جنگ هشت ساله، زندگی مردم ایران را در آن دوران دگرگون کرد. هر شهر به نحوی از این جنگ تأثیر گرفت؛ یک شهر با پذیرایی از جنگزدگان روزهای دهه ۶۰ را به خاطر میآورد، یک شهر دیگر با استرس و نگرانی از حمله دشمن و شهری دیگر با بدرقه رزمندگان. خاطره جنگ برای «دزفول»، اما خاص است؛ خاص خودش. جنگ برای دزفول خاطرهای است گزنده و دردناک و پر از رنج. دزفول، این شهر مقاوم، به گواهی آمار بیشترین حملات موشکی از جانب دشمن بعثی را در دوران دفاع مقدس متحمل شد و برای همین، یک روز در تقویم کشور به نام «روز دزفول» نامگذاری شده است. دزفولیها که به تعبیر امام خمینی (ره) «دین خود را به اسلام ادا کردهاند» در روزهای دفاع مقدس، سختی غیرقابل تصوری را پشت سر گذاشتند و یک فیلم کوتاه که در دفتر حوزه هنری همین شهرستان تولید شده، روایتی دردناک از این دشواری هشتساله را به تصویر کشیده است.
فیلم کوتاه «آنها» روایتی ۱۵ دقیقهای از احوالات یک خانواده مهاجر دزفولیاست؛ خانوادهای که در میانه موشکبارانهای پرشمار رژیم بعث عراق، ناگزیر میشود شهر را ترک کند و با پای پیاده به دل دشت و بیابان بزند. جهان فیلم، یک جهان نمادین است. ما در «آنها» خانوادهای را میبینیم که اسباب اولیه زندگی را سر دست گرفته و در بیابانمشغول طیکردن راهی هستند که مشخص نیست به چه نقطهای میرسد. این، یک خوانش نمادگرا از وضعیت جنگزدههاست؛ جنگزدههایی که البته یک «رادیو» تفاوتشان با دیگر جنگزدهها در سایر سرزمینها را روشن میکند. جنگزدگان اهل دزفول مدام به رادیو گوش میسپارند تا اخبار جنگ را بشنوند. آنها نسبت به جنگ بیتفاوت نیستند و سرنوشت همشهریان خود را به فراموشی نسپردهاند. آنها آواره شدهاند، مجبور به ترک شهر خود هستند، اما از اهالی همین سرزمینند؛ سرزمین دفاع مقدس. شاید برای همین است که فیلمساز روی استفاده از رادیو تأکید میکند و از این طریق میان این خانواده و ساکنان شهر پیوند میسازد.
«آنها» که اخیراً جایزه ویژه بخش مدیترانهای دوازدهمین جشنواره بینالمللی فیلم Traccecinematografiche را در کشور ایتالیا کسب کرده است، میکوشد روایتگر درد و رنج مردمی باشد که در سالهای دفاع مقدس، روزهایی سخت و تلخ را تجربه کردند. «آنها» اگر چه یک فیلم تجربهگراست که برای مخاطب عام جذابیت چندانی ندارد، اما در بیان مظلومیت مردم دزفول در روزهای سخت جنگ تحمیلی برای اهالی محافل سینمایی، موفق عمل کرده است و تصویری انسانی از مصائب مردم یک شهر مقاوم در اختیار مخاطب خود قرار میدهد.
