اجراي پروژه ثبت كردن گوشيهاي موبايلي كه وارد كشور ميشوند با هدف ساماندهي بازار خدمات پس از فروش، جلوگيري از قاچاق و مقابله با سارقان و كف زنها، از مهرماه سال گذشته در حال اجراست. موفقيت اين طرح به نحوي است كه به گفته وزير ارتباطات، از زمان اجراي طرح رجيستري تاكنون واردات انواع گوشي از مبادي مجاز به كشور با رشد ۴۰۰ درصدي و ورود گوشيهاي قانوني ساخت شركت اپل با رشد هزار درصدي همراه بوده است، اما در كنار اين موفقيتها، مشكلاتي هم گريبانگير مردم شده است.
ثبت رجيستري براي خريداران هيچ هزينهاي ندارد و تمامي پيامكهاي مربوط به استعلام گوشي و اطلاعرساني دراينباره تنها با سرشماره «همتا» (سامانه هوشمند مديريت تجهيزات ارتباطي) براي مشتركان ارسال و اگر پيامكي با سرشماره ديگري در پاسخ به كاربر ارسال شود، جعلي بوده و به هيچ وجه قابل استناد نيست.
آنطور كه گفته شده، خريداران حتماً پس از خريد دستگاه، فاكتور رسمي با مهر فروشگاه كه شماره شناسه ۱۵ رقمي(IMEI) دستگاه روي آن درج شده را از فروشنده دريافت كنند و در صورت بروز هرگونه مشكل در مورد غيرقانوني بودن گوشي يا تجهيز، فروشنده پاسخگو خواهد بود.
بيش از يك دهه آزمايش
نخستينبار اواسط سال ۸۵ بود كه طرح رجيستري در كشورمان اجرايي شد، اما به دليل اشكالات فراواني كه داشت، اوايل سال 86 متوقف و به حالت آزمايشي درآمد. اين وضعيت به دلايل مشكلات فني تا سال 94 ادامه داشت و از اين مقطع به بعد بود كه به طور جديتر در دستور كار مسئولان قرار گرفت. اين طرح با وجود مزيتهايش، مشكلاتي هم دارد كه ضروري است وزارت ارتباطات براي رفع آنها اقدام كند. افرادي كه خريدار گوشيهاي جديد هستند و بايد به سامانه همتا مراجعه کنند و در آنجا مراحل رجيستري گوشيشان را پي بگيرند، سامانهاي كه مملو از اشكالات اساسي است؛ يكي از اين مشكلات است.
اشكالاتي پرشمار كه بسياري از مراجعان به همتا با آن دست به گريبانند، بهگونهاي خطوط تلفن پشتيباني سامانه با صفهاي طولاني مواجه است و ارتباطگيري با اپراتورها، كاري دشوار شده است. اپراتورهايي كه با حوصله هستند و بابت مشكلات بروز كرده از مردم عذرخواهي ميكنند، ولي كار خاصي از دستشان ساخته نيست !
شناسايي نميشويم
مشكلات همتا به قدري زياد است كه در ماژولهاي سادهاي مانند پروفايلسازي هم مشهود است. يك خدمت ساده در دنياي آنلاين كه با كمال تعجب قابليت تغيير رمز عبور در صورت فراموش كردن رمزاوليه را هم ندارد، براي ورود تب وارد كردن ايميل طراحي شده، اما هيچ جايي از سيستم از كاربران ايميل نميخواهد! اما هر چقدر اين دست مشكلات قابل چشمپوشي به نظر ميرسند، همتا در كاركردهاي اصلي دچار اشكالاتي است كه عملاً مانع از كار كردن با آن ميشود. مثل خطاهاي مداوم در پروسه ثبتشناسه دستگاه (يا همان IMEI ) كه نتيجه آن، بروز مغايرت در سامانه و در نهايت، خارج شدن تلفن همراه مراجعان از صف خدماتدهي ميشود.
برخي اشكالات همتا آنقدر اساسي است كه ممكن است روبهرو شدن با آنها شگفتزدهتان كند. مثلاً در اپليكيشن طراحي شده براي سامانه، خيلي اوقات نميتوان لاگين كرد (ورود و شناسايي كاربر به سيستم) يا اينكه نميتوان مجوز استفاده از سيمكارت فرد ديگري در گوشيمان را به كمك آن به دست آوريم؛ مگر اينكه گوشيمان را در سامانه به نام آن فرد تغيير مالكيت دهيم.
مشكل همچنان پابرجاست
به گفته وزارت ارتباطات، اگر گوشي داريد كه روشن است به صورت خودكار ثبت ميشود، اما اگر گوشي داريد كه تاكنون استفاده نكردهايد با استفاده از يك سيمكارت و روشن كردن آن در اين مرحله به صورت اتوماتيك رجيستر ميشود. اين در حالي است كه گوشي برخي مشتركان پس از استفاده مجدد بعد از مدتها، همچنان نيازمند مراجعه به سامانه همتاست. همه اينها در حالي است كه بسياري از مردم با چگونگي رجيستر كردن گوشيهايشان آشنا نيستند. كارشناسان سامانه همتا اما صرفاً اين مسئله را تأييد ميكنند و اظهار دارند كه نقش آنها نظارتي است، نه عملياتي و سازمان ديگري هم بايد ورود كنند. بهمن ماه سال قبل كارشناسان همتا، اشكال را در كدنويسي اكسل اعلام كردند كه باعث اين مشكلات شده و به زودي حل خواهد شد؛ اتفاقي كه البته هنوز رخ نداده است. متأسفانه بيتوجهي مسئولان به زيرساختهاي اجراي رجيستري موجب شده كه مردم در بلاتكليفي باشند.
