ایران به عنوان دومین دارنده ذخابر گازی دنیا، همواره نقش ویژهای در سیستم تأمین انرژی دنیا داشته است. این در حالی است که بهرغم این جایگاه ویژه، توجه کمتری به توسعه تجارت گاز در سطح دنیا شده است. در حالی که تجارت گاز میتواند کشور را در برابر تحریمها و کاهش درآمدهای نفتی مصون نگه دارد.
براساس تحقیقاتی که شرکت فرانسوی توتال انجام داده است، تقاضا برای گاز در دو دهه آینده در مقایسه با نفت خام به دلیل آلایندگی کمتر و حملونقل آسانتر به خصوص در آسیا افزایش مییابد. اتفاقی که میتواند توجهها را به سمت جمهوری اسلامی ایران بهعنوان بزرگترین دارنده گاز در آسیا جلب کند.
پاتریک پویان در کنفرانس گاز در امریکا شرکت کرده و در این کنفرانس رسماً اعلام کرده است بعد از بررسی سناریوهای مختلف طی ۲۰ سال آینده، ما انتظار داریم نرخ مصرف الانجی ۲ درصد افزایش یابد و این در حالی است که نرخ مصرف نفت حدود یک یا ۵/۱ درصد بیشتر رشد نخواهد کرد.
این گفتههای مدیرعامل توتال در حالی مطرح میشود که اداره اطلاعات انرژی امریکا ارقامی را که برای مصرف الانجی در جهان تا ۲۰ سال آینده پیشبینی کرده است در همین حدود است.
به طوری که اداره اطلاعات انرژی امریکا رسماً اعلام کرده است انتظار میرود که مصرف LNG جهان تا سال ۲۰۵۰ به میزان متوسط ۵/۱ درصد رشد کند و این در حالی است که تقاضا برای نفت خام ۷/۰ درصد بیشتر رشد نخواهد کرد.
ایران وابسته به فروش نفت
در همین حال واقعیت این است که طی سالهای گذشته با وابستگی بیش از حد درآمد کشور به فروش نفت، عملاً این موضوع به ابزاری برای تهدیدها و تحریمهای امریکا و به نقطه ضعفی برای کشور مبدل شده است.
بهطوریکه طی یک ماه گذشته با خروج امریکا از برجام عملاً همواره یکی از مسائل مورد بحث کارشناسان کاهش فروش نفت ایران و اثر آن بر اقتصاد کشور بوده است. این موضوع موجب شده است که مسئولان اجرایی کشور با نگرانی هر چه تمام به دنبال راهحلهایی برای جلوگیری از توقف فروش نفت ایران باشند، بهطوریکه حتی وزیر نفت با ارسال نامه به رئیس دورهای اوپک، خواستار حمایت اوپک از ایران در مقابل تحریمهای امریکا بر فروش نفت ایران شد.
این در حالیست که عربستان و روسیه نیز سیگنالهای مثبتی را برای افزایش تولید خود و پر کردن سهم بازار ایران به کشورهای واردکننده ارسال کردهاند، اما سؤال اینجاست که آیا راهحلهایی که بتواند به طور اساسی سایه این تحریمها را از کشور دور کند، وجود ندارد؟
در تحریم فروش نفت ایران از جمله تحریمهای اساسی که موجب کاهش فروش نفت ایران و به تبع آن کاهش درآمدهای کشور شد تحریم کشتیرانی و بیمهای بود.
بهطوریکه امریکا با وضع تحریمهایی در حوزه حملونقل دریایی عملاً مانع رفت و آمد کشتیهای ایرانی و پهلو گرفتن آنها در بنادر بینالمللی شد.
از طرف دیگر نیز امریکا با تحریم بیمهای مانع بیمه شدن نفتکشهای حامل نفت ایران شد تا عملاً صادرات نفت ایران را با مشکلی جدی مواجه کند.
در این دوران مسئولان وقت تلاش کردند تا با به کار بردن روشهای دور زدن تحریم مانع از کاهش فروش نفت ایران شوند، روشهایی که اگرچه در کوتاهمدت توانست اثر تحریم نفتی ایران را کم کند، اما با هزینههای مازادی که بر صادرات نفت ایران وارد میکرد، عملاً کارآمدی بالایی نداشتند. در این شرایط باید به دنبال راهحلها اساسیتری بود تا به طور کامل مانع اثر تحریمها بر کشور شود.
گاز کلید دور زدن تحریمها
یکی از راههای مقابله با تحریمها و کاهش فشار ناشی از آن بر اقتصاد کشور استفاده از ظرفیتهای داخلی برای رفع اساسی سایه این تحریمها از سر کشور است. ایران به عنوان بزرگترین دارنده ذخایر گاز دنیا ظرفیت بالایی برای تأمین گاز موردنیاز دنیا و کسب درآمد از این طریق دارد، اما در حال حاضر ایران سهم کمتر از ۲ درصدی از بازار صادرات گاز دنیا را در اختیار دارد. صادرات گاز در دنیا به طور عمده به وسیله خط لوله انجام میگیرد، به نحوی که صادرات با خط لوله دو سوم بازار صادرات گاز را به خود اختصاص داده است. نکته قابل توجه در صادرات به روش خط لوله آن است که به دلیل آنکه صادرات گاز به این روش نیازی به حمل با کشتی و به تبع آن بیمه مربوط به کشتیرانی ندارد، عملاً تحریمهای کشتیرانی و بیمهای بر آن اثر نخواهد داشت.
بدین صورت عملاً با از بین رفتن اصل مسئله تحریم در این زمینه دیگر نیازی به استفاده از روشهای دور زدن تحریمها نخواهد بود.
درست بر همین اساس بود که در روزهای اوج تحریم که ایالات متحده فشارهای سنگینی را برای انسداد درآمدهای ارزی ایران انجام میداد، خط انتقال پول فروش گاز ایران به ترکیه همچنان برقرار و هالک بانک ترکیه توانسته بود برای این انتقال پول، معافیت تحریمی دریافت کند. بسیاری از کشورها با درک این موضوع تلاش کردهاند تا به کمک این روش سایه اینگونه تحریمها را از کشور خود دور کنند.
به عنوان مثال جمهوری خلق چین در طی چند سال گذشته تلاش کرده تا با واردات گاز از طریق خط لوله از کشور ترکمنستان عملاً مانع از تحریم واردات گاز خود و فشارهای احتمالی از این طریق به کشورش شود.
بهطوریکه این کشور با احداث سه خط لوله با طول ۵ هزار کیلومتر از مسیر ازبکستان و قزاقستان اقدام به واردات گاز از ترکمنستان در همسایگی ایران کرده است، اقدامی که شاید از نگاه اقتصادی توجیهپذیر نباشد، اما به دلیل اهمیت آن در تأمین امنیت چین عملیاتی شده است.
قطعاً تحریمناپذیری صادرات گاز به دلیل نداشتن بیمه و کشتی برای کشوری همچون ایران با داشتن پتانسیل عظیم بازارهای منطقهای صادرات گاز و شرایط تحریمی به وجود آمده، میتواند راهگشای بسیاری از مشکلات تحریمی باشد. به نحوی که علاوه بر کم کردن سایه تحریمها از کشور میتواند جایگاه ایران را بهعنوان تأمینکننده انرژی منطقه تثبیت کرده و موجب ارتقای سطح امنیت کشور نیز شود.
حضور رؤسای ۱۱ اتحادیه صنفی در بازار بزرگ تهران برای حل و فصل مشکلات اخیر
رؤسای ۱۱ اتحادیه صنفی عازم سبزه میدان تهران شدند و با حضور در جمع بازاریان درباره حل و فصل مشکلات اخیر با آنها مذاکره کردند.
به گزارش تسنیم، بازار بزرگ تهران دو، سه روزی است که به دلیل بروز برخی نوسانات در قیمت دلار و افزایش قابل توجه قیمتها دچار مشکلاتی شده و برخی مغازهدارها در اعتراض به گرانیها و به دلیل زیاندهی مغازههای خود را بستند. در عین حال خبر رسیده که رؤسای ۱۱ اتحادیه صنفی از جمله اتحادیههای پوشاک، کفاشان، خرازها، بنکداران، چینی و بلور، لوازمالتحریر، تجهیزات کشاورزی، لوازم یدکی، لوازمالکتریکی و برخی صنوف دیگر برای گفتوگو با مغازهدارها و شنیدن مشکلات صنفیشان راهی سبزه میدان و بازار بزرگ تهران شدند و درباره حل و فصل مشکلات اخیر با آنها مذاکره کردند.
