دكتر فرجالله عفيفي
درست است كه بنا بر اعتراف دوست و دشمن، بقاي انديشه شيعي، فكر شيعي، فقه شيعي، فلسفه شيعي و معارف شيعي، معجزه بوده است، همانگونه كه حضرت امام خامنهاي مدظلهالعالي فرمودهاند: «فقه شيعه، فلسفه شيعه، كلام شيعي و معارف شيعي در طول زمان، در ميان تحريفها، در ميان شبههافكنيها، در ميان بافندگيهاي شبهعلمي، آنهم همراه با پشتوانه سياسي ظالمانه، پشتوانه پولهاي بيتالمال كه در خدمت اهداف مغرضانه قرار ميگرفته، توانسته است خود را، هم سالم نگه دارد، هم تكامل ببخشد، هم توسعه ببخشد و دلها و ذهنهاي ميليونها انسان را در اقطار عالمـ نه فقط در ايرانـ مقهور عظمت و استحكام خود قرار دهد. اين ناشي از چيست؟ يقيناً سلامت و اصالت اين فكر، بيشترين تأثير را دارد. آنچه امروز دشمن حسابگر در قبال اين حادثه عظيمـ يعني نظام ايجاد جمهوري اسلاميـ انديشيده، اين است كه اين اركان را متلاشي كند؛ پايه ايمان را متزلزل كند؛ گاهي با شبههافكني ذهنها را دچار ترديد كند كما اينكه ميبينيد بعضي افراد كانّه مأموريتشان اين است كه بنشينند فكر كنند و شبههاي پرتاب كنند».
با اين همه در چنين وضعيتي بايد توجه داشت كه: «براي مواجهه با كساني كه حاضر نيستند شكوه و عظمت اسلام عزيز و مسلمانان و كشور ماـ ايرانـ را ببينند، خود را از همه جهت بسازيد و آماده كنيد. اينها ضربه ميزنند و شبهه ايجاد ميكنند؛ اما شما مثل كوه بايد خود را در مقابلشان مستحكم نماييد و بايستيد و دشمن را ناكام كنيد.» به لحاظ همين موقعيت زماني هشدار دادهاند «شبهات زياد است اگر در ميان جوانان برويد، ميبينيد جوان ما گاهي در ذهنش شبهه وجود دارد؛ ايرادي هم ندارد شبهه به ذهن همه ميآيد نبايد به جوان ايراد گرفت كه تو چرا شبهه داري، وقتي ذهن فعال و كارگر شد، شبهه به ذهن ميآيد. بر عهده ما طلبههاست كه اين شبههها را با پيشگيري يا با درمان برطرف كنيم».
لازم است توجه داشته باشيم زماني كه دشمن شبههافكني ميكند، بايد روش برخورد ما با شبهه، روش عملكرد ائمه (ع) باشد كه امام خامنهاي (مدظله) به آن اشاره داشته و فرمودهاند: «ما در زمان ائمه(ع) مباحثات زيادي از طرف ائمه و اصحاب ائمه(ع) داشتيم؛ در همه اين مباحثات، جهت جبهه حق اين بوده است كه ايمانها را مستحكم و شبههها را برطرف كند، نه اينكه ايجاد شبهه بكند! در دانشگاه بايستي با ايجاد شبهه مقابله بشود و با شبهه هم مبارزه و كار علمي قوي انجام گيرد» زيرا به فرموده حضرت ايشان: «منطق قوي و استدلال محكم در مقابل تصرف افكار مردم دنيا مؤثر است، يعني شما نگاه ميكنيد، ميبينيد كه در طول زمان، فراوان عليه اسلام شبهه درست كردند. به اشكالتراشي پرداختند و استدلالسازي كردند تا بلكه بتوانند عقيده اسلامي را سست و موهوم كنند اما عقايد اسلامي به خاطر استحكامي كه دارد و چون منطق دنبال تفكر اسلامي استـ نه فقط عقاید كه احكام اسلامي نيز همينطور است؛ چون متكي به منطق و همراه استدلال است، چون هر ذهن صحيح و سالم و اهل فهم و استدلالي، در مقابل منطق اسلام تسليم و خاضع ميشودـ روز به روز گسترش پيدا كرده است و خوشبختانه به فرموده مرجع و رهبر معظم «ما استدلال و حرف محكم و متقن، كم نداريم؛ ما سرمايه عظيمي از انديشه و فكر در اختيار داريم. البته هيچ معتقد هم نيستم كه بايستي با كسي كه فكر غلطي دارد، برخورد خشن صورت بگيرد؛ اين را هم بدانيد، به هيچ وجه!»
به هر روي او كه ميخواهد با شبههافكني برخورد كند، بايد به منويات لازمالاجراي معظمله توجه داشته باشد كه فرمودهاند: «دنياي امروز با دنياي ديروز فرق كرده است. دنياي امروز، دنيايي است كه در آن معارف عجيب و غريب بشري وجود دارد. ممكن است در اين روزگار هم عده كثيري به همان كمعلمي و كمسوادي عاميهاي مثلاً 50 سال قبل باشندـ لا مّيز في الاعدام من حيثالعدمـ لكن مخاطبان شما فقط اينها كه نيستند دانشمندان و متفكران هم هستند. شما بايد پيام دين را با مبنايي خردمندانه و محكوم و به بهترين وجه آن تنظيم و براي آنها مطرح كنيد. لازمه اين، آن است كه دنيا را به خوبي بشناسيد و از پيشرفتهاي آن مطلع باشيد و شبهات و اشكالاتي را كه بر ما و دين ما وارد ميكنند، بدانيد؛ زيرا امروز براي مقابله با دين ديگر «شبهه ابنكمونه» و يا «شبهه اعاده معدوم» را مطرح نميكنند. امروز شبهات ديگري وجود دارد، شبهاتي كه روحانيان بايد آنها را بشناسند و بدانند».
معظمله در آغاز درس خارج فقه كه افاضاتي داشتهاند توجه دادهاند: «در همه جا اولين مخاطب شبههها، روشنفكران و اهل فكر و انديشهاند كه غالباً در ميان جوانان و صاحبان فكر و انديشه و تحصيلكردهها هستند، بسياري از مردم شبهه به سراغشان نميآيد آنها به شبهه كاري ندارند، ايماني دارند و بر طبق ايمانشان زندگي خوبي را پيش ميبرند. كساني كه اهل مطالعهاند، با دنيا مواجه ميشوند و دربارة اصل دين و اسلام و معارف آن و نيز اصول و فروع و تاريخ دين حرف ميزنند و مرتباً شبهه القا ميكنند. كساني بايد باشند تا اين شبههها را برطرف كنند. تأمين اين افراد به عهده حوزههاي علميه است. البته كساني كه در غير حوزهها هستند، ممكن است بتوانند اين كار را انجام دهند؛ ليكن متصدي اصلي، انصافاً حوزههاي علميه و علماي دينند. اينها اولين كساني هستند كه بايد شبههها را برطرف كنند.»
نشر راه نيكان در مسير مبارزه تحقيقي علمي با فرقهسازي و فرقهگرايي تصميم گرفته است با توجه به راهنماييهاي حكيمانه حضرت آيتالله العظمي امام خامنهاي (مدظله)، در ارتباط با شبههسازي و شبههافكني انجام وظيفه نمايد. ترديد نيست در اين امر خطير و حساس، پيشنهادات و ارسال رسالهاي كه در زمينه پاسخ به شبهات با توجه به دستورالعمل حضرت ولايتامر احساس ميشد، آنجا كه فرمودهاند: «مراقب باشيد كه مبادا منبر ما، صحبت، نصيحت و حرف زدن ما كسي را دچار شبهه كند؛ ذهني را دچار گره كند و او را از خدا و نماز و منبر و محراب و امثال آن دور و بيزار كند».
اين مجموعه ارزنده- كه به بهانه انتشار آن اين يادداشت به محضرتان تقديم شد- بهترين پشتوانه در مقابل تهديدهاي مغرضانه حسودان بيمروت و تهمتزنان بيانصاف و شايعهسازان عقدهاي است كه آثار منتشر شده نشر راه نيكان و ساير مراكز انتشاراتي، منافع مادي و معنوي آنان را به خطر انداخته است.
مسلماً هر نوع شبههزدايي از فرد و جامعه اسلامي ما از جمله مصاديق پند: «به گيتي مزن جز به نيكي نفس / قدم زن تو در راه نيكان و بس» ميباشد. به همين منظور از اهل دانش كه به نعمت هنر تحقيق و تأليف مورد عنايت الهي قرار گرفتهاند تقاضا ميشود ما را در اين انجام وظيفه خطير و حساس ياري كنند.