سرویس اقتصادی جوان آنلاین: به گزارش «جوان»، بازاربورس اوراق بهادار تهران و فرابورس روز گذشته همچون سایر بورسهای دنیا در اثر رکود اقتصادی و ریزش قیمت جهانی کالاهایی، چون نفت و فلزات و افزایش ریسک ناشی از اشاعه هر چه بیشتر ویروس کرونا در دنیا با سقوط مواجه شد.
جهش بیسابقه بازار سهام در سال ۹۸
با توجه به اینکه شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران از سال گذشته تا کنون با رشد بیش از ۲۰۰ درصدی خود از محدوده ۱۸۷ هزار واحد به محدوده ۵۲۰ هزار واحد رسانده است و ارزش بازار نیز از محدوده ۶۸۲ هزار میلیارد تومان به محدوده ۱۹۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده است و بسیاری از سهامداران در مرحله سود هستند و لذا ریزش بیش از ۱۴ هزار واحدی روز گذشته شاخص کل و بازگشت این نماگر به محدوده ۵۲۰ هزار واحد که دهها میلیارد تومان از ارزش بازار را کاست، چندان به چشم نمیآورد.
برخی از کارشناسان معتقدند بازار سرمایه به دلیل پمپاژ نقدینگی جهش یافته از ناحیه سیستم بانکی و سرکوب قیمت در بازارهای ارز و طلا و رکود در بازار مسکن و عقبماندگی ۲۰ درصدی سود بانکی از تورم عمومی در یکسال اخیر افزایش بسیار قابل ملاحظهای یافتهاست و، چون ورود دهها هزار میلیارد تومان نقدینگی جدید به بازار با افزایش سهام از بعد عرضه اولیه شرکتها و واگذاری سهام توسط سهامداران عمده شرکتها همراه نبودهاست، قیمت سهام بسیاری از شرکتها به مراتب بالاتر از ارزش ذاتی خود رسیدهاست و نسبت سود به قیمت سهام شرکتها بسیار با واقعیت سودسازی شرکتها فاصله گرفتهاست، از اینرو برخی از کارشناسان معتقدند یا بازار سرمایه نیاز به اصلاحات قیمتی قابل ملاحظه سهام دارد یا اینکه باید در حجم وسیعی سهام در بازار عرضه شود تا برچسب حباب قیمتی از بازار کنده شود؛ البته فعالسازی بازارهای موازی تولیدی برای هدایت نقدینگی مورد توصیه است.
رشد ۱۲۰۰ هزار میلیارد تومانی
ارزش بورس تهران
ارزش سهام ۳۳۰ شرکت حاضر در بورس اوراق بهادار تهران در سال ۹۷ کمتر از ۷۰۰ هزار میلیارد تومان بود که ارزش این شرکتها با بیش از ۱۲۰۰ هزار میلیارد تومان رشد به محدوده ۱۹۰۰ هزار میلیارد تومان رسیدهاست، این میزان از رشد شاید تا کنون در بازار سرمایه اتفاق نیفتاده باشد و جالبتر آنکه هم اکنون بازار فرابورس از منظر ارزش تقریباً معادل ارزش بورس تهران در سال ۹۷ است یعنی رقمی در حدود ۷۰۰ هزار میلیارد تومان و حال آنکه مجموع شرکتهای حاضر در بازار سرمایه شاید به ۱۰۰۰ شرکت نرسد و این حجم از رشد برای بسیاری از کارشناسان اقتصادی امری عجیب است.
اختلاف بازار پول و سرمایه
ریزش هفته جاری در بازاربورس اوراق بهادار تهران و فرابورس در حالی اتفاق میافتد که طی روزهای اخیر اختلافاتی در رابطه با دامنه نوسان و نیاز به اعمال محدودیت بیشتر برای معامله گران تازه وارد در بین اعضای شورای عالی بورس رخ دادهاست. وقتی دامنه نوسان بازار سرمایه از سوی سازمان بورس ٢ درصد اعلام شد، رئیس کل بانک مرکزی با مداخله در این تصمیمگیری زمینه عدم اعمال موقت این قاعده را در بازار فراهم آورد، حال عدهای نگرانند که برخی از سهامداران حقوقی همانند بانکها و شرکتهای تابعه و فرعیشان بخواهند در این فرصت ایجاد شده بازار را ترک کنند، از این رو برخی از سهامداران حقیقی نیز در خروج از بازار مشارکت داشتهاند.
برخی از کارشناسان معتقدند کنترل حجم نقدینگی از دست بانک مرکزی و سیستم بانکی در رفته است و این بخش به شدت نیاز به کنترل و نظارت دارد، اما هر چه هست رشد حجم نقدینگی چه از ناحیه پول و شبهپول باعث شدهاست تورم عمومی در جامعه به محدوده ۴۰ درصد برسد و گویا بخشی از پول و شبهپول توسط اشخاص حقیقی و حقوقی به دلیل اعمال محدودیت شدید در بازار ارز و طلا سر از بازار سرمایه درآورد که این بازار را با رشدهای شارپی مواجه کردهاست و هم اکنون بازار سرمایه نیز شاید با بحران حباب قیمتی مواجه شدهباشد که نیاز به بررسی دقیق دارد و رفتار صاحبان نقدینگی حقیقی و حقوقی در بازار سهام زین پس باید دقیقاً بررسی شود، زیرا بانکها هم به واسطه شرکتهای تابعهشان میتوانند در بازار سهام نقشآفرینیهایی را داشته باشند.
رشد ۴۹ درصدی پول
بر اساس آخرین متغیرهای پولی در آذر ۹۸ حجم نقدینگی نسبت به مدت مشابه سال گذشته با رشدی در حدود ۲۸ درصد به محدوده ۲۲۶۲ هزار میلیارد تومان رسیدهاست، نگرانی قابلملاحظه است که پول در این مدت زمان با رشد ۴۹ درصدی در محدوده ۳۶۳ هزار میلیارد تومان قرار گرفتهاست و شبهپول با رشدی در حدود ۲۵ درصد به محدوده ۱۹۰۰ هزار میلیارد تومان رسیدهاست.
برخی از کارشناسان معتقدند درگیری بین بازار پول و سرمایه شکل گرفتهاست و نباید بگذاریم استقلال بخش سرمایه همچون بانک از دست برود، از اینرو پیشنهاد میدهند متولی بازار پول به جای تمرکز صرف بر بازار ارز، روی مهار نقدینگی و تورم و حفظ ارزش پول ملی تمرکز کند و مدیریت بازار سرمایه را در اختیار مدیران سازمان بورس اوراق بهادار قرار دهد. شاخص کل در بازار بورس روز (سهشنبه) ۱۴ هزار و ۴۶۵ واحد کاهش داشت که در نهایت این شاخص به رقم ۵۱۹ هزار و ۹۱۳ واحد رسید. شاخص فرابورس نیز بیش از ۱۴۹ واحد افت و روی کانال ۶ هزار و ۷۴۴ واحد ثابت ماند.