خبر اجرایی شدن طرح افزایش ۲۰درصدی یارانهها، آن هم به شرط استفاده از کالابرگ، در شرایطی اعلام شد که نتایج طرح در دوره آزمایشی چندان خوب نبوده و به گفته جعفر قادری، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس مردم به دلیل عدمتفاوت قیمت در خرید کالابرگی و آزاد، از کالابرگ الکترونیکی استقبال نکردهاند، از این رو وزارت تعاون برای تشویق مردم به استفاده از کالابرگ الکترونیکی در گام اول یارانه کالابرگ را ۲۰ درصد افزایش داده است.
خرید با کالابرگ الکترونیکی از ماههای پایانی سال گذشته آغاز شد و در چند شهر کوچک و استان هرمزگان به صورت آزمایشی به اجرا درآمد، اما نتیجه این طرح آزمایشی نشان میدهد مردم چندان از کالابرگ الکترونیکی استقبال نکردهاند. یکی از دلایل بیاعتنایی مردم به خرید از طریق کالابرگ این است که به دلیل فشارهای ناشی از تورم، بسیاری از اقلام مشمول طرح کالابرگ از سبد خرید مردم حذف شده یا جای خود را به نمونه ارزانتر و با کیفیت پایینتری دادهاند. به گفته جعفر قادری، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس مردم به دلیل عدمتفاوت قیمت در خرید کالابرگی و آزاد، از کالابرگ الکترونیکی استقبال نکردهاند. وی میگوید: دولت باید مشوقهایی برای این طرح پیشبینی کند تا شاید مردم به جای دریافت پول و یارانه نقدی از کالابرگ الکترونیکی استفاده کنند.
پیشتر دولت در طرح کالابرگ الکترونیک و بر اساس قانون بودجه۱۴۰۱ مکلف شده بود کالاهای اساسی را بر اساس قیمتهای شهریور سال۱۴۰۰ برای خانوارهای دریافتکننده یارانه تأمین کند و در صورت گرانتر شدن این کالاها، مابقی قیمت آنها را متقبل شود. مثلاً قیمت یک کیلو تخممرغ در شهریور۱۴۰۰ فقط ۱۵هزار تومان بود و در زمان اجرای طرح کالابرگ در بهمن ماه سال۱۴۰۱ به قیمت مصوب ۴۷ هزارو ۲۰۰ تومان رسید و هماکنون نیز به ۵۶هزار تومان افزایش یافته است و در چنین شرایطی، بر اساس طرح کالابرگ و در صورت پایبندی دولت به تعهد خود، خانوادههای مشمول این طرح میتوانند با مراجعه به فروشگاههای طرف قرارداد طرح، یک کیلو تخممرغ را به همان قیمت ۱۵هزار تومان خریداری کنند و مابقی آن تا سقف ۴۷ هزارو ۲۰۰ تومان را از محل اعتبار یارانه کسر کند و مازاد آن را که ناشی از افزایش قیمت بوده است، خود بپردازد.
این در شرایطی است که خانوارها در یک سال گذشته تورم بیش از ۵۰درصدی را تجربه کردهاند و این افزایش ۲۰درصدی یارانه در مقایسه با سال قبل منجر به بهبود رفاه ۳دهک اول نمیشود، بلکه به معنی کاهش بیش از ۳۰درصدی رفاه در مقایسه با زمان شروع مردمیسازی یارانهها در خرداد سال قبل است.
روز گذشته وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از اجرایی شدن طرح کالابرگ الکترونیکی از هفته آینده خبر داد و در حاشیه برگزاری جلسه هیئت دولت در جمع خبرنگاران گفت: قانونگذار در سال۱۴۰۱ تکلیفی را برای اجرای کالاهای الکترونیکی تصویب کرد، اما به دلیل نبود زیرساخت در ابتدای طرح امکان عملیاتی شدن آن فراهم نبود. با دستور و تأکیدات ریاست جمهوری، وزارت کار متولی ساماندهی و اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی شد.
وی تأکید کرد: این طرح به صورت آزمایشی در چند شهرستان کوچک و سپس استان هرمزگان و بعد در چند استان دیگر و در اسفندماه در سراسر کشور اجرایی شد. به لحاظ آنکه مشمولان یارانه بین کالابرگ و نقدی مختار بودند، ترجیحشان به صورت نقدی بود. در سال جدید در اجرای بند «ی» قانون بودجه به دولت اجازه داده شده است به منظور مدیریت بازار و کمک به معیشت مردم، طرح کالابرگ را اجرا کند.
وی افزود: در این راستا، مشوقهایی را اجرا کردیم، در گام اول یارانه کالابرگ ۲۰درصد افزایش پیدا میکند و مثلاً کسانی که یارانهشان ۴۰۰هزار تومان است به ۴۸۰هزار تومان ارتقا پیدا میکند، کسانی که مشمول یارانه هستند میتوانند تا ۷۰درصد یارانهشان را کالا خریداری کنند.
یارانهبگیران از طریق سامانه ملی اعتبار، یک ماه زودتر از زمان سررسید واریزی یارانه میتوانند از این فرصت استفاده لازم را به عمل بیاورند. این طرح کاملاً اختیاری است و اشخاص بین استفاده از کالابرگ یا نقدی، میتوانند انتخاب کنند، اما کسانی که ۷۰درصد یارانه را از این اقلام خریداری کنند، افزایش یارانه دریافت میکنند.