سرویس بین الملل جوان آنلاین: اروپاییها هم که به وعدههای خود در قبال ایران عمل نکردهاند و تنها در حد شعار از توافق هستهای حمایت کردهاند، واکنشی همسو با واشنگتن داشتند و خواستار متوقف کردن روند غنیسازی ایران شدند و تهدید کردند در صورت خروج تهران از برجام، آنها هم از این توافق خارج میشوند. اما واکنش روسیه و چین تا حدی با موضع غربیها تفاوت داشت. روسیه گفته که اقدام امریکا در اجرای تحریمها باعث شد ایران از سقف ذخایر اورانیوم عبور کند. چین هم ضمن ابراز تأسف از این اقدام، واشنگتن را عامل اصلی تنشها دانست.
سرانجام پس از ۱۴ ماه از زمان خروج امریکا از برجام و عمل نکردن اروپاییها به وعدههایشان، ایران برخی تعهدات خود در توافق هستهای را کاهش داد؛ اقدامی که سبب شد همه امضاکنندگان برجام نسبت به احتمال فروپاشی توافق هستهای ابراز نگرانی کنند. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه روز سه شنبه ضمن تأکید بر اهمیت پایبندی به توافق هستهای با ایران (برجام) گفت: «تصمیم ایران برای عبور از سقف ذخایر اورانیوم، ناشی از تحریمهای امریکا بود. ما بر اهمیت تعهد به توافق هستهای با ایران تأکید داریم.» به گزارش خبرگزاری اسپوتنیک، لاوروف، ایران را به حفظ آرامش دعوت کرد و از این کشور خواست که از اقدامات احساسی خودداری و مفاد اساسی توافق هستهای را اجرا کند. لاوروف تأکید کرد: «برای آنکه بدانیم چه اتفاقی در جریان است، لازم است که کل تصویر را ببینیم. در نظر نگرفتن زمینه اقدامات یکی از طرفین برجام، ما را به جمعبندی درستی نمیرساند. برنامه جامع اقدام مشترک یک بسته جامع از تعهدات و حقوق متقابل تمام طرفهای توافق است. بخشی از این تعهدات، تعهدات داوطلبانه ایران به پایبندی به سقف ذخایر اورانیوم با غنای پایین و آب سنگین است. اما این تعهدات ضرورتاً به حق ایران برای غنیسازی تا سطح ۶۷/ ۳ درصد و تولید آب سنگین وابسته است. ایران باید مازاد خود را میفروخت و این کار تا همین اواخر به شکلی بسیار موفق انجام میشد.»
به گزارش خبرگزاری فرانسه، گنگ شوانگ، سخنگوی وزارت امور خارجه چین هم دیروز در خصوص عبور ذخایر اورانیوم غنی شده ۶۷ /۳ درصد ایران از سقف ۳۰۰ کیلوگرمی ابراز تأسف کرد و گفت که «فشار حداکثری امریکا، دلیل ریشهای تنشها است.» وی افزود: «ما از تمامی طرفها میخواهیم که به این قضیه نگاه بلندمدت داشته باشند و خویشتنداری در پیش بگیرند و با یکدیگر به برجام پایبند باقی بمانند تا در این اوضاع پرتنش، تنشهای بیشتر به وجود نیاید». روسیه و چین که با سیاستهای امریکا علیه ایران به شدت مخالف هستند، از حامیان اصلی حفظ برجام هستند و بارها با انتقاد از اقدامات واشنگتن، از تهران خواستهاند همچنان در توافق هستهای بماند.
اروپاییها از خروج احتمالی ایران از برجام نگران هستند و هفته گذشته سازوکار مبادلات تجاری با ایران موسوم به اینستکس را در ظاهر اجرایی کردند تا از افزایش سطح اورانیوم غنیسازی شده ایران از سقف تعهداتی در برجام جلوگیری کنند، اما به نظر میرسد این وعدههای اروپاییها به نظر مقامات ایرانی کافی نبوده است. بنابراین، در آستانه یک هفته مانده به مهلت دو ماهه ایران به اروپا برای تعدیل تعهداتشان در توافق هستهای، تهران روز دو شنبه ظرفیت تولید غنیسازی اورانیوم ۶۷ /۳ درصد را افزایش داد و از مرز ۳۰۰ کیلوگرم عبور کرد.
عصبانیت ترامپ و اروپا
دولت امریکا که با خروج از توافق هستهای ایران و ۱+۵ و اعمال تحریمهای جدید، عملاً برجام را نقض کرده است، افزایش سقف غنیسازی ایران را نقض برجام اعلام کرده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا در واکنش به اقدام ایران در افزایش سقف اورانیوم غنی شده خود گفت که ایران با آتش بازی میکند. به گزارش شبکه سیانان، سخنگوی کاخ سفید هم در بیانیهای در واکنش به این اقدام ایران گفت که «دادن اجازه غنیسازی اورانیوم به ایران ذیل توافق هستهای برجام از ابتدا اشتباه بوده است». امریکا در حالی از کاهش تعهدات ایران در برجام عصبانی است که از توافق هستهای خارج شده و تحریمهای جدیدی را علیه ایران اعمال کرده است. به گزارش بیبیسی، امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه نیز نسبت به ادامه غنیسازی اورانیوم در ایران هشدار داد و از ایران خواست که از هر اقدامی که نقض تعهدات هستهای است خودداری کند و بدون هیچ تأخیری ذخیره اورانیوم خود را کاهش دهد و به سطح مورد توافق بازگرداند. ماکرون در بیانیهای که روز سه شنبه منتشر شد، ضمن ابراز نگرانی از اقدام ایران افزود: «در روزهای آینده فرانسه برای اطمینان از رسیدن ایران به انتظاراتش از برجام و تداوم منافع اقتصادی این توافق برای ایران گامهایی برمیدارد». جرمی هانت، وزیر امور خارجه انگلیس هم در مصاحبهای گفت: «اگر ایران از برجام خارج شود انگلیس نیز از آن خارج خواهد شد». دولت آلمان نیز از تصمیم ایران برای عبور از حد مجاز اورانیوم غنیسازی شده مندرج در برجام به شدت اظهار نگرانی کرد.
محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران در واکنش به انتقاد کشورهای اروپایی از کاهش تعهدات ایران در برجام، در پیام توئیتری نوشت: «ما برجام را نقض نکردهایم. پاراگراف ۳۶ توافق نشان میدهد که چرا پس از خروج ایالات متحده، ما پاراگراف ۳۶ را به جریان انداختیم و آزمودیم. ضمن اعلام محفوظ بودن حقوق خود، به سه کشور اروپایی و چین و روسیه چند هفته وقت دادیم. ما سرانجام پس از ۶۰ هفته دست به اقدام زدیم. به محض اینکه سه کشور اروپایی به تعهدات خود عمل کنند، اقداماتمان را به عقب باز میگردانیم.»
اروپاییها درحالی از افزایش غنیسازی اورانیوم ایران انتقاد میکنند که وعدههایی که تروئیکای اروپا در زمینه دور زدن تحریمهای امریکا و کاستن از فشارهای کاخ سفید مطرح کردهاند، تنها در سطح شعار باقی مانده و تهران تاکنون از منافع برجام منتفع نشده است و به گفته مقامات ایرانی دستاوردهای ایران از برجام «تقریباً هیچ» بوده است. درحالی که بر اساس مفاد برجام، قرار بود در صورت نقض توافق از سوی یکی از طرفین، طرف مقابل بتواند به روند سابق خود بازگردد و عبور سقف غنیسازی ایران از سطح ۳۰۰ کیلوگرم نیز بر این اساس انجام شده است.
ما باید از ظرفیت کشورهای همسایه بخصوص روسیه عراق وترکیه استفاه کنیم همچنین از ظرفیت کشورهای قدرتمندی نظیر چین وهندوغیره 
