیشود حق را از دیگران التماس کرد و گرفت.
در اجتماع بزرگ مردم یزد(12/10/1386)
محور:
- انتخاب نماینده اصلح، نشانه بصیرت
- نقش بصیرت در تشخیص جایگاه خود و موقعیت دشمن
- هوشیاری و بصیرت ملت علی رغم تلاش دشمن در تضعیف قوا
بیانات:
آنچه که من عرض مى کنم، در درجه ى اول حضور مردمى است. در درجه ى بعد که البته حائز اهمیت بسیارى است این هم، پیدا کردن نماینده ى اصلح است. آن کسانى که به وسیله ى شوراى نگهبان صلاحیت آنها اعلام میشود، معنایش این است که این از حداقل صلاحیت مورد نیاز برخوردار است. در بین این کسانى که اعلام میشوند، افرادى هستند با صلاحیتهاى بالاتر، افرادى هستند در سطح پایین تر. هنر ملت ایران ومردم شهرها و حوزه هاى انتخابیه این است که دقت کنند، نگاه کنند، بشناسند اصلح را، بهترین را انتخاب کنند؛ بهترین از لحاظ ایمان، بهترین از لحاظ اخلاص و امانت، بهترین از لحاظ دیندارى و آمادگى براى حضور در میدانهاى انقلاب؛ دردشناس ترین و دردمندترین نسبت به نیازهاى مردم را انتخاب کنند. اینها
فرصت هائى هست، بایستى مردم عزیز ما در همه جاى کشور - این دیگر مخصوص استان یزد نیست -هوشیارانه، با بصیرت تمام تلاش کنند، پیدا کنند و با رأى خود مسجل کنند و مجلس را - آن مجلسى را که مورد نیاز جامعه ى کنونى ماست - تشکیل بدهند.
... البته دشمن سعى میکند ارتباط قلبى و عواطف بین مسئولین را و بین مردم را تضعیف کند. هر وقتى به تناسب بخشى از دستگاه جمهورى اسلامى را تضعیف میکنند، متهم میکنند؛ یک روز قوه ى مجریه را، یک روز قوه ى مقننه را، یک روز قوه ى قضائیه را، یک روز دستگاههاى گوناگون دیگر نظام را؛ کار دشمن است،براى اینکه مردم را دچار حیرت و سردرگمى کنند. مردم ما خوشبختانه هوشیارند؛ بصیرند، مسائل رامحاسبه می کنند و درست هم محاسبه می کنند. لذا رابطه ى بین مردم، رابطه ى بین مسئولین و مردم،رابطه ى گرم و مستحکمى است. ان شاءاللَّه روزبه روز این رابطه مستحکم تر بشود و مردم ببینند و عملاً حس
کنند که مسئولین براى آنها دلسوزى میکنند؛ و مسئولین آماده ى به کارند و کارائى دارند و میتوانند کارها را پیش ببرند.
دیدار جمعى از اقشار مختلف مردم قم (19/10/1386)
محورها:
- جایگاه اهل بصیرت و استقامت در کلام امام علی(ع)
- امام حسین، مظهر بصیرت و استقامت
- روشن کردن مرزهای خودی از دشمن، یکی از مواقف بصیرت
- نیاز ملت به بصیرت به هنگام انتخابات، با مشاهده موضعگیری دشمن
بیانات:
بنده بارها در طول این سالها این جمله ى امیرالمؤمنین (علیه الصلاة والسلام) را عرض کرده ام که فرمود: «الا لا یحمل هذا العلم إلّا أهل البصر والصبر»؛این پرچم - پرچم انسانیت، اسلام، توحید - را آن کسانى که ؛داراى این دو خصوصیتند، می توانند بر دست بگیرند و بلند نگه دارند؛ "البصر والصبر؛ بصیرت و استقامت.
امام حسین (علیه السلام) مظهر بصیرت و استقامت است.
... این ملت بیست و هشت سال است که با توطئه ى امریکا، با دشمنى امریکا، با انواع و اقسام لطمه زدنهاى امریکا مواجه است. هر کار توانستند علیه این ملت کرده اند. مواظب باشید مرزهاتان را مشخص کنید. کسانى هستند مزدور آنهایند؛ کسانى هستند نوکر آنهایند؛ کسانى هستند در خدمت آنهایند. مرزهاتان را با اینها هم روشن کنید و مشخص کنید. وقت بصر و صبر، یکى همین جاست؛ بصیرت. ملت ایران وقت انتخابات که می رسد، احتیاج به بصیرت دارد؛ نگاه کند ببیند دشمن چه موضعى گرفته است در قبال این حرکت عظیم مردمى؛ حواس خود را جمع کند، تصمیم درست بگیرد. این هم وظیفه ى ما مردم است که بایستى مراقبت کنیم.
نماز جمعه تهران(29/6/1387)
محور:
- بصیرت از عوامل واکنش مناسب مردم به تبلیغات هستهای دشمن
بیانات:
وقتی دشمن تبلیغات خود را درباره مسئله هستهای تشدید کرد مردم انصافاً بهترین واکنشها را نشان دادند که این هوشیاری و استقامت و بصیرت قابل تجلیل است. رهبر انقلاب اسلامی تأکید کردند ملت عزیز ایران با همین ایستادگی و هوشیاری، دهه چهارم انقلاب را به دهه پیشرفت و عدالت تبدیل خواهد کرد که در این صورت ملت و کشور آسیب ناپذیر خواهند شد.
دیدار جمعى از دانش آموزان و دانشجویان و تشکلهاى مختلف دانشگاهى در آستانه ى سالروز سیزده آبان(8/8/1387)
محور:
- بصیرت نسل جوان و آینده کشور
بیانات:
فرداى این کشور، فرداى این ملت، به احساس مسئولیت امروز شما نیازمند است. احساس مسئولیت کنید که چه بشود؟ که خود را بسازید؛ از لحاظ علمى بسازید، از لحاظ ایمان و تقوا بسازید، بصیرت خودتان را زیاد کنید، آگاهى هاى خودتان را نسبت به امروز و دیروز و فردا افزایش بدهید. ده سال دیگر، دوازده سال دیگر،همه ى شما جمعیتى که اینجا هستید و نظائر شما در سرتاسر کشور، جوانان تحصیل کرده اى هستند که وارد میدان عرصه ى زندگى ملت ایران خواهند شد و بسیارى از شماها مسئولیتهائى در اختیارتان خواهد بود.
رؤساى جمهور آینده، وزراى آینده، مدیران آینده و برجستگان گوناگون بخشهاى مختلف آینده – آن کسانى که طراحند، برنامه ریزند، متفکرند، تئوریسین اداره ى کشور هستند - از میان شماها پدید مى آیند؛ ازمیان شماها برمی خیزند. این مدیران و این برنامه ریزان، هم باید عالم باشند، هم به معناى حقیقى کلمه باید متدین، پاکدامن و بصیر باشند. این نمیشود، مگر اینکه شما از حالا خودتان را آماده کنید.
دیدار هزاران نفر از دانشجویان پرشور دانشگاه علم و صنعت(24/9/1387)
محور:
- صبر و بصیرت در ملت، دو عامل اصلی پیروزی انقلاب
بیانات:
نهضت عظیم اسلامی به همت مردم و رهبریِ شخصیتی بی نظیر همچون امام راحل به پیروزی رسید و به وجود آمدن صبر و بصیرت در ملت، دو عامل اصلی پیروزی انقلاب اسلامی و ماندگاری آن شد.
دیدار اعضای دفتر رهبری و سپاه حفاظت ولى امر(5/5/1388)
محورها:
- ارتباط خطای عامه مردم و نخبگان با بصیرت
- تفاوت دوران حکومت امام علی با پیامبر و جایگاه بصیرت در حکومت امام علی
- لزوم بصیرت برای شناخت دوست و دشمن
- وظیفه نخبگان در ایجاد بصیرت در خود و دیگران
بیانات:
بصیرت خودتان را زیاد کنید؛ بصیرت. بلاهائى که بر ملتها وارد میشود، در بسیارى از موارد بر اثربى بصیرتى است. خطاهائى که بعضى از افراد میکنند - مى بینید در جامعه ى خودمان هم گاهى بعضى ازعامه ى مردم و بیشتر از نخبگان، خطاهائى میکنند. نخبگان که حالا انتظار هست که کمتر خطا کنند،گاهى خطاهایشان اگر کماً هم بیشتر نباشد، کیفاً بیشتر از خطاهاى عامه ى مردم است - بر اثر بى بصیرتى است؛ خیلى هایش، نمیگوئیم همه اش.
بصیرت خودتان را بالا ببرید، آگاهى خودتان را بالا ببرید. من مکرر این جمله ى امیرالمؤمنین را به نظرم در جنگ صفین در گفتارها بیان کردم که فرمود: « الا و لایحمل هذا العلم الّا اهل البصر و الصبر »(3) میدانید،سختى پرچم امیرالمؤمنین از پرچم پیغمبر، از جهاتى بیشتر بود؛ چون در پرچم پیغمبر دشمن معلوم بود،دوست هم معلوم بود؛ در زیر پرچم امیرالمؤمنین دشمن و دوست آنچنان واضح نبودند. دشمن همان حرفهائى را میزد که دوست میزند؛ همان نماز جماعت را که تو اردوگاه امیرالمؤمنین میخواندند، تواردوگاه طرف مقابل هم - در جنگ جمل و صفین و نهروان - میخواندند. حالا شما باشید، چه کار می کنید؟
به شما میگویند: آقا! این طرف مقابل، باطل است. شما میگوئید: ا، با این نماز، با این عبادت! بعضى شان مثل خوارج که خیلى هم عبادتشان آب و رنگ داشت؛ خیلى. امیرالمؤمنین از تاریکى شب استفاده کرد و از اردوگاه خوارج عبور کرد، دید یکى دارد با صداى خوشى میخواند: أمن هو قانت ءاناء اللّیل »(4) - آیه ى قرآن را نصفه شب دارد میخواند؛ با صداى خیلى گرم و تکان دهنده اى - یک نفر کنار حضرت بود، گفت: یا امیرالمؤمنین! به به! خوش به حال این کسى که دارد این آیه را به این قشنگى میخواند. اى کاش من یک موئى در بدن او بودم؛ چون او به بهشت میرود؛ حتماً، یقیناً؛ من هم با برکت او به بهشت میروم. این گذشت، جنگ نهروان شروع شد. بعد که دشمنان کشته شدند و مغلوب شدند، امیرالمؤمنین آمد بالاسر
کشته هاى دشمن، همین طور عبور میکرد و میگفت بعضى ها را که به رو افتاده بودند، بلندشان کنید؛ بلند میکردند، حضرت با اینها حرف میزد. آنها مرده بودند، اما میخواست اصحاب بشنوند. یکى را گفت بلند کنید، بلند کردند. به همان کسى که آن شب همراهش بود، حضرت فرمود: این شخص را میشناسى؟ گفت:نه. گفت: این همان کسى است که تو آرزو کردى یک مو از بدن او باشى، که آن شب داشت آن قرآن را با آن
لحن سوزناک میخواند! اینجا در مقابل قرآن ناطق، امیرالمؤمنین (علیه افضل صلوات المصلّین) میایستد،شمشیر میکشد! چون بصیرت نیست؛ بصیرت نیست، نمیتواند اوضاع را بفهمد.
بنده بارها این جبهه هاى سیاسى و صحنه هاى سیاسى را مثال میزنم به جبهه ى جنگ. اگر شما تو جبهه ى جنگ نظامى، هندسه ى زمین در اختیارتان نباشد، احتمال خطاهاى بزرگ هست. براى همین هم هست که شناسائى میروند. یکى از کارهاى مهم در عمل نظامى، شناسائى است؛ شناسائى از نزدیک، که زمین را بروند ببینند: دشمن کجاست، چه جورى است، مواضعش چگونه است، عوارضش چگونه است، تا بفهمند چه کار باید بکنند. اگر کسى این شناسائى را نداشته باشد، میدان را نشناسد، دشمن را گم بکند، یک وقت مى بینید
که دارد خمپاره اش را، توپخانه اش را آتش میکند به طرفى، که اتفاقاً این طرف، طرفدوست است، نه طرف دشمن. نمیداند دیگر. عرصه ى سیاسى عیناً همین جور است. اگر بصیرت نداشته باشید، دوست را نشناسید،دشمن را نشناسید، یک وقت مى بینید آتش توپخانه ى تبلیغات شما و گفت و شنود شما و عمل شما به طرف قسمتى است که آنجا دوستان مجتمعند، نه دشمنان.
آدم دشمن را بشناسد؛ در شناخت دشمن خطا نکنیم. لذا بصیرت لازم است، تبیین لازم است. بصیرت مهم است. نقش نخبگان و خواص هم این است که این بصیرت را نه فقط در خودشان، در دیگران به وجود بیاورند. آدم گاهى مى بیند که متأسفانه بعضى از نخبگان خودشان هم دچار بى بصیرتى اند؛ نمیفهمند؛ اصلاً ملتفت نیستند. یک حرفى یکهو به نفع دشمن میپرانند؛ به نفع جبهه اى که همتش نابودى بناى جمهورى اسلامى است به نحوى. نخبه هم هستند، خواص هم هستند، آدمهاى بدى هم نیستند، نیت بدى هم ندارند؛ اما این است دیگر. بى بصیرتى است دیگر. این بى بصیرتى را بخصوص شما جوانها با خواندن آثار خوب، با تأمل، با گفتگو با انسانهاى مورد اعتماد و پخته، نه گفتگوى تقلیدى - که هر چه گفت، شما قبول کنید.
دیدار اعضای مجلس خبرگان رهبری (2/7/1388)
محورها:
- اهمیت بصیرت برای تغییر رفتارها
- نخبگان با بصیرت و روشنگری در دوران فتنه
- برخورد همراه با بصیرت در برابر حوادث، انتظار جامعه از نخبگان
- خواص، هدف کنونی دشمن و لزوم تقویت بصیرت
بیانات:
باید بصیرت داشت. آنچه که انسان از نخبگان جامعه و جریانات سیاسی و گروه های سیاسی انتظار دارد، این است که با این حوادث، با این خطوط دشمن، با بصیرت مواجه بشوند؛ با بصیرت. اگر بصیرت وجود داشت و عزم مقابله وجود داشت، خیلی از رفتارهای ما ممکن است تغییر پیدا بکند؛ آنوقت وضعیت بهتر خواهد بود. بعضی از کارها از روی بی بصیرتی است.
... دشمن انواع و اقسام کار را میکند؛ انواع و اقسام فعالیت را میکند؛ عمده هم امروز به گمان من، هدف و آماج توطئه های دشمن، خواص است؛ آماج دشمن، خواص است. می نشینند طراحی میکنند تا ذهن خواص را عوض کنند؛ برای اینکه بتوانند مردم را بکشانند؛ چون خواص تأثیر میگذارند و در عموم مردم نفوذ کلمه دارند. به نظر من یکی از وظائف اصلی امروز ما و شما، همین است: ما بصیرت خودمان را در مسائل گوناگون تقویت کنیم و بتوانیم ان شاءالله بصیرت مخاطبان و مستمعان خودمان را هم زیاد بکنیم.
... جنگ صفین ما از آن طرف عمار را داریم که جناب عمار یاسر دائم آثار صفین را نگاه کنید مشغول سخنرانی است؛ این طرف لشکر، آن طرف لشکر، با گروه های مختلف؛ چون آنجا واقعاً فتنه بود دیگر؛ دو گروه مسلمان در مقابل هم قرار گرفتند؛ فتنه ی عظیمی بود که عده ای مشتبه بودند. عمار دائم مشغول روشنگری بود؛ این طرف میرفت، آن طرف میرفت، برای گروه های مختلف سخنرانی میکرد که اینها ضبط شده و هستند، در «... نفر من اصحاب عبد الله بن مسعود » همه در تاریخ هست از آن طرف هم آن عده ای که یا امیرالمؤمنین یعنی قبول هم داشتند که امیرالمؤمنین » : روایت دارد که آمدند خدمت حضرت و گفتند ما شک کردیم. ما را به مرزها بفرست که در این قتال داخل نباشیم! ؛« است انّا قد شککنا فی هذا القتال خوب، این کنار کشیدن، خودش همان ضرعی است که یحلب؛ همان ظهری است که یرکب! گاهی سکوت کردن، کنار کشیدن، حرف نزدن، خودش کمک به فتنه است. در فتنه همه بایستی روشنگری کنند؛ همه بایستی بصیرت داشته باشند.
... وقتی دشمن آشکارا و بدون پردهپوشی در بلواهای بعد از انتخابات حضور داشت، چگونه می توان این حضور واضح را انکار کرد، بنابراین بصیرت بسیار مهم است زیرا وجود آن در افراد باعث تغییر خیلی ازرفتارها خواهد شد.
... نخبگان و خواص باید در فتنه، با بصیرت به روشنگری جامعه بپردازند و بسیار مراقب باشند زیرا برخی اوقات سکوت و کنار کشیدن آنان، کمک به فتنه است.
دیدار عمومى مردم چالوس و نوشهر(15/7/1388)
محورها:
- اهمیت داشتن بصیرت از نگاه قرآن
- حرکت پیامبر بر اساس بصیرت به دستور قرآن قبل از تشکیل حکومت
- اولویت داشتن بصیرت به هنگام تشکیل حکومت از سوی پیامبر
- تاکید بر بصیرت از سوی معظمله به دلیل نقش آن در آگاهی بخشی به مردم و گمراه نشدن در فتنه ها
- بصیرت به مثابه قطب نما
- امکان پذیر نبودن حرکت بدون بصیرت در جهان پیچیده امروز
- لزوم ارتقاء بصیرت در ابعاد مختلف همچون هدف، وسیله، شناخت دشمن، شناخت موانع راه، شناخت
راه هاى جلوگیرى از موانع و برداشتن موانع
- تعریف بصیرت
- توصیه به عموم و جوانان در ارتقاء و عمق بخشی به بصیرت خود و پیشگیری از جلوهگری دشمن در قالب دوست، و باطل در قالب حق
- بصیرت، اولین وظیفه برای پیشگیری از مشتبه شدن حق و باطل
- شناخت دشمنان خونی جمهوری اسلامی، یک معیار بصیرت
- ذوق زدگی و یا خشم دشمن از رفتار ملت، معیار دیگر بصیرت
بیانات:
خداى متعال به پیغمبرش در آن دوران دشوار مکه میفرماید: اى پیغمبر!بگو من با بصیرت حرکت میکنم؛
خود پیغمبر با بصیرت حرکت میکند، « قل هذه سبیلى ادعوا الى اللَّه على بصیرة انا و من اتّبعنى »(1)تابعان و پیروان و مدافعان فکر پیغمبر هم با بصیرت. این مال دوران مکه است؛ آن وقتى که هنوز حکومتى وجود نداشت، جامعه اى وجود نداشت، مدیریت دشوارى وجود نداشت، بصیرت لازم بود؛ در دوران مدینه، به طریق اولى . اینى که من در طول چند سال گذشته همیشه بر روى بصیرت تأکید کرده ام، به خاطر این است که یک ملتى که بصیرت دارد، مجموعه ى جوانان یک کشور وقتى بصیرت دارند، آگاهانه حرکت میکنند و قدم برمیدارند، همه ى تیغهاى دشمن در مقابل آنها کند میشود. بصیرت این است. بصیرت وقتى بود،غبارآلودگى فتنه نمیتواند آنها را گمراه کند، آنها را به اشتباه بیندازد. اگر بصیرت نبود، انسان ولو با نیت خوب، گاهى در راه بد قدم میگذارد. شما در جبهه ى جنگ اگر راه را بلد نباشید، اگر نقشه خوانى بلد نباشید، اگر قطب نما در اختیار نداشته باشید، یک وقت نگاه میکنید مى بینید در محاصره ى دشمن قرار گرفته اید؛ راه را عوضى آمده اید، دشمن بر شما مسلط میشود. این قطب نما همان بصیرت است.
... در زندگىِ پیچیده ى اجتماعىِ امروز، بدون بصیرت نمیشود حرکت کرد. جوانها باید فکر کنند، بیندیشند،بصیرت خودشان را افزایش بدهند. معلمان روحانى، متعهدان موجود در جامعه ى ما از اهل سواد و فرهنگ،از دانشگاهى و حوزوى، باید به مسئله ى بصیرت اهمیت بدهند؛ بصیرت در هدف، بصیرت در وسیله،بصیرت در شناخت دشمن، بصیرت در شناخت موانع راه، بصیرت در شناخت راه هاى جلوگیرى از این موانع و برداشتن این موانع؛ این بصیرتها لازم است. وقتى بصیرت بود، آن وقت شما میدانید با کی طرفید، ابزارلازم را با خودتان برمیدارید. یک روز شما میخواهید تو خیابان قدم بزنید، خوب، با لباس معمولى، با یک دمپائى هم میشود رفت تو خیابان قدم زد؛ اما یک روز میخواهید بروید قله ى دماوند را فتح کنید، او دیگر تجهیزات خودش را میخواهد. بصیرت یعنى اینکه بدانید چه میخواهید، تا بدانید چه باید با خودتان داشته باشید.
... من فقط یک جمله عرض بکنم؛ مخاطب من عموم مردمند، بخصوص جوانان؛ همه ى مردم کشورند،بخصوص این مناطق حساس. جوانان عزیز! هر چه میتوانید در افزایش بصیرت خود، در عمق بخشیدن به بصیرت خود، تلاش کنید و نگذارید، نگذارید دشمنان از بى بصیرتى ما استفاده کنند؛ دشمن به شکل
دوست جلوه کند، حقیقت به شکل باطل و باطل در لباس حقیقت. امیرالمؤمنین در یک خطبه اى از جمله ى مهمترین مشکلات جامعه همین را میشمارد «انّما بدء الوقوع الفتن اهواء تتّبع و احکام تبتدع یخالف فیها کتاب اللَّه »(4) .در همین خطبه، امیرالمؤمنین میفرماید: اگر حق به طور واضح در مقابل مردم آشکار وظاهر بشود، کسى نمیتواند زبان علیه حق باز کند. اگر باطل هم خودش را به طور آشکار نشان بدهد، مردم به سمت باطل نخواهند رفت « و لکن یؤخذ من هذا ضغث و من هذا ضغث فیمزجان » .آن کسانى که میخواهند مردم را گمراه بکنند، باطل را به صورت خالص نمى آورند؛ باطل و حق را آمیخته میکنند، ممزوج حق، براى طرفداران حق ؛« فهنالک یستولى الشّیطان على اولیائه » میکنند، آن وقت نتیجه این میشود که
هم مشتبه میشود. این است که بصیرت میشود اولین وظیفه ى ما. نگذاریم حق و باطل مشتبه بشود.
... امروز در مقابل نظام جمهورى اسلامى که فعلاً قله ى اسلام طلبى در دنیاى اسلام است، صفوفى قرار گرفته اند؛ استکبار جهانى در قلب آن صفوف است؛ صهیونیست در قلب آن صفوف است. اینها به طور صریح،دشمنان خونى اسلامند، پس دشمنان خونى جمهورى اسلامى اند. این شد یک معیار. اگر حرکتى کردیم،کارى کردیم که به نفع این دشمن انجام گرفت، باید بدانیم اگر غافلیم، هوشیار بشویم، بدانیم که داریم راه غلط میرویم. اگر حرکتى کردیم که دیدیم این دشمن را خشمگین میکند، بدانیم که راهمان راه درست است. دشمن از پیشرفت ملت ایران خشمگین میشود، از موفقیتهاى شما خشمگین میشود، از استحکام نظام اسلامى خشمگین میشود. شما ببینید از کدامیک از کارهاى ما دشمن خشمگین میشود؛ آن چیزى
که دشمن را خشمگین میکند، این همان خط درست است. آن چیزى که دشمن را مشعوف میکند، ذوق زده میکند، سعى میکند بر روى او هى تکیه کند؛ در تبلیغات، در سیاست ورزى، این آن خط کج است؛ این همان زاویه دارى است. این معیارها را در نظر داشته باشید. این معیارها حقایق را روشن خواهد کرد. در بسیارى از موارد آن جائى که اشتباهى پیش مى آید، با این معیارها میشود آن اشتباه را برطرف کرد.
دیدار جمعى از دانش آموزان و دانشجویان و خانواده های شهدا در آستانه سالروز سیزده آبان(12/8/1388)
محورها:
- بصیرت، عنصر لازم برای مبارزه صحیح و قاطع
- نیاز هر حرکت عمومی در دنیای کنونی و موقعیت استثنائی کشور به داشتن بصیرت عمومی
- وجود بصیرت به مراتب بیشتر در جوانان امروز نسبت به جوانان اول انقلاب با توجه به تجربه سی ساله
بیانات:
یک مبارزه ى صحیح، منطقى و معقول و در عین حال قاطع، احتیاج دارد به چند چیز: یکى انگیزه ى برخاسته از ایمان است .....یک عنصر دیگرى که لازم است، بصیرت است. اینى که ملاحظه میکنید بنده مکرر در دیدار جوانها، دانشجویان، قشرهاى مختلف مردم، بر روى بصیرت تکیه میکنم، براى این است که در وضع بسیار مهم امروزِ دنیا و موقعیت استثنائى کشور عزیز ما - امروز در دنیا که موقعیت ممتازى است -هرگونه حرکت عمومى به یک بصیرت عمومى احتیاج دارد. البته من این را هم به شما بگویم: امروز بصیرت جوانهاى ما هم از جوانان آن روزگارِ اول انقلاب و در اثناى انقلاب، یقیناً بیشتر است. خیلى چیزها را شما
امروز میدانید، براى شما جزو واضحات است، که آن روزها باید براى جوانها، آنها را شرح میدادیم، بیان میکردیم؛ اما امروز جوانهاى ما اینها را میدانند؛ بصیرت بالاست. در عین حال من تأکید میکنم بر روى بصیرت.