تعییـن سقــف قـرارداد بـرای باشـگاههـای لیگبرتری مخالفان زیادی دارد و این موضوع اصلاً به مذاق مدیران ولخرج فوتبال ایران خوش نیامده است. بااینحال قانونگریزی همیشگی فوتبال کشورمان باعث شده تا از هماکنون همه بدانند اجراییشدن ابلاغیه جدید فدراسیون ادعایی بیش نیست. از وقتی فدراسیون به ۱۶ تیم لیگبرتری اعلام کرده بیش از ۳۰۰ میلیارد تومان نمیتوانند برای فصل جدید هزینه کنند، خیلیها صدایشان درآمده که با این ارقام نمیتوان تیمداری کرد! هنوز چند روز نگذشته که مهدی تاج رسماً بالا بودن رقم قراردادها را بلامانع دانسته و اعلام کرده سقف تعیین شده برای بودجه کل باشگاههاست! آنوقت هنوز تنور نقل و انتقالات داغ نشده سپاهان برای خرید دروازهبان ایرانی از تیم پرتغالی بیش از ۵۰ میلیارد تومان هزینه کرده و یک گلر دیگر نیز برای یک فصل ۳۰ میلیارد تومان خواسته است!
دخل و خرج نابرابر
فدراسیون برای کنترل حواشی مالی باشگاههای لیگبرتری و البته با توجه به نامه سازمان بازرسی قوانینی را وضع کرده تا شاید قدری از ریختوپاش تیمها کاسته شود. مهمترین مورد آن نیز سقف بودجه برای باشگاههاست. لیگبرتریها بهویژه تیمهای پرطرفدار، صنعتی و نفتی عادت کردهاند هر چقدر میخواهند رقم بازیکنان و مربیان را بالا ببرند بدون آنکه پاسخگوی نهاد یا مسئولی باشند. حال اگر قانون جدید اعمال شود همانند لیگهای معتبر جهان یک باشگاه باید دخل و خرجش با هم همخوانی داشته باشد. البته در فوتبال ما خبری از دخل و درآمد نیست و فقط پول خرج میشود. در نتیجه باشگاههای زیانده تا سقف تعیین شده اجازه خرج کردن دارند.
منتها چالش زمانی ایجاد خواهد شد که مدیران بدون توجه به قوانین خرید کنند و دستور فدراسیون را نادیده بگیرند. اینجاست که باید منتظر بمانیم و ببینیم ادعاهای تاج به واقعیت تبدیل میشود یا اینکه طبق معمول وعدههایش پوچ از آب درمیآید. به گفته رئیس تیمها حق دارند نسبت به قانونگریزی حریفان اعتراض کنند و در صورت اثبات ادعایشان بازی به نفعشان ۳ بر صفر خواهد شد.
رقابت ژیان و بیامو
رئیس فدراسیون در تازهترین اظهاراتش به سبک خودش روی رعایت سقف بودجه باشگاهها صحه گذاشته است: «این سقف برای قرارداد بازیکن نیست، بلکه برای بودجه باشگاه است. بعضی وقتها این دو موضوع با هم قاطی میشود. سقف برای بازیکن نیست و برای باشگاه است. به هر جهت از ۱۶ باشگاه ما ۱۳ یا ۱۴ باشگاه از منابع دولتی استفاده میکنند و این پرداختها جاری و ساری در ورزش کشور با دیگر پرداختیهای کشورمان همسان نیست. نمیگویم همه هم مثل یکدیگر باشند، اما این تفاوتها اعتراضی در بدنه ایجاد کرده است. سومین موضوع نداشتن درآمد باشگاههای ماست، چهارمین موضوع هم منفی بودن تراز مالی تمام باشگاههاست. یکی از موارد صدور مجوز حرفهای این است که تراز مثبت باشد تا بتوانیم در آینده این موارد را تعدیل کنیم و باشگاهها به سمت مجوز حرفهای بروند. همه این مسائل سبب شد به چنین جمعبندی برسیم. ضمن اینکه اختلاف قیمت شدیدی بین باشگاهها وجود دارد. یک باشگاه با ۲۵ میلیون تومان اداره میشد و باشگاه دیگر با ۴۱۱ میلیارد تومان، این موضوع فیرپلی مالی نیست، مگر میشود بگوییم یک ژیان و بیامو با هم مقابله کنند. طبیعی است در این حالت بازی جوانمردانه مالی که یکی از اهداف این بخشنامه است، محقق نخواهد شد.»
افزایش ۴۷۳ درصدی دستمزدها
مهدی تاج به نقش سازمان بازرسی کل کشور در رصد رقم قراردادها اشاره کرده است: «خوشبختانه خداییان در سازمان بازرسی یک نامه بسیار مناسب را قبل از اینکه فدراسیون فوتبال به طرف آن برود ارسال کرد. سازمان بازرسی دقیق آمده در این نامه به محمد مخبر گفته که قراردادها ۴۷۳ درصد افزایش داشته است. این افزایش با کجای دنیا همخوانی دارد؟ گفته بودند کرونا در دنیا تمام قیمتها را پایین آورده، اما تنها لیگی که افزایش قیمت داشت لیگ ما بود. با توجه به اینکه درآمدها به دلیل کرونا در این چند صد سال کم بود کاهش هزینه جدی را هم دربر گرفت، اما ما افزایش چند درصدی داشتیم. در آخرین سال نیز این افزایش به همان حدی رسید که گفتم. گفته بودند این افزایش، قیمت را هم بالا میبرد، زیرا تیمها دولتی هستند. از خداییان تشکر میکنم که با این دقت جلو رفته تا هم مشکلات روز را جدی کارشناسی کند و هم در این قضیه تصمیم تأثیرگذاری بگیرند. فدراسیون فوتبال نیز طبق رسالتش و از آنجایی که باید فیرپلی را جدی جاری و ساری کند هم باید حقوق شناخته شده فوتبال را جاری و ساری کند و هم بهطور جدی کاهش هزینه داشته باشد. حرف ما این است اگر باشگاهی درآمدهایش خیلی بالا باشد بازیکن گرانقیمت میخرد، اما اگر درآمدش کم باشد باید بازیکن خود را بفروشد.»
محدودیت آپشنها
تاج با تأکید بر نقش فیرپلی مالی در جوانسازی تیمها در مورد محدودیت آپشن قراردادها نیز عنوان کرده است: «موضوع دیگر نامه این است که در مجموع به سمت جوان کردن لیگ رفتهایم. باشگاهها باید اسامی ۱۹ بازیکن بیش از ۲۳ سال را رد کنند و سایر نفرات باید زیر ۲۳ سال باشند این امر کاهش جدی هزینهها را دربر خواهد داشت. فقط به یک موضوع نگاه نشده است؛ این دستورالعمل ۲۹ مورد متفاوت دارد و هر بخشنامه و تغییری را عدهای نمیپسندند. عدهای که باشگاههای خود را با سمت و سوی دیگری هدایت کردهاند برایشان سخت است، اما باید برای کاهش عددها به ما کمک کنند. هر باشگاه دستکم میتواند ۲۵۰ میلیارد تومان هزینه کند، ضمن اینکه باشگاهی مثل ملوان که با ۲۷ میلیارد تومان اداره میشد، نمیآید چنین هزینهای کند. سقف بودجه نیز ۳۲۵ میلیارد است. بخش مهم دیگر آپشنهاست؛ موضوعی که خداییان به درستی اشاره کرده و نوشته اند که حتی در برخی موارد مبلغ آپشنها بیش از قراردادها میشود. مثلاً قرارداد بازیکن ۲ یا ۳ میلیارد است، اما آپشنها ۷ میلیارد شده است.»
ضمانت اجرایی
مهدی تاج اجرایی شدن مقررات ابلاغ شده را قانونی خوانده است: «کمیته انضباطی بخشنامهای زده و سازمان لیگ هم آن را ابلاغ کرده است. صراحت این بخشنامه این است که هر قراردادی خارج از قواعد قانونی ثبت شود و شکایتی روی آن بیاید نتیجه بازی را تغییر میدهد. اگر مثلاً باشگاهی بیاید و بگویید به فلان بازیکن ۱۲ یا ۱۵ میلیارد داده یا آپشنهای قرارداد بیشتر از خود قرارداد شده، باشگاهی به آن بازیکن اعتراض کند، کمیته انضباطی مکلف به رسیدگی است و اگر به این نتیجه رسید که قرارداد خارج از ضابطه و قوانین ثبت یا ضبط شده است، این موضوع منجر به صدور رأی خواهد شد.»