جامعه به حد کافی درگیر بحرانهای ریزودرشت هست. بیایید مراقب باشیم و از ترویج اشکال گوناگون ناامنی پرهیز کنیم. به خاطر بسپاریم که هر شایعه و هراسافکنی، میتواند زندگی هزاران نفر را مختل و دچار خشونت و ناامنی کند. جوان آنلاین: دکتر نعمتالله فاضلی در کانال تلگرامی خود نوشت: یکشنبه از سلیمانیه عراق که برگشتم اسنپ گرفتم و آمدم خانه. راننده اسنپ خانمی ۶۰ساله بود. گفتم خانم رانندگی میکنید برایتان مشکل نیست؟ و مردان آزارتان نمیدهند؟ گفت شوهرم بازنشسته و بیمار است و مجبورم برای تأمین مخارج دو دخترم کار کنم. شهریه دانشگاه آزاد زیاد است و دخترداری هم پرخرج، اما شوهرم با وجود همه مشکلات مالیمان شدیداً مخالف رانندگیام هست. میگوید درست نیست که زن رانندگی کند و مردان بهویژه افغانها خطرناکند. پرسیدم تاکنون افغانها اذیت و آزارت دادهاند؟ گفت نه والا. گفت شهران زندگی میکنیم و افغانها در اطراف ما زیادند. گاهگاه هم پیش آمده سوارشان کردهام و اتفاقاً بسیار مردمان چشم و دل پاک و بیآزاری هستند. گفتم خب چرا شوهرتان نگران شماست؟ گفت به خاطر این حرفها و چیزهایی که مردم در شبکههای اجتماعی علیه افغانها مینویسند. شوهرم بیکار است و مدام سرش در گوشی و شبکههای اجتماعی است.
ناگهان شروع به گریه کرد و گفت همین ماجرای قتل داریوش مهرجویی و شایعه اینکه قاتل افغان بوده، بهانهای دست شوهرم داد و صبح که میخواستم بیایم کار کنم نمیگذاشت و کار به جنگ و مرافعه شدید کشید، کتکم زد و دخترم آمد میانجی. او هم زخمی شد.
گفتم هنوز که معلوم نشده قاتل مهرجویی کیست و چرا شوهرتان باور کرده؟ گفت من هم همین را بهش گفتم، اما حرف توی گوشش نرفت که نرفت. به دو پست شبکههای اجتماعی استناد میکرد و میگفت این افغانها خطرناکند و اجازه نمیدهم رانندگی کنی.
گفت هر از چندی خبرهای راست و دروغ درباره افغانها در شبکهها میآید و خانه ما جنگ و جدل راه میافتد. گفتم حالا مجبورید مسافرکشی کنید؟ گفت حقوق بازنشستگی شوهرم را تماماً میدهیم کرایهخانه. خرج زندگیمان را از همین رانندگی درمیآورم.
گفتم جز مسئله افغانها مشکل دیگری پیش نیامده؟ گفت نه تنها مشکل پیش نیامده بلکه در این چهار سال که رانندگی میکنم هرگز کمترین اذیت و بیاحترامی از مردان ندیدم.
راننده در حالی که گریه میکرد شغلم را پرسید. گفتم استاد دانشگاهم. گفت به خاطر خدا شما که استاد هستید و مردم حرفتان را گوش میکنند، به مردم بگویید هر چیزی که در شبکههای اجتماعی هست فوروارد نکنند، هر چیزی که به ذهنشان رسید ننویسند. آدمهای سادهای مثل شوهر من اینها را میخوانند و باور میکنند و باعث فتنه در زندگی ما و خیلیها میشود.
گفتم چشم حتماً پیامتان را در کانالم مینویسم و امیدوارم اندکی اثر کند.
آنها که افغان هراسی را ترویج میکنند و مطالب بیاساس و پایه مینویسند یا کسانی که اینگونه مطالب را فوروارد میکنند، مراقب باشند. گاهی اینگونه شایعهسازیها و شایعهپراکنی عواقب تلخی برای زندگی دیگران دارد.
نهتنها مراقب باشیم که افغان هراسی نکنیم، مراقب باشیم فضای جامعه را ناامنتر از آنچه هست نشان ندهیم. این کار زندگی بسیاری را تلخ و تار میکند.
مسئول گروه مدنی «پویش ارتقا کیفیت غذایی» هم برایم از «غذاهراسی» در شبکههای اجتماعی صحبت میکرد. میگفت انبوهی کلیپها، خبرها و گزارشهای جعلی و نادرست درباره موادغذایی در شبکههای اجتماعی منتشر میشود و همین بهسلامتی مردم لطمه میزند. مثلاً گاهی شایعه میکنند فلان شیر یا ماست سرطانزاست. گروه ما پیگیر میشود و بعد از بررسیهای دقیق میبینیم صحت ندارد. اما تحقیقات ما نشان میدهد هزاران نفر متأثر از این شایعات مدتها لبنیات مصرف نمیکنند.
از اینگونه هراسآفرینیها زیاد است. جامعه به حد کافی درگیر بحرانهای ریزودرشت هست. بیایید مراقب باشیم و از ترویج اشکال گوناگون ناامنی پرهیز کنیم. به خاطر بسپاریم که هر شایعه و هراسافکنی، میتواند زندگی هزاران نفر را مختل و دچار خشونت و ناامنی کند.
مراقب باشیم. به قول سهراب: آب را گل نکنیم. در فرودست انگار کفتری میخورد آب.