
ضرورت پرداخت و شناخت از جنگ نرم و ابعاد و ویژگیهای آن، از آن جهت اهمیت دارد که در نظام اجتماعی و سیاسی و فرهنگی کشور شاهد تحولات در حوزه رفتاری و فکری آحادی از مردم هستیم که این تقصیر خود باعث ایجاد اتفاقاتی جدید در این حوزهها میشود. در سالهای اخیر شاهد تغییراتی در حکومتها و دولتهایی بودیم که بدون تهدید و اجبار از خارج، با تطمیع و هزینههای داخلی سرنگون و دچار تغییر ماهیت شدند که این تحولات مبتنی بر ظهور قدرت و جنگ جدیدی است که از آن به عنوان قدرت نرم و جنگ نرم یاد میشود. قدرت نرم از طریق تولید و توزیع آموزهها و ارزشهای خاص و جذاب، بنیانهای ارزشی و ارکان حمایتی کشور متخاصم را هدف قرار داده و آن را در راستای وضعیت مطلوب خویش تغییر میدهد. این گونه تغییرات معمولاً از زیرساختها و شبکههای تولید و توزیع اندیشهها و هنجارها، خصوصاً حوزههای آموزشی، فرهنگی و رسانهای آغاز میشود. در قدرت نرم، برخلاف قدرت سخت، مخاطب نه از روی اجبار و اکراه، بلکه با رضایتمندی تن به قدرت جدید میدهد و خواستههای قدرتمند را اجابت و اجرا میکند. به تعبیر دیگر قدرت نرم به جای تحمیل و ناگزیر کردن مخاطبان آنان را متقاعد و همسو میسازد و هر نوع مانع یا انگیزه مقاومت ملی، اخلاقی، حیثیتی، هویتی و دینی را از ذهن مخاطب باز میستاند. جوزف نای قدرت نرم را به منظور نمایاندن تأثیرات عوامل مؤثر بر عملکرد واحدهای مستقل و حکومتها ابداع کرد که شامل قدرت سخت و اقتصادی نبود. در قدرت نرم روی «ذهن» و «رفتار» سرمایهگذاری میشود تا «غیبت مجازی» تولید کند اما آنچه موجب نگرانی است کارکردی از قدرت نرم است که کشورهایی همانند ایران را هدف قرار داده است که از آن به عنوان جنگ نرم و براندازی یاد میشود یعنی خطرناکترین کارکرد قدرت نرم. در این مقاله برآنیم تا ارکان جنگ نرم در جبهه خودی و دشمن را بیان کنیم تا با ارائه راهکارهای مناسب در جهت مقابله صحیح و منطقی گامهای اساسی برداریم.
جبهه دشمن:
1-رسانه: یکی از مهمترین ابزارهای جنگ نرم رسانه و جنگ رسانهای است که شامل اینترنت، تلویزیون، رادیو، سینما و ... میشود که به لحاظ تأثیرگذاری برمخاطب دارای اهمیت بسیار بالایی است. جنگ رسانهای (Media war) استفاده از رسانهها برای تضعیف کشور هدف و بهرهگیری از توان و ظرفیت رسانههاست. جنگ رسانهای میان رادیو و تلویزیونها، مفسران مطبوعاتی، خبرنگاران خبرگزاریها، شبکههای خبری، کارگردانان سینما و سایتهای اینترنتی جریان دارد. سربازان جنگ رسانهای، متخصصان تبلیغات، استراتژیستهای تبلیغات بینالمللی و کارگزاران رسانهها هستند. پیچیدگیهای ابعاد مختلف «جنگ رسانهای» موجب شده تا تصمیمگیری درباره «طراحی»، «تدوین استراتژی»، «چارچوبها»، «تکنیکهای کاربردی»، «نحوه عملیاتی کردن اهداف و مأموریتهای تعریف شده»، «استفاده حداکثر از توان هررسانه با توجه به امکانات انتشار مکتوب، چاپی، صوتی، تصویری، چند رسانهای، اینترنتی و سرانجام انتشار آنلاین» تنها به ژنرالهای نظامی واگذار نشود.
ادامه دارد...