خطه آذربایجان و در این میان اکثر شهرهای این
سرزمین در حوزههای مختلف اقتصادی، علمی، فرهنگی و اجتماعی برای توسعه و
رشد پایدار و بهخصوص شکوفایی منطقه و حتی کشورمان دارای ظرفیتهای فراوانی
دارند. بر این اساس شهرستان اسکو از قدیمـیتریـن شـهرهای آذربایجـانشرقی دارای پیشـینه تاریخــی و فرهنگــی پربــار از جمله یکـی از آنهاست.
از سویی از آنجایی که شهرسـتان اسـکو از جمله یکـی از شهرسـتانهای گردشـگری آذربایجانشرقی است، بنابرایـن محوریـت توسـعه این شهرسـتان بیشـتر بـه سـرمایهگـذاری در بخش گردشــگری داخلــی و خارجــی بــرمیگــردد و درجه بعدی به نظر میرسد با توجه به ظرفیتهای این شهرستان در تربیت نیروی انسانی نخبه و متخصص، مراکز آموزش عالی و همجواری با شهرکهای صنایع مادر، در رتبــه بعــدی تبدیل اسکو به شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh اسـت کـه میتوانـد هـدف سـرمایهگذاران بخـش خصوصـی باشـد.
تبدیل اسکو به شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh چرا و چگونه؟
در حقیقت به سخن دیگر شهرستان اسکو بـا عنایـت نزدیکـی بـه مرکـز اسـتان و نزدیکـی بـه شـهرکهای صنعتـی مجـاور شهرسـتان هـمچنیـن بهرهمنـدی از قابلیت دانشـگاه صنعتی سـهند و فرصتهــای ســرمایهگذاری در شــهر ســهند میتوانــد بــه عنوان قطــب جدید ســرمایهگذاری در صنایـع نویـن الکترونیک، مخابـرات، صنایع بسـتهبندی و فـرآوری نوین، صنایـع دارویی و غذایـی و شـیمیایی نویـن تبدیـل شـود.
در این میان به عقیده متخصصان و کارشناسان فعال این عرصه، احـداث و ایجـاد شـهرک فناوریهـای نویـن در شهرسـتان اسـکو میتوانـد زمینـه تجمیـع و همافزایـی عناصـر موثـر در ایجـاد یـک جامعـه داناییمحـور را فراهـم کـرده و ارتقـای بهـرهوری در سـرمایهگذاریهای لازم از طریـق هم پیونـدی عناصـر موجـود بـرای توسـعه اقتصـاد مبتنـی بـر دانایـی را در پی داشـته باشـد.
در هر حال از دید برخی ناظران و کارشناسان، تبدیل شهرستان اسکو به شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh میتواند دستاوردهای زیادی داشته باشد و بهنوعی این منطقه را متحول کند.
قطار صنایع پیشرفته و Hi-TECh در ایستگاه اسکو
در واقع با شکلگیری و احداث شهرک فناوریهای پیشرفته در هر منطقه و بـا جـذب فرصتهـا و سـرمایههای علمـی، اقتصـادی و انسـانی در ابعـاد ملـی، منطقـهای و بینالمللـی مبتنـی بـر اشـتراک منافـع آوردههـای همــه طرفهــای ذینفــع و همافزایــی میــان ســازمانها، مراکــز و مؤسســات، ســبب نـوآوری و توسـعه علـم و فنـاوری و در نتیجـه توسـعه تولیـد، اقتصـاد و ایجـاد جامعـه داناییمحــور میشــوند.
از سوی دیگر با احداث شهرک فناوریهای پیشرفته(Hi-TECh) در شهرستان اسکو عــلاوه بــر ایجاد فرصتهای اشتغال پایدار، کاهــش بیــکاری و توســعه صنایــع hi-tech در شهرســتان میتوانـد متقاضیـان کار سـایر شهرسـتانها بـه خصـوص تبریـز را نیـز جـذب کنـد.
اسکو، در تب و تاب صنایع تک
بهباور برنامهریزان این حوزه نکتـه قابـل توجـه سـازگاری زیسـت محیطـی آن بـا شـرایط اکولوژیـک منطقـه اسـت. حوزههــای اصلــی صنعتــی و تکنولوژیــک کــه از آن بــهعنــوان صنایــع جدیــد یــا صنایــع پیشــرفته یــاد میشــود، حــول فناوریهــای برتــر شــامل فنــاوری اطلاعــات، مـواد جدیـد، بیوتکنولـوژی، الکترونیـک و میکروالکترونیـک، نانوتکنولـوژی، صنایع هوا- فضـا و ... است.
ویژگـی اصلـی ایـن حوزههـا کـه بـهعنـوان مـوج جدیـد توسـعه صنعتـی از آنهـا یـاد میشـود، بـالا بـودن سـهم تحقیـق و توسـعه یـا دانـش نیـروی انسـانی در تولیـد محصـولات و خدمـات اسـت.
ایـن شـهرک میتوانـد بـا فناوریهـای پیشـرفته در خدمـت صنایـع تبدیلـی، سـورتینگ و بسـتهبندی محصـولات کشـاورزی، دامــی و خشــکبار باشــد همچنیــن در توســعه و ایجــاد صنایــع پزشــکی، دارویــی و صنایـع نفتـی و پتروشـیمی مؤثـر باشـد.
بنابراین در کنار موارد بیان شده، حال برای تبدیل شهرستان اسکو به شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh رسیدن به راهبردهای چون تـلاش در جهـت تکمیـل چرخـه علم تـا ثروت و رسـوخ فنـاوری در کسـب و کار، توســعه بســترها و زیرســاختهای لازم بــرای شــکلگیری فعالیتهــای اقتصــادی دانش بنیــان، تشــویق بخــش خصوصــی شهرســتان بــرای ورود بــه فعالیتهــای اقتصــادی دانشبنیــان و در نهایت هدایت، تشـویق و حمایـت نخبـگان و متخصصان و دانشـگاهیان اسـتان بـرای حرکـت در مسـیر کارآفرینـی است.
زندگی با طعم صنایع پیشرفته و Hi-TECh
بر این اساس،همچنین اجرایی سیاستهای راهبردی چون تقویت مراکز حمایت از توسعه و تجاریسازی فناوری، حمایت و تشویق دستگاههای اجرایی و مراکز آموزش عالی مرتبط، جذب سرمایهگذاری در صنایع دانشبنیان و حمایــت از توســعه فناوریهــای نویــن دیگری از جمله نانــو، بیــو،IT، فناوریهــای پیشرفته صنعتی میتواند، برای رسیدن به اهداف تعیین شده نقش تعیینکنندهای داشته باشد.
با این وجود در نهایت اینکه برای تبدیل شهرستان اسکو به شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh ایجاد برخی زیرساختها و رسیدن به اهدافی دیگری نیز از جمله احداث تعداد مراکز رشد و فناوری، واحدهای تولیدی دانشبنیان و ایجاد واحدهای سورتینگ، بستهبندی و فرآوری محصولات تبدیلی به میزان لازم با توجه به ظرفیتهای این شهر ضروری است.
وسوسههای شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh
افزون بر آنچه گفته شد، بدون شک ایجاد اشتغال، جذب سرمایهگذاری و افزایش درآمد در منطقه، ارائه خدمات صنعتی و پژوهشی به شهرکها و صنایع مجاور، بسترسازی مناسب جهت ایجاد، رشد و پویایی واحدهای دانشبنیان، توسعه کارآفرینی با هدف ایجاد کسب و کارهای جدید، بسترســازی جهــت تعامــل بــا بازارهــای تکنولــوژی و صنایــع نویــن داخلــی و خارجــی، ســرمایهگذاری جهــت ایجــاد صنایــع مبتنــی بــر فناوریهــای پیشــرفته و انتقــال دانــش فنــی و حمایت از توسعه کسب و کارهای مبتنی بر دستاوردهای پژوهشی از دیگر اهداف کلانی است که به یقین با تبدیل شهرستان اسکو به شهری با صنایع پیشرفته، میتوان به آن دست یافت.
در فرجام سخن باید گفت، از آنجایی که براساس اسناد بالادستی توسعه شهر تبریز، توسـعه و بسـط اقتصاد دانشبنیان، یکی از اهداف اصلی اقتصادی چشمانداز استان و بهویژه کلانشهر تبریز به حساب میآید.
در این راستا نیز ایجاد و استقرار صنایع پیشرفته با توجه به ظرفیتها و وجود برخی زیرساختهای شهرهای پیرامونی این کلانشهر، بیش از هر زمان دیگر احساس میشود و در این ارتباط شهر اسکو در مقایسه با شهرهای دیگر استان به دلیل برخی مزیتهای که به آن اشاره شد، ظرفیت بالایی برای تبدیل شهری با صنایع پیشرفته و Hi-TECh است.
* نگارنده: موسی کاظمزاده