سرویس اقتصادی جوان آنلاین: دولت چند سالی است نقش خود را در بازار ارز از دست داده است، از این رو شاهد حذف یارانه ارزی هستیم که نتیجه طبیعی این اتفاق، چیزی جز افزایش هزینه تولید نیست، البته دولت همچنان یارانههای زیادی به اقتصاد پرداخت میکند که بهتر است حذف یارانه مرتبط با تولید موادغذایی به آینده موکول شود.
یکی از بخشهایی که با شوک افزایش قیمت تمام شده تولید مواجه شده، حوزه دامداری و دامپروری است. البته آبزیپروری و دام و طیور در یک صف قرار دارند، چراکه هر ساله ٢تا٤میلیارد دلار نهاده دامی وارد کشور میشود که افزایش نرخ ارز و حذف یارانه فعالان این بخشها را با مشکل مواجه میکند. طبق قانون بودجه مقرر بود پیش از مهر ١٤٠٠ ارز ترجیحی کالاهای اساسی به نیمایی تغییر کند که همین اتفاق به شکل دومینووار قیمت تمام شده تولید فعالان بخش دام و طیور و آبزیپروری را جهش میدهد، البته کارشناسان معتقدند باید به این صنایع یارانه تعلق گیرد، زیرا رشد محصولات تولیدی فعالان اقتصادی حوزههای نامبرده شده برای اقتصاد خانوار نیز مشکل ایجاد میکند. پرورشدهندههای گاو شیرده نسبت به رشد نهاده تولید معترضند و پیشبینی میکنند که نرخ شیر رشد کند، همچنین پرورشدهندههای گاو گوشتی نیز آنقدر از رشد قیمت نهادهها شوکه شدهاند که حتی گاو آبستن خود را به کشتارگاه میبرند که انتشار تصاویر سلاخی این گاوها فضای ناراحتکنندهای ایجاد کرده است.
به گفته رئیس سازمان برنامه و بودجه دولت در رهگذر بودجه سنواتی بیش از ۱۰۰۰ هزارمیلیارد تومان در سال یارانه پرداخت میکند، حال باید از دولت تدبیر و امید پرسید آیا بهتر نبود ابتدا یارانههای حوزه توزیع را حذف میکردید و سپس به حذف یارانه حوزه غذا میپرداختید؟! براساس آخرین تحولات دامی و نهادهای، افزایش نرخ شیر خام طی چند ماه اخیر حواشی زیادی ایجاد کرده است؛ دامداران میگویند با توجه به افزایش قیمت نهادههای تولید (نهادههای تولید، واکسن دام و...) قیمت تمام شده هر کیلوگرم شیرخام به ۷ هزار و ۴۰۰ تومان و با احتساب حداقل سود ۱۵ درصد، به ۸ هزار و ۵۱۰ تومان افزایش یافته است؛ حال آنکه میانگین قیمت خرید شیرخام از سوی کارخانجات لبنی از دامداران در حال حاضر ۵ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم است. با این حساب، دامداران روی هر کیلوگرم شیرخام ۳ هزار و ۵۰۰ تومان ضرر میکنند.
تصمیم جنجالی
۳۱خرداد امسال مقدسی، رئیس هیئتمدیره انجمن صنفی گاوداران در گفتگو با مهر از تصمیم معاونت توسعه بازرگانی وزارت جهاد کشاورزی برای افزایش قیمت شیر خام به ۶ هزار و ۴۰۰ تومان خبر داد و آنطور که اعلام کرد قرار بود یکم تیر ماه این نرخ جدید از سوی ستاد تنظیم بازار ابلاغ شود.
انتشار این خبر، با واکنش صنایع لبنی مواجه شد و اعلام کردند اگر قیمت شیرخام به ۶ هزار و ۴۰۰ تومان افزایش یابد، باید قیمت محصولات لبنی هم تا ۷۰درصد افزایش یابد. این اظهارنظرها موجب واکنش مسئولان دولتی شد؛ محمود واعظی رئیس دفتر رئیسجمهوری در واکنشی عجیب به این اظهارات، تصمیم برای افزایش قیمت شیر خام را تکذیب و اعلام کرد «آقای رئیسجمهور دستور دادند در این ماههای آخر دولت، بدون هماهنگی نباید هیچ قیمتی افزایش پیدا کند.»
قیمت اندک شیر
مواجهه منفعلانه دولت با تصمیم منطقی ستاد تنظیم بازار برای افزایش قیمت شیرخام در شرایطی که دامداران کشور ماههاست تحت فشار هزینههای سرسامآور قرار دارند، واکنشهای زیادی را از سوی دامداران و اتحادیهها در پی داشت؛ به عنوان نمونه اتحادیه سراسری دامداران در نامهای به وزیر جهاد، خواستار افزایش قیمت شیرخام متناسب با افزایش قیمت نهادههای تولید شد و گفت: دامداران هماکنون هرکیلوگرم شیر خام را با ۳ هزار و ۵۰۰ تومان زیان میفروشند. سؤال دامداران این است که با توجه به افزایش شدید هزینههای تولید، چرا رئیسجمهور تصمیم ستاد تنظیم بازار برای افزایش قیمت شیرخام را ملغی (تکذیب) کرده است؟ آیا دامداران برای احقاق حق خود باید تا استقرار دولت سیزدهم صبر کنند و در این مدت همچنان باید شیرخام را با زیان به کارخانجات بفروشند؟
هزینههایی که دیده نمیشود
همچنین مدیرعامل و نایب رئیس هیئت مدیره اتحادیه سراسری دامداران ایران در نامهای به کاظم خاوازی، وزیر جهاد کشاورزی ضمن انتقاد از آزادسازی نرخ سبوس و عدم ترخیص و تأمین به موقع نهادههای دامی عنوان کرد: تصمیمات غیر کارشناسانه موجب افزایش قیمت تمام شده تولید شد و ادامه این روند در نهایت سبب نابودی صنعت دامپروری کشور شد، ضمن اینکه قیمت تمام شده شیر با احتساب سود ۱۵ درصد ۸ هزار و ۵۱۰ تومان است، در حالی که هماکنون این کالا با میانگین قیمت ۵ هزار تومان از دامداران خریداری میشود.
وی در این نامه نوشته است: مصوبه کار گروه ستاد تنظیم بازار مبنی بر آزادسازی قیمت سبوس که هیچگونه ارتباطی به واردات و ارز و دلار ندارد و فقط سبب افزایش قیمت سبوس از هزار و ۴۰۰ تومان به ۴ هزار و ۵۰۰ تومان میشود به معنی افزایش قیمت تمام شده تولید است. همچنین عدم ترخیص به موقع نهادههای دامی از بنادر کشور، تخصیص سهمیه نهادههای دامی از بنادر جنوبی به استانهای شمالی و بالعکس که سبب افزایش کرایهها به هزینه تولید میشود و همچنین عدم تخصیص نهادههای دامی به میزان کافی از جمله تصمیمات غیرکارشناسی و غیرمسئولانه است که هزینههای تولید را بالا برده و در نهایت سبب نابودی صنعت دامپروری کشور میشود. طی چند روز اخیر دامداران در شهرهای مختلف از جمله کرمان، اصفهان، یزد، مشهد، شیراز و البرز تجمعاتی را در اعتراض به شرایط موجود برگزار کردند و خواستار اتخاذ تصمیم درست از سوی دولت شدهاند. یکی از آنها درباره دلایل این تجمعات گفت: دخالت اصلی دولت در قیمت گذاری شیرخام است، هم اکنون قیمت تمام شده شیرخام برای تولیدکنندگان بالای ۷ هزار تومان است، اما تولیدکنندگان نرخ ۶ هزار و ۴۰۰ را هم قبول کردند و قرار بود قبل انتخابات اعلام شود که به بعد از آن موکول شد.
این دامدار اضافه کرد: دولت تنها سه قلم جو و ذرت و سویا را تأمین میکند که تأمین آن هم صددرصدی نیست، امسال قیمت کاه هفت برابر، سیلوی ذرت پنج برابر و یونجه سه برابر شده که دامداران در تنگنا قرار گرفتهاند.
