
تا تمام جهان از دستاوردها و دانش مردم یزد در زمینه انرژی بهرهمند شوند. لازم به ذکر است که بحران انرژی در سالهای اخیر، کشورهای جهان را بر آن داشته است تا با مسائل مربوط به انرژی، برخوردی متفاوت داشته باشند و در این میان جایگزینی انرژیهای فسیلی با انرژیهای تجدیدپذیر، بهمنظور کاهش و صرفهجویی در مصرف انرژی و کاهش انتشار گازهای آلاینده مورد استقبال کل دنیا قرار گرفته است.
نام یزد که تابستان سال گذشته به عنوان اولین شهر خشتی و دومین شهر تاریخی جهان در فهرست آثار یونسکو قرار گرفت، حالا مسیر تازهتری در سطح بینالمللی پیدا کرده است. بعد از انتخاب این شهر در تیر ماه سال گذشته، دوباره یزد توانست در دی ماه ۹۶ بدرخشد و به عنوان اولین شهر پایدار جهان معرفی شود. اتفاقی که دریافت جایزه انرژی گلاب از بین ۱۷۸ کشور دنیا را به دنبال داشت. این شهر برای بار سوم با توجه به وجود بادگیرهای متعدد و صفحات دریافتکننده انرژیهای خورشیدی مورد توجه رئیس بنیاد جهانی انرژی قرار گرفته و وی در این باره معتقد است که یزد میتواند به عنوان پایتخت بنیاد جهانی انرژی معرفی شود. اتفاقی که بعد از وقوع آن دانش و تجربیات یزدیها را در زمینه انرژیهای پاک در اختیار کل دنیا قرار دهد و به عنوان الگویی موفق در راستای بهرمندی تمام کشورها از انرژیهای تجدیدپذیر انتخاب میشود.
یزد برازنده نام پایتخت جهانی انرژی
انرژیهای تجدید پذیری همچون باد و خورشید از جمله عظیمترین، پاکترین و ارزانترین منابع انرژی در جهان شناخته میشوند. بنابر این امروزه با توجه به وجود محدودیتهای متعدد منابع فسیلی و پیامدهای حاصل از تغییرات زیستمحیطی و آب و هوای جهانی، محققان برگشت به سمت بهرهمندی از انرژیهای پاک و تجدیدپذیر را مد نظر قرار دادهاند. فعالیت بنیاد جهانی انرژی هم در همین راستا است. این سازمان با شناسایی شهرهای مختلفی که در زمینه بهرهمندی از انرژیهای پاک موفق عمل کردهاند، سعی در کسب اطلاعات و به اشتراک گذاشتن دانش آنها در راستای دستیابی به زمینی عاری از هر گونه آلودگی دارد.
از اینرو سال گذشته شهر تاریخی و خشتی یزد که سراسر آن با بادگیرهای متعدد آذین بسته شده و طی سالهای اخیر نیز سرمایهگذاریهای خوبی در راستای بهرمندی از انرژی خورشیدی در آن انجام شده است، به عنوان اولین شهر پایدار تاریخ جهان معرفی شد. امسال هم رئیس بنیاد جهانی انرژی بعد از سفر به ایران و بازدید از شهر یزد و زیرساختهای آن ضمن ابراز شگفت زدگی، میگوید: «خیلی ناراحتم که چرا زودتر به یزد سفر نکردم تا با دستاوردهای مهم مردم این منطقه در زمینه مدیریت و پایداری انرژی آشنا شوم، یزد میتواند پایتخت بنیاد جهانی انرژِی شود و دستاوردها و دانش مردم یزد در زمینه انرژی باید به همه جهان مخابره شود.»
لازم به ذکر است که بنیاد جهانی انرژی به عنوان بزرگترین مرجع ارزیابی و حمایتکننده از طرحهای محیطزیستی به ویژه انرژی است که در حدود ۳۵ سال است فعالیت خود را آغاز کرده است و بیش از ۱۷۷ کشور جهان را به عنوان عضو رسمی این بنیاد در کارنامه رسمی خود دارد. ولفگانگ نیومن با اشاره به اهمیت کار این بنیاد میافزاید: «موضوع پایداری انرژی نیاز امروز همه دنیاست و در این زمینه باید بیش از پیش تلاش کرد، از ظرفیت گردشگری میتوان در پیشبرد اهداف و برنامههای پایداری انرژی استفاده کرد.»
الگوی یزد در ایران دنبال شود
استفاده از تکنولوژی بادگیرها، سیستم قنوات و به کارگیری مصالح بومی و عایق مثل خشت و کاهگل از جمله ویژگیهای مهم معماری یزد هستند که در پایداری انرژی نیز نقش بسیار مهمی دارند. همچنین ویژگیهایی مثل طراحی حیاط میانی و گودال باغچه در معماری خانهها و استفاده از گونههای گیاهی کم آبخواه و سازگار با محیط نیز در پایداری انرژی اثرگذار هستند.
از همینرو قرار است از تمام این تجربیات یزدیها در راستای بهرهمندی از انرژیهای پاک استفاده شود. مدیر مرکز خلاقیت و فناوریهای نوین شهرداری یزد در این باره میگوید: «افتخاری بزرگ برای ما است که اجداد ما با این تفکر و خلاقیت توانستند یک تمدن را از سالهای قدیم شکل و ادامه دهند و امروز جهان با توجه به این عظمت و بزرگی، یزد را بهعنوان شهری جهانی و تاریخی پذیرفته است.» جعفر امینمقدم ادامه میدهد: «ما میتوانیم با همکاری و مشارکت در واقع اقتضائات یک شهر جهانی را با کمک به هم برای یزد ایجاد کنیم.»
بنابر این دانشی که امروز خارجیها میخواهند از آن در راستای بهرهمندی از انرژیهای پاک به کار گیرند، باید پیش از هر اقدامی در شهر به شهر کشور خودمان مورد توجه قرار گیرد. چراکه میتوان از این میراث ارزشمندی که گذشتگان از خود برجای گذاشتهاند در راستای رفع بخشی از همین خاموشیهای ناشی از کمبود برق بهره برد. انرژی که با برنامهریزی و سیاستگذاری مسئولان میتواند کمک بزرگی در راستای تأمین برق کند و از معضل هرساله قطعی برق در اوج گرما بکاهد.