یکی از رویههای نامتعارفی که طی سالهای گذشته به عنوان یک مرام مدیریتی در لایههای مدیران ایرانی مرسوم شده، تعجیل در افتتاح پروژههای ناتمام و اصرار بر بازگشایی پیش از تکمیل این پروژهها است. اصرار برخی مدیران بر افتتاح پروژههایی که به سرحد استاندارد بهرهبرداری نرسیده، سبب شده که هزینههای هنگفتی بر سازمان مربوطه آنها و مردم تحمیل شود. این در حالی است که بر اساس مانیفست سال اصلاح الگوی مصرف، هزینه اجرای پروژهها باید در یک تنخواه کارشناسی شده و منطقی تعریف شود.
یکی از پروژههایی که هنوز تکمیل نشده و برای بهرهبرداری ناقص به شمار میآید، برج میلاد تهران است که تا کنون دو بار افتتاح شده! افتتاح دوباره پروژههایی از این دست سبب شده تا علاوه بر صرف هزینههای مضاعف، موجی از انتقاد و نارضایتی در میان مردم شکل بگیرد. پروژه «تونل توحید» یکی از این پروژههای نیمهتمام است که طی چند روز گذشته، اخبار متناقض و چندگانهای درباره افتتاح آن به گوش میرسد. محمدباقر قالیباف، شهردار تهران در حالی از افتتاح این پروژه ناتمام در روز عید غدیر خبر داد که مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران بلافاصله افتتاح این پروژه را در زمان موردنظر شهردار منتفی دانست.
تونل توحید افتتاح میشود
قالیباف عصر یکشنبه اعلام کرد که تونل توحید هفته آینده و در روز عید غدیر افتتاح و آماده بهرهبرداری میشود. بر اساس تابلوی روزشمار این پروژه، زمان افتتاح آن 15 آبانماه در نظر گرفته شده بود اما ریزش تونل توحید که مرگ یک کارگر را در پی داشت، موجب شد تا شهردار تهران افتتاح تونل را یک ماه به تأخیر بیندازد و بگوید که فعالیتهای عمرانی ساخت تونل سر موعد مقرر به پایان میرسد و تونل توحید همراه با نصب تجهیزات، مقارن با عید غدیر در دسترس شهروندان قرار میگیرد.
اعضای شورای شهر بارها تأکید کرده بودند که پروژه تونل توحید با سرعت مناسبی پیش رفته و نیازی نیست که شهرداری تهران بخواهد در ساخت آن تعجیل کند و مسائل ایمنی آن را در نظر نگیرد. حمزه شکیب، رئیس کمیسیون توسعه و عمران شورای شهر تصریح کرده بود در صورتی که امنیت و ایمنی تونل فراهم نباشد، شورای شهر تهران اجازه بهرهبرداری از تونل توحید را نخواهد داد.
تونل توحید افتتاح نمیشود
مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران تنها یکروز بعد از سخنان قالیباف مبنی بر افتتاح تونل در عید غدیر در پاسخ به خبرنگار «جوان» گفت: آخرین بازدید من از تونل توحید مربوط به روز گذشته بوده است، اما بهرغم حجم کار قابل توجه و بسیار تکاندهنده در این مجموعه که هر ناظری را تحت تأثیر قرار میدهد به نظر میرسد که تونل برای عید غدیر آماده افتتاح نخواهد شد. چمران در مورد تأکید شورا بر امنیت تونل توحید خاطر نشان کرد: هنوز هم در مورد نظر خود برای حفظ امنیت تونل توحید تأکید دارم و قطعاً اگر نگرانیها در مورد بخش مربوط به ریزش تونل توحید برطرف نشود، تونل نباید برای مرحله افتتاح برود. وی همچنین گفت: از مسؤولان شهرداری هم میخواهیم تا قبل از تمام شدن کار تونل و برطرف کردن ایرادات آن، آن را برای افتتاح آماده نکنند. البته به نظر میرسد جشنی را در جهت تقدیر از کارکنان تونل در روز عید غدیر برگزار خواهند کرد و تونل در روز دیگری برای استفاده مردم باز میشود.
مبهم شدن مسائل شهری با توضیحات شهردار
قالیباف در مراسم افتتاح 50 پروژه عمرانی در شمال غرب تهران به برخی از ابهامات به وجود آمده در مسائل شهری تهران نیز پاسخ داد. البته وی هفته گذشته تأکید کرده بود که فعلاً قصد سکوت دارد و تا آرام شدن فضای به وجود آمده سخنی نخواهد گفت. صحبتهای اخیر رئیسجمهور در برنامه تهران 20 در خصوص هزینههای ساخت مترو و متناسب نبودن هزینه انجام شده با خروجی کار، فشارهای زیادی را بر شهرداری تهران وارد کرده بود. وی معتقد بود که سیاسی شدن موضوع مترو فشارهای زیادی را به مردم تهران وارد کرده است. محسن هاشمی رفسنجانی، مدیرعامل متروی تهران نیز چندی بعد از صحبتهای رئیسجمهور هزینه ساخت هر کیلومتر مترو را 10 میلیارد تومان اعلام کرد ولی براساس گفتههای شهردار تهران هزینه ساخت و تجهیز هر کیلومتر مترو 40 میلیارد تومان است. قالیباف با اشاره به اینکه این هزینه تمام مراحل حفاری، نصب، ریلگذاری، نصب تجهیزات و خرید واگن را در بر میگیرد، گفت: برخی از ارقامی که دیگران اعلام میکنند، درست نیست.
با این حال صحبتهای شهردار نه تنها ابهامات موجود را برطرف نکرد بلکه موجب پیچیدهتر شدن مسائل مربوط به تونل و تونلسازی در پایتخت شد. رئیسجمهور در برنامه تهران 20 هزینههای ساخت تونل توحید را با تونل مترو مقایسه کرده بود و تأکید داشت که چرا هزینه ساخت تونلهای مترو از هزینه ساخت پروژه بزرگ تونل توحید بیشتر است و چرا خروجی کار با هزینههایی که انجام میگیرد متناسب نیست. کمکهای دولت به شهرداری برای ساخت مترو در چهار سال گذشته بالغ بر 600 میلیارد تومان بوده و اعتباری که شهرداری تهران برای ساخت مترو تأمین کرده است، فقط در طول یکسال 550 میلیارد تومان است. با این وجود از سال 84 تاکنون تنها 21/5 کیلومتر تونل مترو در تهران ساخته شده است اما شهردار تهران بارها اعلام کرده که سالانه 15 کیلومتر مترو میسازد که این هم از مواردی است که تاکنون پاسخ شفافی به آن داده نشده و هنوز ابهام باقی است.
حق با کیست؟ مردم کجای ماجرا قرار دارند؟
طرح این پرسش ضروری است که آیا در این مورد حق با شهرداری تهران است یا با شورای شهر؟ اگر شهرداری بر اساس بررسی کارشناسانه از افتتاح این پروژه در عید غدیر خبر داده پس چرا اعضای شورای شهر این افتتاح را به دلیل فقدان ضریب امنیتی این تونل رد میکنند و اگر حق با شورای شهر است پس چرا مسؤولان شهرداری بر این موضوع مصر هستند؟!
تنها مدیران شهرداری نیستند که پروژههای ناتمام را افتتاح میکنند
در کنار این انتقاد جدی که در خصوص افتتاح پروژههای نیمهتمام به مدیران شهرداری تهران وارد است، نباید از این نکته غافل شد که سرعت اجرای پروژههای شهرداری و کاهش تأخیر در اجرایی کردن آنها از نقاط قوت مدیریت شهرداری طی سالهای اخیر به شمار میرود. البته تنها مدیران شهرداری نیستند که بر افتتاح پروژههای ناتمام اصرار دارند بلکه چندی پیش پروژه راهآهن تهران- شیراز نیز در حالی افتتاح شد که بنا به گفته کارشناسان هنوز مراحل تکمیلی آن به اتمام نرسیده بود.
