محققان ایرانی موفق شدند برای نخستینبار صنایع دارویی، آرایشی و غذایی را از واردات عصارههای گیاهی بینیاز کنند. مدیر عامل دانشبنیان شیمی افشره در گفتگو با «جوان» با اشاره به اینکه ارزشافزوده گیاهان دارویی را ۲۰ برابر بیشتر کردیم، از امکان حذف اسانسهای شیمیایی وارداتی در صنایع مختلف بهخصوص صنایع غذایی خبر داد.
فرآوری و تبدیل نکردن گیاهان بومی ایران به محصولات کاربردی موجبشده صنایع دارویی، غذایی و آرایشی بهداشتی تمام نیاز خود را از واردات تأمین کنند. محصولات وارداتی که خالص هم نیستند و درصدی مواد شیمیایی دارند. به همین دلیل برخی داروها و مواد شوینده همچنان برای عدهای از مصرفکنندگان حساسیتزا هستند. ماجرای خامفروشی همیشه شامل حال گیاهان دارویی هم شده و گیاهان ارزشمند کشتشده در کشور به صورت خشک صادر میشوند. کشورهای واردکننده این گیاهان هم ارزش افزوده آنها را گرفته و با قیمت چند برابری به صنایع دارویی و غذایی ایران میفروشند. تاکنون بیتوجهی به توسعه فناوری و سرمایهگذاری مناسب در خصوص گیاهان دارویی، اسانسهای مختلف و عصاره این گیاهان، بسیاری از شرکتهای ترکیهای و چینی را به سودهای کلان رساندهاست. اکنون محققان یک شرکت دانشبنیان موفق شدند به فناوری کاملاً اختصاصی استحصال، فرآوری و تبدیل گیاهان بومی ایران به محصولات ارزشمند، کاربردی و پایه صنایع دارویی، غذایی و آرایشی بهداشتی دست یابند.
در همین رابطه مدیر عامل دانشبنیان شیمی افشره در گفتگو با «جوان» گفت: از زمانی که فعالیتهای صنعتی و پس از آن فعالیتهای تجاری را شروع کردیم، یک بازه ۱۰ ساله طول کشید تا در نهایت به فناوری فرآوری گیاهان دارویی دست پیدا کردیم. در همین روند از اواخر سال ۹۸ هم به سمت تجاریسازی فناوری خودمان رفتیم. محصولات تولیدی ما مانند ژرانیول، منتول، لینانول و لیمونن عاری از مواد شیمیایی هستند که در صنایع مختلف کاربرد دارند.
سمیه میرصادقی افزود: ما بر اساس طرحهایی که به دانشگاه شریف ارائه کردیم، سالهاست زیرمجموعه پارک علم و فناوری این دانشگاه هستیم. عضو پارک علم و فناوریشدن هم بسیار سخت است، چون به طور نمونه باید طرحهایی ارائه دهیم که هم قابلیت تجاریشدن آن و هم قابلیت رقابتیبودن آن اثبات و تأیید شود.
وی ادامه داد: تمرکز اصلی شرکت ما بر تولید انواع اسانس و عصاره گیاهان دارویی است. عصارهها به شدت مورد نیاز صنایع دارویی است و اسانسها هم در صنایع غذایی و آرایشی بسیار پرکاربرد هستند. اسانسها و عصارههای مورد استفاده بسیاری از مردم شیمیایی و مضر هستند، ولی به دلیل ارزان و در دسترس بودن استفاده میشوند. به همین دلیل ما برای اولین بار در ایران عصارههای کاملاً طبیعی و حتی شمعهای عاری از مواد شیمیایی هم تولید کردیم. میرصادقی درباره محققان این طرح هم گفت: تیم ما از تعدادی از اعضای هیئت علمی و تعدادی از دانشجویان ارشد و دکترا تشکیل شدهاست. اعضای هیئت علمی از دانشگاههای مختلف و در حوزه گیاهان دارویی بسیار زبده هستند. جوانان عضو تیم هم از نخبگان دانشگاههای مختلف هستند که در زمینه فرآوری گیاهان دارویی پژوهشهای با ارزشی دارند.
این پژوهشگر افزود: برنامه ما هم برای آینده توسعه محصولاتمان و همچنین صادرات آنها از هم اکنون است. اسانسهایی که ما از گیاهان دارویی استخراج میکنیم در صنایع دارویی و غذایی فوقالعاده پرکاربرد است. مثلاً همین رایحههای مواد شوینده دارای درصدی مواد شیمیایی است که ممکن است برای برخی افراد ایجاد آلرژی کند.
تمام شرکتهای دارویی عصاره با محصولاتی که ما تولید کردهایم، شرکتهای داخلی دیگر نیازی به اسانسهای وارداتی ندارند که درصدی از آنها هم شیمیایی است. در محصولات ما از هیچ ماده شیمیایی استفاده نشده و محصول نهایی فقط از فرآوری گیاهی تولید میشود. میرصادقی با اشاره به وضعیت کنونی گیاهان دارویی هم گفت: تاکنون گیاه خشک از کشاورز خریداری و مستقیم صادر میشد، اما از حالا به بعد ما گیاهان دارویی را خریداری و فرآوری میکنیم. با فناوری ما گیاهان دارویی حتی تا ۲۰ برابر ارزش افزوده بیشتری پیدا میکنند و با کیفیتی بالاتر از محصولات وارداتی نیاز مردم تأمین میشود. در حال حاضر فقط هر سال میلیونها دلار برای واردات یک برند از خوشبوکنندههای ترکیهای صرف میشود. حال آنکه دارای اسانس شیمیایی است، ولی محصولات ما از گیاهان بومی ایران تولید شده و کاملاً گیاهی و عاری از هر نوع ماده شیمیایی است.