هادی غلامحسینی
در حالي كه از نظر اقتصادي بايد هر يك از دهكهاي درآمدي جامعه تعريف و فاصله مشخصي با يكديگر داشته باشند، رئيس كميسيون برنامهوبودجه مجلس گفت: حدود هفت دهك از نظر درآمد مشابه هم هستند. گفتني است پيش از اين كارشناسان اقتصادي از فروپاشي انضباط درآمدي دهكهاي درآمدي در جامعه ايران خبر داده بودند. به اعتقاد مقامات وزارت كار حدود 20 ميليون فقير مطلق در ايران وجود دارد كه از حداقل درآمد ماهانه نيز محروم هستند، نكته نگرانكنندهتر اين است كه رئيس كميته امداد معتقد است: جمع افراد تحت پوشش كميته امداد و بهزيستي تنها 7ميليون نفر است، حال اين سؤال مطرح ميشود كه 13ميليون فقير مطلقي كه در جامعه وجود دارد تحت پوشش چه حمايتي هستند؟!
در حالي كه لايحه بودجه سال 97 از سوي مقامات دولتي بودجهاي شفاف و اشتغالزا معرفي ميشود اما از ديد كارشناسان اقتصادي مستقل با اجراي اين بودجه هزينه فقرا در كشور افزايش يافته و امكان دارد تعدادي از فقراي نسبي در جامعه به جمع فقراي مطلق بپوندند. در اين ميان در شرايطي كه پيش از اين كارشناسان مستقل اقتصادي تكرار توزيع ناعادلانه ثروت در پهنه جغرافيايي ايران را دليل اصلي فروپاشي دهكها و طبقات درآمدي جامعه معرفي كرده بودند، رئيس كميسيون برنامهوبودجه مجلس شوراي اسلامي در آخرين اظهارنظر خود اين واقعيت را تأييد كرد.
7دهك درآمدي در ايران مشابه هم شدند
در شرايطي كه عليالقاعده 10دهك هزينهاي يا درآمدي در جامعه بايد تعريف شود و بين هر يك از اين دهكها براساس تعريف آماري بايد فاصله مشخصي وجود داشته باشد، تاجگردون گفت: حدود هفت دهك از نظر درآمد، مشابه هستند.
6 میلیون بیکار تحصیلکرده
رئيس كميسيون برنامهوبودجه مجلس خبر داد، دولت ميگويد: حدود 3ميليون و ۲۰۰ هزار بيكار در جامعه فعال و همين مقدار بيكار تحصيلكرده در جامعه غيرفعال داريم كه بنا بر آمار رسمي دولت، حدود ۵ تا ۶ميليون نفر در جامعه فارغالتحصيلان بيكار داريم.
نمایندگان هم مثل مردم نگران بودجهاند
غلامرضا تاجگردون با حضور در برنامه گفتوگوي ويژه خبري درباره لايحه بودجه پيشنهادي دولت به مجلس با اشاره به شكلگيري دغدغههاي مردم نسبت به اين لايحه افزود: اين دغدغههاي نمايندگان نيز هست. وي درباره حاملهاي انرژي گفت: امسال در بودجه سال 96 با تركيب منابع در بحث هدفمندي يارانهها كه 42هزار ميليارد تومان پيشبيني شده است عملاً با توجه به درآمدي كه در جدول گذاشته شده بود، از محل بودجه شركتها براي هدفمندي اتخاذ كرد به نوعي تلويحاً مجوز افزايش قيمت حاملهاي انرژي از جمله نفت، بنزين و گازوئيل به دولت داده شده بود اما دولت به اين موضوع عمل نكرد و به روشهاي ديگري منابع را تأمين كرد.
تاجگردون با بيان اينكه در محاسبهاي كه در تبصره 18 لايحه بودجه دولت گذاشته شده است دولت ميخواهد منابعي را براي ايجاد اشتغال در نظر بگيرد، افزود: دولت حدود 60هزار ميليارد تومان براي ايجاد اشتغال در لايحه بودجه پيشنهاد داده است.
وي ادامه داد: دولت ميگويد حدود 3ميليون و 200 هزار بيكار در جامعه فعال و همين مقدار بيكار تحصيلكرده در جامعه غيرفعال داريم كه بنا بر آمار رسمي دولت، حدود 5 تا 6 ميليون نفر در جامعه فارغ التحصيلان كشور بيكار داريم. رئيس كميسيون برنامهوبودجه مجلس شوراي اسلامي با بيان اينكه دولت ميخواهد 17 هزار و 400 ميليارد تومان را از طريق افزايش قيمت حاملهاي انرژي بهدست بياورد، افزود: مبناي محاسبه دولت براي اين عدد قيمت هزار و 500 تومان براي بنزين و 400 تومان براي گازوئيل است. وي افزود: در قانون هدفمندي يارانهها پيشبيني شد كه قيمت حاملهاي انرژي پس از دوره پنج ساله به قيمت 90درصد فوب خليجفارس برسد و در هر مرحله از هدفمندي 30درصد آن به توليد داده شود اما از سال 1389 تاكنون چيزي از اين منابع به توليد اختصاص داده نشده است. تاجگردون با اشاره به اينكه 3 ميليون و 200هزار نفر بيكار در جمعيت فعال كشور داريم و در جمعيت غيرفعال هم 3 ميليون و 950 هزار نفر بيكار است، افزود: 25ميليون و 790هزار نفر جمعيت فعال داريم كه از اين مقدار 22ميليون و 588 هزار نفر شاغل و 3 ميليون و 203 هزار نفر بيكار هستند. وي ادامه داد: در جمعيت غيرفعال، با تحصيلات عالي 5 ميليون و 452 هزار نفر بيكار داريم، يعني حدود 8 ميليون نفر تحصيلكرده بيكار داريم كه از ظرفيت اقتصادي آنها استفاده نميكنيم.
تاجگردون با بيان اينكه حدود هفت دهك از نظر درآمد مشابه هستند، گفت: در بودجه سال 1396 درآمد اقشار تحت پوشش كميته امداد و بهزيستي را افزايش داديم. وي با بيان اينكه 4هزار ميليارد تومان از منابع هدفمندي را در بودجه سال 1396 براي اين منظور اختصاص داديم، افزود: دولت عدد 4هزار ميليارد تومان را در بودجه سال 97 به 7هزار ميليارد تومان افزايش داد كه براي تأمين اين منابع بايد يارانه دهكهاي بالاي درآمدي حذف شود. رئيس كميسيون برنامهوبودجه مجلس شوراي اسلامي گفت: مجلس پيشنهاد داد كه بودجه سال 97 مجلس نسبت به سال 96 ،5 درصد افزايش يابد و با اين حال به دولت اين را اعلام نكرديم و دولت هم بودجه مجلس را افزايش نداد و بودجه عمراني مجلس را 50درصد كاهش داد و بودجه جاري را هم افزايش نداد.
مشکل فقر جدی شد
شايد مراكزي چون بهزيستي يا كميته امداد فقرايمطلق در جامعه را مورد حمايتهايي قرار ميدهند اما بايد عنوان داشت، وقتي در اثر انحراف سهوي و عمدي در سياستگذاري اقتصادي و آزادسازي قيمتها برجمعيت فقرايمطلق در كشور افزوده ميشود، عملاً نهادهايي چون سازمانبهزيستي و كميته امداد و خيريهها و نهادهايي از اين دست ديگر توانشان نميرسد كار جدي براي فقرايمطلق در جامعه انجام دهند، كما اينكه هماكنون بين افراد تحت پوشش كميته امداد و بهزيستي و فقرايمطلق در جامعه فاصلهاي حدود 12تا 13 ميليون نفر وجود دارد كه به اين دسته بايد فقراي نسبي را هم افزود كه با آزادسازي هر چه بيشتر قيمتها در اقتصاد اين افراد نيز به جمعيت فقرايمطلق افزوده خواهد شد.
بودجهريزي غلط و بانكداري غلطتر فقر را توسعه ميدهد
هر چند وزارت كار رفتار نظام بانكي كشور را توسعهدهنده فقر در ايران معرفي ميكند اما سياستهاي غلط بودجهريزي نيز در اين رابطه بيتأثير نيست، زيرا منابع در بودجه به بدترين شكل ممكن توزيع ميشود، اين در حالي است كه بودجههاي چند صد هزار ميليارد توماني دولت در هر سال كمكي به رفع فقر در ايران نكرده است.
فقرا از دید وزير كار
به گفته وزير كار، فقر بيكاران، فقر شاغلان، فقر آموزشي، فقر از كار افتادهها و فقر جغرافيايي از انواع فقر در ايران است. او معتقد است درآمد سه دهك از شاغلان و حتي بازنشستگان، كم است، اين در حالي است كه در كشور 23ميليون و300هزار شاغل و بيش از 5 ميليون بازنشسته و مستمريبگير داريم كه به نظر ميرسد فقر مطلق يا نسبي هم در ميان اين اقشار كم نباشد.
