تناقضات جاری در گفتار و مواضع رئیسجمهور امریکا، تبدیل به یک «بحران» در حوزه سیاست خارجی کاخ سفید شده است. صورت مسئله گویاست: حتی نزدیکترین متحدان کاخ سفید نیز نسبت به مواضع واقعی ترامپ یا مدت زمان اعتبار یک اظهارنظر از سوی وی، درک دقیقی ندارند. این مسئله خود را در مورد پروندههایی مانند جنگ اوکراین، گرینلند، جنگ غزه، مناسبات جاری در ناتو و از همه مهمتر، جنگ با ایران نشان داده است. واشینگتنپست در یکی از تازهترین گزارشهای خود، به تناقضات و تعارضاتی که در مواضع ترامپ وجود دارد اشاره و آنها را فاجعهبار توصیف کرده است. در بخشی از این گزارش تصریح شده است: «اظهارات ترامپ درباره ایران به شکل فزایندهای با یکدیگر در تضاد هستند و مذاکره با او غیرممکن است. ترامپ مدعی است که امریکا نیازی به تنگه هرمز ندارد، در حالی که همزمان به نیروی دریایی دستور داده که با تمام قوا برای بازگشایی آن بجنگند تا قیمت بنزین ۶دلاری کاهش یابد. منابع دیپلماتیک میگویند که طرف ایرانی عملاً از تحلیل پیامهای ترامپ دست کشیده است. دیپلماتها معتقدند وقتی «بله» یا «نه» رئیسجمهور امریکا اعتباری بیش از چند ساعت ندارد، مذاکره عملاً غیرممکن میشود.»
واقعیت این است که تناقضات گفتاری ترامپ به اندازهای محرز و واضح است که حتی رسانهای رادیکال مانند واشینگتنپست نیز به آن اشاره میکند. در چنین شرایطی، جدی نگرفتن وعدههای رئیسجمهور امریکا و عدم اعتماد مطلق نسبت به آن، گزارهای کاملاً منطقی محسوب میشود. به عبارت بهتر، سیاستمداری که اظهارات وی حتی برای منابع رسانهای و تحلیلی در امریکا کمترین اعتباری ندارد، قطعاً نمیتواند در کسوت یک «طرف مذاکرهکننده» مورد شناسایی نظام بینالملل و کشورهایی از جمله ایران قرار گیرد. ترامپ پس از پیروزی در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۴ میلادی، به حداقلیترین وعده خود به شهروندان امریکایی مبنی بر پایان دادن به جنگهای پرهزینه در سیاست خارجی واشینگتن عمل نکرد و با حمله به ایران، شکست راهبردی سهمگینی را بر کشورش تحمیل کرد.
در مذاکرات اسلامآباد نیز جی دی ونس معاون رئیسجمهور امریکا چندین بار (پس از تماس با ترامپ در حین مذاکرات) مواضع خود را تغییر داد. همین مسئله سبب شد تا امکان جمعبندی نهایی در خصوص نقاط اختلافی در مذاکرات اخیر از بین برود. پس از بینتیجه ماندن مذاکرات اسلامآباد نیز ترامپ در ابتدا به طرف پاکستانی، واسطه مذاکرات، وعده داد با هدف از سرگیری گفتوگوها به محاصره دریایی بنادر ایران پایان دهد. با این حال او در عمل نه تنها چنین اقدامی را صورت نداد، بلکه با مواضع صریح و آشکار خود تأکید کرد هرگز به محاصره دریایی پایان نمیدهد. بنابراین تیم مذاکرهکننده ما علاوه بر مواجهه با بدعهدی ذاتی دولتهای امریکا، با رئیسجمهوری در کاخ سفید مواجه هستند که هر لحظه مواضع، خطوط قرمز و گفتار و رفتار خود را تحت تأثیر انگارههای روانی و توصیه دوستانش تغییر میدهد. از این رو نمیتوان اساساً برای وعدهها و مواضع ترامپ (چه از نوع سلبی و چه ایجابی) تاریخ مصرفی در نظر گرفت.
