مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران گزارشی را منتشر کرد که در آن به صراحت اعلام شده 18 نمونه از سوسیس و کالباسهای تولید شده در کارخانه ها، غیراستاندارد و غیربهداشتی است و حال آنکه هیچ یک از کارخانه هایی که نام آنها در گزارش مربوطه برده شده بود، واکنشی به این موضوع نشان ندادند و این به منزله پذیرفتن این گزارش از سوی آنهاست.
پس از ماجرای جنجالی ورود گوشتهای آلوده به کشور در 7 سال پیش و بگیر و ببندهای آن روزها و باز شدن پای این خبر به مطبوعات، مردم تا مدتها از خرید محصولات کارخانههای تولید کننده سوسیس و کالباس که برای تولید، از گوشتهای آلوده استفاده کرده بودند و نام آنها در مطبوعات اعلام شده بود، خودداری میکردند.
این موضوع تا به آنجا پیش رفت که بسیاری از کارخانجات تولید کننده در آستانه ورشکستگی قرار گرفتند و برخی از آنان در پرداخت اقساط وامهای تسهیلاتی با مشکل مواجه شدند.
موضوع به همینجا ختم نشد. قاضی ویژه رسیدگی به شکایات مربوط به مواد غذایی در گفتوگوی ویژه خبری وقت، در پاسخ به این پرسش که چنانچه مصرف گوشت آلوده در فرد یا افرادی امراض غیرقابل درمانی را عارض شود، چه مجازاتی در انتظار وارد کننده گوشت آلوده است، گفت: چنانچه این موضوع ثابت شود، حکم فرد خاطی اعدام است.
این موضوع نشان از این داشت که سلامت و بهداشت مردم همواره در صدر دغدغههای مسئولان قرار دارد و سازمانهای نظارتی باید تمام تلاش خود را انجام دهند تا خللی در روند تولید سالم مواد غذایی حاصل نشود و افراد خاطی نیز بدانند مجازات سختی در انتظارشان است.
البته تولید کنندگان سوسیس و کالباس در آن زمان در دفاع از خود بر طبل بیاطلاعی از آلوده بودن گوشتها کوبیدند و همه مسئولیتها را متوجه سازمان مسئول نظارت بر واردات گوشت به کشور کردند.
اما این روزها و پس از گذشت 7 سال از آن ماجرا، مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران گزارشی را منتشر میکند که در آن آمده است: «موارد مردودی نشان میدهد تولیدکنندگان از چربی صفاقی (چربی موجود در دستگاه گوارش و لابهلای رودهها)، غضروف شفاف مربوط به دستگاه تنفسی و ریه، عروق، رگ و اعصاب و بافت پیوندی (پوست رگ و پی و چربی ضایعات گوشتی) یعنی بافتهایی خاص که عضله نیستند و تولیدکنندگان، طبق استاندارد ملی مجاز به استفاده از این بخش از لاشه دام در تولید فرآوردههای گوشتی نیستند، استفاده شده است.»
وزارت بهداشت نظارت نکرده
در همین زمینه نائب رئیس کمیسیون بهداشت مجلس می گوید: وزارت بهداشت به وظیفه خود در نظارت بر سلامت و ایمنی سوسیسها و کالباسهای داخلی و برنجهای خارجی عمل نکرده است، در حالی که این مواد سلامت مردم را به خطر انداختهاند.
وی اضافه می کند: سؤال این است که چرا وزارت بهداشت در این زمینه سکوت اختیار کرده است و در مورد مواد غذایی پر مصرفی که سلامت مردم را به خطر انداخته است هیچ نظارتی ندارد و اقدامی نمیکند و کمیسیون بهداشت و درمان مجلس بعد از پایان تعطیلات حتماً به این موضوع رسیدگی میکند.
شهریاری معتقد است: بسیاری از این مواد غذایی مهر استاندارد را هم دارند و سؤال اینجاست که چرا کاری میکنند که مردم اعتمادشان را به مهر استاندارد از دست بدهند.
امحا و احشا گاو و گوسفند در سوسیس و کالباس
اگرچه مشمئزکننده است ولی بد نیست بدانید در تولید سوسیس و کالباس از چربیهای مختلف بدن مانند پوست، غضروف، رگ، پی، سیستم تنفسی، امحا و احشای گاو و گوسفند استفاده میشود.
مرتضی صفوی که متخصص تغذیه است این خبر را تایید کرده و می گوید: برای بالا بردن مدت نگهداری این فرآورده و ثابت ماندن رنگ قرمز گوشت از افزودنیهایی به نام نیتریت و نیترات سدیم و پتاسیم استفاده میکنند که مقدار مجاز آن 120PPM است و مقدار بیش از حد آن باعث سرطانزایی میشود.
صفوی گفت: دستگاههای نظارتی باید بر تولید سوسیس و کالباس نظارت کامل داشته باشند. سوسیس و کالباس به دلیل داشتن نمک بالا میتواند باعث فشار خون و بیماریهای قلبی و عروقی شود که سلامت انسان را به مخاطره میاندازد.
وی افزود: به دلیل اینکه این نوع ماده غذایی همراه با نوشابه مصرف میشود انرژی بالا و چاقی زیاد به همراه دارد و به دلیل داشتن قند نوشابه فرد دچار چاقی و بیماریهای متابولیک و دیابت میشود.
وی گفت: معمولاً در تهیه سوسیس و کالباس به جای گوشت خوب از چربیهای مختلف گوشت استفاده میشود، ضمن اینکه در طبخ آن نیز از روغنهای معمولی جامد با ترانس بالا استفاده میشود که بسیار مضر هستند.
سرطانهای گوارش، ارمغان سوسیس و کالباس
عضو انجمن گوارش و کبد ایران معتقد است: مصرف سوسیس و کالباس در درازمدت به علت مصرف آنها با روغنهای زیاد و چندبارمصرف خطر ابتلا به سرطانهای گوارش را افزایش میدهد.
« حجم مواد افزودنی که حساسیتهای غذایی به وجود میآورد دیگر مشکلی است که این مواد برای سیستم گوارشی ایجاد میکنند به نحوی که این حساسیتها به صورت دردهای گوارشی و سوء هاضمه خود را نشان میدهد. »
عامل سرطان کبد
استاد دانشگاه علوم پزشکی بقیهالله (عج) هم انتقادات زیادی به این نوع مواد غذایی دارد و آنها را عامل بروز سرطان کبد میداند.
داوود فرج زاده به نکته جالبی اشاره می کند: «نگهدارندههایی همچون نیتریت سدیم و نمک از رشد میکروبها و به ویژه انواع بیهوازی مثل کلستریدیوم جلوگیری میکنند و نیز در ایجاد رنگ صورتی و طعم و بوی گوشت سوسیس و کالباس مؤثر هستند.» و این یعنی نباید گول رنگ و روی برخی از این محصولات را خورد!
این استاد دانشگاه بقیهالله (عج) افزود: نیتروزامین موجود در سوسیس و کالباس در بدن میتواند باعث بروز مسمومیت با علائمی همچون سردرد، تهوع و دل درد میشود.
