جوان آنلاین: موشکهای بالستیک ایران این بار سراغ یکی از باارزشترین داراییهای دریایی امریکا رفتند: ناو هواپیمابر «جورج واشینگتن» و یک ناوشکن موشکانداز! این دو ناو به روایت سنتکام، با مانورهای سریع از اصابت گریختند؛ روایتی که اگرچه ادعای خسارت واردنشدن میدهد، اما همین گریز، ناو را به بخشی از نبرد تبدیل کرده است. گریز اجباری، در کنار گزارشها درباره شلیک «قاسمبصیر»، نشان میدهد ناوهای امریکایی وارد مرحلهای تازه و پرریسک شدهاند که ممکن است سرانجام طعمه موشکهای ایران شوند. ایران وارد دور جدیدی از جنگ شده است.
ایران با حمله به ناو هواپیما بر جورج واشینگتن و یک ناوشکن موشک انداز همراه آن، معادله جدیدی را در رویارویی با امریکا کلید زد، عملیاتی که فرماندهی مرکزی امریکا هم آن را تأیید کرده است. موشک قاسم بصیر با برد ۱۴۰۰ کیلومتر، برای نخستینبار روز پنجشنبه از اصفهان به سمت یک ناو هواپیمابر امریکایی در شمال دریای عرب شلیک شد. سنتکام اعلام کرد ناو یاد شده برای جلوگیری از برخورد موشک، مجبور شد مهلکه را ترک کند و هیچ خسارت مالی و جانی متحمل نشد. به روایت سنتکام، ناو امریکایی با انجام مانورهای سریع با چرخشهای ۹۰درجهای و تغییرات ناگهانی سرعت، از مسیر موشکها خارج شده و آسیبی ندیده است. به لحاظ فنی، ناوهای هواپیمابر با تغییر سریع زاویه سکان و تنظیم توان پیشرانها میتوانند مسیر و سرعت خود را بهطور محسوسی تغییر دهند، تغییر ناگهانی که رهگیری را برای تهدید ورودی پیچیدهتر میکند و میتواند زمان بیشتری برای واکنش سامانههای دفاعی فراهم کند.
عبارت رسمی بیانیه سنتکام این است که ناو هواپیمابر و ناوشکن امریکایی با چندین موشک
(multiple ballistic missiles) و در چند حمله هدف قرار گرفته است و هر دو توانستند از حملات بگریزند. در بیانیه سنتکام، اشارهای به رهگیری و انهدام ناوها نشده و تأکید رسمی بر خلاف بسیاری از موارد، روی «گریز» است، نه «رهگیری»، موضعی که ادعا میکند ناو و ناوشکن امریکایی توانستند از چندین حمله موشکی ایران بگریزند..
تکرار تجربه ناکام امریکا
بر اساس آخرین اطلاعات، ناو هواپیمابر هدفقرارگرفته در حمله روز شنبه، ناو هواپیمابر هستهای یواساس جورج واشینگتن بوده که به تازگی جایگزین ناو «آبراهام لینکلن» شده است. ناو «لینکلن» که پیشتر در منطقه حضور داشت، چند روز قبل از حمله (۲ سپتامبر) برای استراحت و تدارکات به بندر «پاتایا» در تایلند وارد شده بود. به نظر میرسد ناو «جورج واشینگتن» در زمان حمله، مأموریت گشتزنی و اعمال محاصره دریایی علیه ایران را بر عهده داشته است. در موردی مشابه از تقابل یمنیها با امریکاییها، اوایل اردیبهشت ماه سال گذشته، یک فروند جنگنده اف-ای- ۱۸ سوپر هورنت نیروی دریایی امریکا پس از حمله نیروهای یمنی به ناو هواپیمابر «یواساس هری اس. ترومن» در دریای سرخ، به دریا سقوط کرد که به زخمی شدن یک ملوان منجر شد. این حادثه زمانی رخ داد که ناو ترومن برای جلوگیری از حمله نیروهای یمنی، مجبور به یک گردش تند شد و در این مانور، جنگنده از روی عرشه به دریا افتاد. پیش از این، در دی ماه هم، یک فروند جنگنده اف ۱۸ در جریان حمله به یمن، سرنگون شده بود که البته امریکاییها آن را ناشی از آتش خودی اعلام کردند. در حالی که عمده روایت سنتکام بر هیچ گونه تلفات یا خسارتی به نیروها و تجهیزات امریکایی است، ناظران حمله به ناو امریکا را مرحلهای جدید از رویارویی ایران میدانند، یک خصوص که این فرض وجود دارد که در صورت صحت روایت سنتکام، برخورد به ناو امریکایی در حملات بعدی اتفاق بیفتد. ولفگانگ پوشتای، تحلیلگر مسائل دفاعی، به الجزیره گفته حمله ایران به یک ناوشکن موشکی و یک ناو هواپیمابر امریکا، «تشدیدی حسابشده» در درگیریها محسوب میشود. او تأکید کرده ناو هواپیمابر هدفگرفتهشده از ستونهای اصلی کارزار نظامی امریکا علیه ایران بوده و هرچند نیروهای امریکایی مانع اصابت حملات شدند، نفس انتخاب این اهداف پیام مهمی داشته است.
یک جنگ شکستخورده دیگر
پیت هگست وزیر جنگ امریکا روز شنبه تهدید کرد که اگر ایران به کشتیهای جنگی امریکا حمله کند، ارتش امریکا نفتکشهای ایران را نابود و آنها را غرق میکند. شبکه انبیسی نیوز به نقل از یک مقام کاخ سفید که به منصب و نام وی اشاره نشده، گزارش داد و مدعی شد که ایران حق هدف قرار دادن کشتیها در تنگه هرمز را ندارد. این مقام امریکایی بدون اشاره به حمله غیرقانونی کشور متبوعش به سه نفتکش ایرانی ادعا کرد: «هرگاه تهران چنین اقدامی انجام دهد، با پیامدهایی روبه رو خواهد شد.»،
اما لئون پانتا وزیر دفاع اسبق امریکا با تکیه بر تجاربی که در دوران تصدی سمت خود داشته است در گفتوگو با گاردین به گرفتاری در بنبست جدی اشاره کرد که گزینههای بسیار محدودی برای پایان دادن به جنگ را پیش رو میگذارد. لئون پانتا با اشاره به تجربه جنگهای عراق و افغانستان، هشدار داد این درگیری ممکن است به یک جنگ شکستخورده دیگر در غرب آسیا تبدیل شود و اضافه کرد: «احتمال میدهم این جنگ بدون حلوفصل، شش ماه دیگر ادامه پیدا کند.» پانتا گفت: «نیروهای امریکایی در شرایطی وارد جنگ شدهاند که «آشفتگی شدیدی» در پنتاگون و ساختار فرماندهی آن وجود دارد و این وضعیت این احساس را ایجاد میکند که هیچکس در رأس امور نیست.» به گفته او، ایران و دیگر رقبای امریکا اکنون این کشور را از نظر توانایی اجرای ظرفیت نظامی و دفاع از خود، ضعیف میبینند. وی گفت نگرانی اصلیاش این است که امریکا در جهانی بسیار خطرناک، پیامی از ضعف به رقبای اصلی خود ارسال میکند.
تداوم حملات ایران و عبور قطره چکانی نفت
تایمز در گزارشی نوشته که با گذشت بیش از شش ماه از آغاز جنگ، حملات ایران به کشتیهای تجاری در آبهای منطقه همچنان ادامه دارد و با وجود تلاش ارتش امریکا برای حفاظت از نفتکشها و تأمین امنیت کشتیرانی، حجم عبور نفت از تنگه هرمز همچنان بهطور قابلتوجهی پایینتر از سطح پیش از جنگ قرار دارد. همچنین بر اساس دادههای تنکرترکرز، در هفت روز منتهی به پنجشنبه، بهطور میانگین روزانه ۶/۷ میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز عبور کرده است، رقمی که حدود ۶۰ درصد کمتر از میانگین روزانه در ماههای پیش از جنگ است. دادههای منتشرشده تنکرترکرز نیز کاهش شدید جریان نفت در این مسیر را نشان میدهد. این کاهش در حالی رخ داده که امریکا از ماههای نخست جنگ تلاش کرده با حضور نظامی و اسکورت کشتیها، عبور و مرور تجاری از این آبراه راهبردی را حفظ کند. فرماندهی مرکزی امریکا، سنتکام، اعلام کرده بود که نیروهای امریکایی از اوایل ماه مه مأموریت حمایت از عبور آزادانه کشتیهای تجاری از تنگه هرمز را آغاز کردهاند.
روزنامه نیویورکتایمز در بررسی خود، در فاصله ۱۰ تیر تا ۹شهریور، دستکم ۲۳ کشتی را شناسایی کرده که در حملات مرتبط با ایران در تنگه هرمز هدف قرار گرفتهاند. تیم هاوکینز، سخنگوی سنتکام به نیویورکتایمز گفته است که عملیات حفاظتی امریکا که از اواخر اردیبهشت آغاز شده، به عبور حدود هزار و ۶۰۰ کشتی تجاری و نزدیک به ۸۰۰ میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز کمک کرده است. با وجود این تلاشها، جریان نفت از هرمز هنوز با سطح پیش از جنگ فاصله زیادی دارد، مسئلهای که نشان میدهد حتی حضور نظامی امریکا نیز نتوانسته خطر و اختلال ایجادشده در مهمترین گذرگاه انرژی جهان را بهطور کامل برطرف کند.
