بوعلی با گرفتن نبض متوجه اختلالات درونی افراد می‌شد
کد خبر: 970328
لینک کوتاه: https://www.Javann.ir/0044QS
تاریخ انتشار: ۰۱ مهر ۱۳۹۸ - ۱۱:۳۴
دکتر"بهنام یوسفیان" محقق طب سنتی و مدرس دانشگاه در گفت وگو با "جوان":
نبض يا Pulse از موارد چهارگانه علايم حياتي مي باشد و با هر ضربان قلب يک حرکت موجي شکل در طول سرخرگها ايجاد مي شود ،اين موج را در علم پزشکی اصطلاحاً نبض مي گويند ،در محل هايي که سرخرگ از روي استخوان عبور مي کند و به پوست نزديک تر است ، اين حرکت موجي شکل نبض لمس مي شود درزمانهای قدیم که مثل حالا برای تشخیص بیماری‌ها این همه امکانات و تجهیزات آزمایشی نبود حکما به طرز ماهرانه‌ای از طریق مزاج و چهره پی به بیماری‌ها می‌بردند، و افرادی چون بوعلی سینا با گرفتن نبض متوجه اختلالات درونی افراد می‌شد و چقدر هم تشخیص اوعالی و زبانزد پیشینیان و خیلی از پزشکان امروزه است، بد نیست بدانید علم نبض‌شناسی، از مهم ترين و اساسی‌ترين مباحث پزشكی قديم محسوب می‌شده همان طوری که در يونان و چین و هند هم این رویه وجود داشته است، امابا ورود تجهیزات و فناوری‌ها پزشگی ، کم کم روش تشخیص و درمان بیماری های قدیم را بی‌رنگ کرد تا اینکه در سال‌های اخیر مجددا کسانی را می‌بینیم که در حال احیا طب قدیم هستند. که با بهره‌گیری از علم نبض‌شناسی مبادرت به تشخیص و درمان بیمارهای مردم کرده است.
گفت وگو - سعید عرفان منش

    دکتر استاد "حکیم بهنام یوسفیان" محقق طب سنتی، نویسنده ،مدرس دانشگاه ومدیرگروه بهره برداری و تولید گیاهان دارویی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرضا درباره نبض می گوید: نبض اسمی از انواع حرکات شریان‌هاست که به علت انقباض و انبساط قلب به وجود می‌آید. هر انقباض بطن چپ مقداری خون وارد آئورت می‌کند که موجب انبساط آن می‌شود. این انبساط مانند موجی در طول تمام شرایین انتشار می‌یابد که این بالا و پایین آمدن جدار شریان را نبض می‌نامند. رابطه نبض و قلب خیلی عمیق است، وقتی نبض معاینه و مشاهده می‌شود همراه آن حرکت انبساط و انقباض قلب نیز معلوم می‌شود. سرعت طبیعی نبض در افراد بالغ 72 ضربان در هردقیقه است؛ اما عواملی از قبیل سن، جنس، قامت و غیره در تعداد ضربانات نبض موثرند و بد نیست بدانید که حرکات مختلف نبض نشانه روشن و ممتازی برای شناختن تندرستی و بیماری است. به طورکلی نبض دو نوع است. یکی نبض مفرد که تنها یکی از فاکتورهای نبض را درنظر می‌گیریم مانند طول، عرض یا ارتفاع و دیگری نبض مرکب که در این نبض چند فاکتور باهم درنظر گرفته می‌شوند .  طریقه نبض‌گیری طبیب باید چهار انگشت خود را بر مچ دست مریض طوری قرار دهد که انگشت کوچکش به سمت انگشت بزرگ مریض باشد و با انگشت‌های خود کمی به سمت پایین فشار دهد تا حرکت شریان‌ها را احساس کند.

  نبض‌شناسی

 نبض را به سه قسمت تقسیم می‌کنیم که همین سه قسم در نبض مهم هستند و باقی اقسام نبض تحت آنها بررسی می‌شوند این اقسام عبارت اند از: ا.قوت، 2.حرکت، 3.حرارت

قبل از اینکه تفصیل این سه قسم را ذکر کنیم بیان کردن خود حالات نبض ضروری به نظر می‌رسد .

   حالات ذاتی نبض: در حالت ذاتی نبض مقدار حرکت، قوام آلت و مقدار رطوبت بررسی می‌شود که با نگاه کردن به این سه صورت، از یک طرف حالت نبض معلوم می‌شود و از طرف دیگر بعضی از امراض نیز واضح می‌شوند .

   نبض طویل: حرارت جسم و حالت تب و ورم را نشان می‌دهد .

   نبض قصیر: به تب و لرزه، خون‌ریزی قلت دم، زخم داخلی و وجع قلب اشاره می‌کند.

  نبض عریض: ورم شدید و تب را نشان می دهد و علامت تب محرقه و التهاب نیز می‌تواند باشد.

  نبض منخفض: دردهای عصبی، ‌اسهال، ‌استفراغ و غش را نشان می دهد.

  نبض صلب: رعشه، ذات الریه، امراض کبد،‌تصغر قلب و در سنین کمتر از 50 اثرات شراب‌خواری را نشان می دهد.

  نبض لین: کم خونی، زخم داخلی و زیادی قند خون را نشان می دهد.

  نبض ممتلی: ابتدای امراض حاده، فشار خون و التهاب را نشان می دهد.

  نبض خالی: قند خون، زخم داخلی و انتهای امراض حاده را نشان می دهد.

 "قوت شرایین"

در زیر بحث قوت شرایین از قوت نبض،‌استوا و اختلاف و نظم نبض بیان می شود که به امراض ذیل دلالت دارد:

  قوی: شدت تب،‌ شروع ورم،‌امراض حاد و جریان زیاد خون را نشان می دهد.

  ضعیف: ضعف قلب، قلت خون، شدت بلغم و اختلال هضم  را نشان می دهد.

  مستوی: علامت قوت و بهبودی مریض است و اثرات مخالف نبض مختلف را داراست.

  مختلف منتظم: علامت این است که بیمار به سمت صحت است.

  مختلف غیر منتظم: این نبض اکثرا به نقصان دلالت می کند و نشانگر این است که بیمار در حین مرض به تنباکو و چای و اعتیاد مبتلاست.

  حراکت شرایین

  سریع: به قلت حرارت، اختلال قلبی و اختلال در کبد دلالت داشته و علامت ضعف اعصاب است.

  بطئی: به ضعف قلب، سوزش جگر و تحلیل بدن دلالت می کند و امراض مغزی، تب و اختلال در اعصاب در این نبض نمایان می شود  و بر شدت حرارت و ضعف قلب نیز دلالت  می کند.

  متواتر: بر امراض مزمن قلب دلالت دارد.

  جیدالوزن: بر تیزی کار کبد دلالت دارد.

  خارج الوزن: بر ضعف قوا به خصوص قوه باه و ضعف ریه و کثرت بلغم دلالت دارد.

  حرارت شرایین

این قسم فقط شامل کیفیت شریان می شود. بنابراین حرارت نبض بر حرارت خون و کثرت صفرا دلالت کرده که تب و سوزش کبد در او نمایان است. نبض بارد بر زکام، ضعف معده و ضعف قوا دلالت کرده و امراض مزمن را نیز نشان می دهد.

محلهاي لمس نبض عبارتند از :

*نبض راديال: در قسمت قدامي دست،ناحيه مچ در حالي که کف دست (پالمار) متوجه جلو باشد.

* نبض کاروتيد: شريان گردني (کاروتيد) که در فرورفتگي بين عضلات گردن و حنجره در مجاورت برجستگي سيب آدم لمس مي شود . بررسي نبض در ناحيه گردني معمولاً در فوريتهاي پزشکي انجام مي گيرد .

* نبض براکيال يا بازويي: که در ناحيه گودي آرنج قرار دارد. (در شيرخواران ممکن است يافتن نبض در قسمت بالا و داخل بازو راحت تر صورت پذيرد.) از اين نبض در هنگام گرفتن فشار خون براي شنيدن صداي سيستولي و دياستولي بسيار استفاده مي شود.

*نبض تمپورال: در ناحيه گيجگاهي انسان قرار دارد و در نوزادان تازه متولد شده مي تواند قابل رويت باشد و در بقيه سنين با لمس دست قابل حس است.

* نبض فمورال: نبض شريان ران پا (فمور) مي باشد که در قسمت قدامي ران درست در محل اتصال ران به تنه قرار دارد.

* نبض پوپليتئال: در قسمت خلفي استخوان کشکک (patella) (پشت زانو) قرار دارد.

*نبض پوستريور تيبيا يا تيبياي خلفي: در خلف قوزک پا متمايل به ناحيه خلفي مچ پا قرار دارد.

* نبض دورسال پتيس: در قسمت روي پا قرار دارد.

* نبض اپيکال يا نوک قلبي: در فضاي بين دنده اي پنجم و طرف چپ استخوان جناغ (استرنوم) قرار دارد. اين نبض مناسبترين محل براي شمارش نبض نوزادان و کودکان ۳-۲ سال و يا افراد بالغي که نبض محيطي آنها نامنظم است، مي باشد.

 

نظر شما
جوان آنلاين از انتشار هر گونه پيام حاوي تهمت، افترا، اظهارات غير مرتبط ، فحش، ناسزا و... معذور است
نام:
ایمیل:
* نظر:
پربازدید ها
مهمترین عناوین
آخرین اخبار