اصفهان - در نشستی که به همت «رسانه برتر صنعت» و با محوریت کارآفرینی در زنجیره ارزش زعفران برگزار شد، مدیرعامل شرکت بازرگانی «نوشمهر بانو»، فعال این حوزه به بررسی ریشههای این بحران و راههای برونرفت از آن پرداخت. 
به گزارش خبرنگار جوان آنلاین مریم نوشمهر، بنیانگذار برند نوژن و مدیرعامل شرکت بازرگانی «نوشمهر بانو»، با اشاره به آمارهای جهانی گفت: بخش عظیمی از زعفران مرغوب ایران، بهصورت عمده و بدون بستهبندی مناسب صادر میشود و پس از ورود به کشورهای میانی، با نام تجاری آنها به مصرفکننده نهایی میرسد. این فرآیند، نهتنها هویت ایرانی این محصول را کمرنگ میکند، بلکه میلیاردها دلار ارزش افزوده را از چرخه اقتصاد کشور خارج میسازد.
وی افزود: «افزون بر صادرات رسمی فلهای، قاچاق زعفران از مرزهای غیررسمی، بهویژه به سمت افغانستان، به معضلی جدی بدل شده است. این خروج غیرقانونی، علاوه بر مخدوش کردن اصالت ایرانی زعفران، قدرت قیمتگذاری و کنترل بازار داخلی را نیز به دست واسطههای خارجی میسپارد.» نوشمهر تأکید کرد که تا زمانی که برندسازی ملی و شرکتی در سطح شایستهای شکل نگیرد، ایران نمیتواند سهم واقعی خود از بازار چندمیلیارددلاری زعفران را تصاحب کند.
نوش مهر اظهارداشت : زعفران برای ایران، تنها یک محصول کشاورزی نیست؛ این گیاه ارزشمند، ریشه در هزاران سال فرهنگ، هویت و اقتصاد این سرزمین دارد. با این حال، سالهاست که بزرگترین تولیدکننده جهان، سهم ناچیزی از ارزش نهایی این کالای استراتژیک را دریافت میکند. علت چیست؟ خامفروشی، صادرات فلهای، قاچاق به همسایگان و نبود برندسازی بینالمللی، حلقههای مفقودهای هستند که ایران را از جایگاه واقعیاش در بازار جهانی «طلای سرخ» دور نگه داشتهاند.
وی مسیر شکلگیری برند نوژن بهعنوان نمونهای از تلاشهای بخش خصوصی برای تغییر این روند، واکاوی شد. نوشمهر با اشاره به آغاز این مسیر در سال ۱۳۹۴ گفت: همهچیز از یک پرسش شروع شد: چرا محصولی که قرنها نماد ایران است، نباید با هویتی قدرتمند در جهان عرضه شود؟
وی افزود که پس از ثبت برند در ۱۳۹۷، شرکت نوشمهر بانو در ۱۳۹۹ تأسیس شد تا صادرات تخصصی زعفران و خشکبار با کیفیت ایرانی را کلید بزند. نام نوژن برگرفته از نو و ژن نماد رویکردی تازه در کالبد میراث کهن زعفران است؛ رویکردی که کیفیت اصیل را با زبان روز تجارت بینالملل پیوند میدهد.
مدیرعامل نوژن عنوان کرد : مشکلات زعفران تنها به صادرات محدود نمیشود. در بازار داخلی نیز تقلب، بستهبندیهای کپی و بیکیفیت، و نبود آگاهی مصرفکنندگان، چالشهای جدی ایجاد کرده است. نوشمهر تأکید کرد که تشخیص اصالت زعفران فقط با آزمونهای آزمایشگاهی ممکن است و روشهای سنتی کارایی ندارند. او همچنین به تناقض نظارتی اشاره کرد: «نهادهای نظارتی بر شرکتهای رسمی و شناسنامهدار سختگیری میکنند، اما بازار غیررسمی و زیرزمینی بدون هیچ بازخواستی به فعالیت ادامه میدهد.»
وی اذعان داشت : بحران نیروی کار در بخش تولید، زنگ خطری برای آینده زعفران است. فرآیند دستی، زمانبر و دشوار برداشت و پاکسازی گل، همراه با دستمزدهای پایین، تمایل نیروی کار محلی را کاهش داده و تداوم تولید سنتی را با تهدید مواجه کرده است.
وی یکی از راههای برونرفت از وضعیت کنونی را استفاده از صنایعدستی اصیل در بستهبندی محصولات صادراتی دانستند. این کار نهتنها به حفظ کیفیت زعفران کمک میکند، بلکه بستری برای معرفی فرهنگ و هنر ایران و ایجاد ارزش افزوده چشمگیر فراهم میآورد. همچنین، توسعه فرآوری عمیقتر – مانند تولید عصارهها، نوشیدنیها و فرآوردههای جانبی – میتواند سبد صادراتی کشور را متنوعتر کند.
بانوی ایرانی فعال درحوزه زعفران با رویکردی مستقل از بودجههای دولتی و با تکیه بر شبکهسازی حرفهای و دانش روز، افق پنجسالهای را ترسیم کرده که در آن، برندهای ایرانی به مرجع اصلی کیفیت در بازارهای جهانی – از کشورهای عربی و چین تا اروپا – تبدیل شوند. کلیدواژه این تحول، پیوند «اصالت کهن با استانداردهای نوین تجارت جهانی» است؛ همان چیزی که میتواند طلای سرخ ایران را از حاشیه به متن بازارهای بینالمللی بیاورد.