اعتراضات مقابل مجلس، وزارت آموزش و پرورش یا اماکن دیگر همچون اعتراضات کارگری هفتتپه یا هپکوی اراک اتفاق افتاده و هفتهها هم ادامه پیدا کرده، اما به آشوب کشیده نمیشود. این یعنی بستر اعتراض در ایران حتی به شکل خیابانی وجود دارد.
هرگاه آشوب و اغتشاشی در کشور اتفاق میافتد، این شبهه طرح میشود که راه اعتراض قانونی بسته است و به همین دلیل هم اعتراضات در حالتی انفجاری، به آشوب میرسد. برخی معتقدند اگر مجوز برگزاری تجمع اعتراضآمیز داده شود، این آشوب اتفاق نمیافتد و برگزارکنندگان تجمع، مدیریت و مراقبتهای لازم برای تند نشدن شعارها و به اغتشاش نرسیدن تجمع را انجام خواهند داد، اما آنچه در نظر گرفته نمیشود، این است که اولاً تجمعات اعتراضی حتی بدون مجوز در موضوعات صنفی به دفعات در ایران برگزار شده و مشکلی هم به وجود نیامده است، ثانیاً برنامهریزی مشخص برای ایجاد آشوب، از قبل طراحی شده و اینگونه نیست که به شکل تصادفی آشوب رخ بدهد.
اخبار غیررسمی میگوید که در سال گذشته بیش از ۸۰۰ تجمع اعتراضآمیز و در پنج ماهه اول امسال (تا قبل از وقایع اخیر) هم بیش از ۲۰۰ تجمع در کشور برگزار شده است، از جمله تجمعات صنفی معلمان که البته آن را هم ضدانقلاب میخواست تبدیل به موضوعی امنیتی کند که موفق نشد، سرویس امنیتی فرانسه هم تلاش کرد آن را مصادره کند که با هوشیاری نهادهای امنیتی ناکام ماند و در عین حال، تجمعات اعتراضی مسیر آرام خودش را ادامه داد و از طرفی معلمان هم به خواستهای که برای آن اعتراض کرده بودند، رسیدند و همین تابستانی که گذشت، به رغم تحمیل تکلیف مالی سختی به دولت، منجر به تصویب قانون در مجلس برای معلمان شد. تجمعات مالباختگان صندوقهای قرضالحسنه هم منجر به ورود شورای عالی امنیت ملی و برگرداندن پول مردم شد. تجمعات بازنشتگان هم از این جمله بود.
منتظر یک اتفاق بودند
سیدنظامالدین موسوی در گفتگو با ایسنا با اشاره به بیانات مقام معظم رهبری در خصوص اتفاقات اخیر اظهار داشت: ایشان تأکید کردند ریشه و منشأ این اتفاقات خارج از کشور است، یعنی عدهای با برنامهریزی از قبل، مترصد جرقه و رخ دادن اتفاقی بودند که بهانه این جرقه مرحومه مهسا امینی بود، کما اینکه این امکان وجود داشت که بهانه دیگری به وجود آید.
وی با اشاره به فوت «مهسا امینی» گفت: تاکنون سابقه نداشته است که بعد از رخ دادن اتفاقی، مسئولان در این تراز ورود و با حساسیت آن را پیگیری کنند.
موسوی گفت: ممکن است خیلی از کسانی که اعتراضی داشتند، آن را بحق دانسته و قصدشان اعتراض بوده است که درباره آنها رهبری به درستی صفشان را جدا کردند و حتی فرمودند ممکن است موضوع کسی با تلنگر و آگاهیرسانی حل شود.
وی در عین حال گفت: بخشی سازمانیافته و آموزشدیده با کوکتل مولوتف و چاقو و اسلحه به میدان آمدند که قصدشان ضربه زدن به امنیت کشور است. طبیعتاً اینها افرادی نیستند که بخواهند حرف و اعتراضشان را در چارچوب قانون بیان کنند.
باید کار تربیتی کنیم
نماینده تهران در مجلس همچنین بیان کرد: با توجه به اینکه قشر جوان جامعه بخش عمدهای از کسانی را تشکیل میداد که در این ماجرا حضور داشتند، باید در حوزه فرهنگ و دانشگاهها و آموزش و پرورش کار تربیتی، روانی، رسانهای و فرهنگی صورت گیرد.
برای اعتراضات قانون داریم
موسوی درباره لزوم وجود قانونی شدن بیان اعتراضات گفت: با توجه به وجود قانون برای بیان اعتراضات، میتوان اعتراض را در آن چارچوب بیان کرد، کما اینکه در دنیا هم چنین چارچوبی وجود دارد، تاکنون هم به صورت غیررسمی مقابل مجلس تبدیل به جایگاهی برای بیان اعتراضات شده است، پس میتوان در چارچوب قانونی شاهد تجمعات اعتراضی بود.
وی با اشاره به اعتراضات کارگران هفتتپه گفت: کارگران هفتتپه مدتهای مدیدی اعتراض و تحصن میکردند و در مقابل ذینفعان به دنبال امنیتی کردن این موضوع بودند، حال اینکه تأکید معترضان بر بیان اعتراض در چارچوب قانون بود، در این شرایط ما ورود کردیم و حرف آنها را شنیدیم تا اینکه مطالبات کارگران هفتتپه به کرسی نشست، پس بستر قانونی برای بیان اعتراض وجود دارد، اما برای عملی شدن آن باید دو موضوع حل شود.
کشورهای دیگر معارض بیرونی ندارند
موسوی توضیح داد: خیلیها درباره شرایط برگزاری تجمع اعتراضی، اروپا را مثال میزنند، حال اینکه آنها معارض بیرونی ندارند که هر تجمعی را به بحران سیاسی و امنیتی تبدیل کند، آنها عامدانه این کار را انجام میدهند که نتیجهاش شکل نگرفتن اعتراض در بستر قانونی است. مثلاً در زمان دانشجویی وقتی یک تشکل شناسنامهدار تجمعی برگزار میکرد، تأکید ما این بود که بعد از پایان تجمع، اتمام آن را اعلام کنند که این کار صورت نمیگرفت و تجمع دیگری با شعارهای ساختارشکنانه به وجود میآمد، الان هم در کشور ما بعد از هر اعتراضی، دشمنان بیرونی سعی در تبدیل آن به بحران سیاسی و امنیتی و سوق آن به سمت و سوی دیگری دارند؛ افرادی که دلسوز مردم نیستند و نمیخواهند اعتراض واقعی شکل گیرد، وگرنه اعتراض حق مردم است.
احزاب مسئولیت نمیپذیرند
این نماینده مجلس شورای اسلامی وجود احزاب، گروهها و سازمانهای پاسخگو را در برگزاری تجمعات الزامی خواند و گفت: مثلاً اگر قرار به برگزاری تجمع اعتراضی کارگری و بازنشستگان باشد، باید ساختار و سازمانی وجود داشته باشد تا مسئله را در چارچوب صنفشان جلو ببرند و متعهد هم شوند، در این صورت خیلی از مسائل حل میشود، اما اکنون شرایط به گونهای است که بعضاً احزاب مسئولیت بیانیهشان را هم نمیپذیرند.
وی ادامه داد: اگر گروهها، سازمانها و احزاب متعهد شوند که اجازه سوءاستفاده سیاسی را از یک اعتراض نمیدهند، در این صورت برگزاری تجمعات اعتراضی اتفاق میافتد. همان طور که پیش از این نیز در برخی سالها خانه کارگر مجوز راهپیمایی کارگری را دریافت میکرد. در این بین ممکن است برخی بگویند که تأمین امنیت تجمع بر عهده دستگاههای انتظامی و امنیتی است که حرف درستی است، منتها باید برگزارکنندگان تجمعات هم تعهدات متقابلی داشته باشند.
باید فرهنگسازی اعتراضات انجام شود
موسوی با اشاره به تجمعات اخیر برخی ایرانیها در خارج از کشور گفت: همزمان با برگزاری تجمعات در کشور درباره اتفاقات اخیر، تجمعاتی توسط برخی ایرانیان در خارج از کشور در مقابل سفارت ایران شکل گرفت، منتها وقتی قصد حمله و درگیری با پلیس را داشتند، با آنها برخورد شد، این یعنی وقتی در هر جای دنیا از چارچوب قانونی خارج شوید، مأمور قانون موظف به برخورد است، این موارد باید فرهنگسازی شود.
وی در پایان با تأکید بر اینکه باید فرهنگسازی اعتراضات انجام شود، افزود: با توجه به وجود زیرساخت حقوقی برای بیان اعتراضات، اگر فرهنگسازی اعتراضات وجود داشته باشد و برگزارکنندگان تجمع اعتراضی هم صلاحیت و تعهد لازم را داشته باشند و در مقابل حاکمیت هم امنیت اعتراض و معترضان را تضمین کند، آنگاه به لحاظ حقوقی و قانونی مشکلی برای تجمعات اعتراضی وجود ندارد.
