
نيلوفر اماني
هيجانانگيزترين بخش استقبال از بهار و نوروز، خريد و بازارگردي است، به ويژه براي خانمها كه كاركرد درماني هم دارد! اما اين خريد جنبههاي ديگري نيز دارد كه از لحاظ اقتصادي و اجتماعي ميتواند قابل توجه باشد. اين روزها كه بهار هم به شهري و روستايي تبديل شده و در شهرها خبري از صداي بلبل و آواز قمري نيست و نشانههاي طبيعي آمدن بهار به بادهاي تند و تيز و جوانههاي روييده بر تن نازك شاخهها و رو به گرمي رفتن هوا محدود ميشود، سروصداي فروش اجناس، همهمه چانهزدن بر سر قيمت، رقابت مشتريها براي دستيابي به اجناس بهتر و خريد موفقتر زندهترين تصويري است كه بر تابلوي استقبال از بهار نقش ميبندد. بازارهاي شلوغي كه به يمن وجود زنان ايجاد ميشوند، يكي از قطعههاي اين تابلوها هستند. زناني كه دغدغه تهيه تمام اقلام موردنياز اعضاي خانواده را در روزها و شبهاي پاياني سال به دوش ميكشند و نمونه موفقي از مديريت منابع را به نمايش ميگذارند.
به طور كلي شلوغي بازار شب عيد به اندازه يك مقطع دانشگاهي آموزههاي جامعهشناسانه براي نگاههاي عاري از سياست مديراني دارد كه قصد بهرهبرداري از تمام ظرفيتهاي جامعه را دارند. اولين نكتهاي كه در ازدحام مغازهها و مراكز خريد توجه را جلب ميكند، اين است كه هر صنفي كالا يا خدماتش موردتوجه و تقاضاي بانوان است شلوغتر و پررونقتر است. بنابراين ناديده گرفتن جمعيتي كه ميتوانند ظرف يك ماه تا اين اندازه بازار را به تحرك وادارد يك اشتباه راهبردي است.
تا به حال مطالعه نقش زنان در اقتصاد، به اقتصاد خانواده و صرفهجويي و ايجاد توازن ميان نياز و درآمد خانوار محدود شده است، اما مطالعه بازار شب عيد نشان ميدهد نقش زنان اثر وضعي بر اقتصاد كل كشور دارد.
نشاني غلط احقاق حقوق زنان
در اين راستا ميتوان اداره بخشهايي از بازار راكه مورد توجه بانوان است به خود آنها تفويض كرد. بنابراين معاونت امور زنان و خانواده كه دغدغه احقاق حقوق زنان را دارد و اين حق را در نشانيهاي غلط ورود به ورزشگاهها، خشونت عليه زنان و نمايشي از سهمخواهي از سيستم مديريتي كشور دنبال ميكند، ميتواند در اين رابطه با محوريت اقتصاد مقاومتي وارد شود. با اين كار هم براي زنان اشتغال ايجاد كرده و هم مديريت عرضه و تقاضا، بازار كالا و خدمات و گردش مالي مبتني بر آن را مديريت ميكند.
در حال حاضر زنان اغلب خارج گود توليد و خدمات هستند و خود به امپراتورهاي مصرف خانواده تبديل شدهاند. در عين حال كه مطالعات ميداني نشان ميدهد بالغ بر 80 درصد خريداران كالا و خدمات شب عيد و بالغ بر 60درصد كالا و خدمات در طول ايام سال را زنان تشكيل ميدهند. سرگرم كردن اين ظرفيت محرك جامعه و عامل اصلي پويايي بازار داخل و به تبع آن توليد ملي به بازيچههاي سياسي، حزبي و جناحي مورد ضمان مديراني است كه اين ظرفيت را قرباني اهداف خود ميكنند.