
نويسنده:ميترا شهبازي
درحالي سيستان و بلوچستانيها هر ساله از طوفانهاي سهمگين 120 روزه رنج ميبرند که به گفته کارشناسان، اين جريان شديد جابهجايي هوا ميتواند ظرفيتي بزرگ در توليد انرژيهاي پاک باشد. علاوه براين با توجه به کويري بودن منطقه و تابش مستقيم خورشيد، به سادگي ميتوان با سرمايهگذاري اندک، پنلهاي خورشيدي را براي توليد برق قرار داد و به سادگي بخش بزرگي از معضل کمبود برق را برطرف کرد. با اين حال هنوز هم متوليان به اين ظرفيتهاي بزرگ اقتصادي که ميتواند گرد محروميت را از سيستان و بلوچستان کنار بزند، ديد منفياي دارند. مسئله اي که نماينده مردم خاش نيز آن را تاييد ميکند و معتقد است، رنجي که مردم از طوفانها يا گرماي شديد ميبرند، نتيجه سياستگذاريهاي اشتباه مسئولان است.
+++
همين چند روز پيش بود که دوباره اداره هواشناسي سيستان و بلوچستان از طوفاني شدن هواي اين استان خبر داد. خبري که علی ملاشاهی،رئیس گروه پیشبینی و هشدار ادارهکل هواشناسی سیستان و بلوچستان اعلام ميکند و ميگويد:« از امروز تا پايان روز يکشنبه وزش باد شدید با سرعتی معادل ۷۰ تا ۸۵ کیلومتر بر ساعت به همراه گرد و خاک و طوفان در منطقه سیستان پيش بيني ميشود.» البته طوفاني که قرار است امروز و فردا مهمان سيستان و بلوچستانيها باشد، دردي نيست که امروز شروع شود و فردا براي هميشه تمام شود. معضلي است که هر ساله از اواخر خرداد ماه شروع ميشود و زندگي را براي مردم اين استان سخت و طاقتفرسا ميکند. با اينکه هرساله بر زمان طوفانهايي که به 120 روز شهرت دارند افزوده ميشود، اما همچنان مسئولان براي رفع اين معضل کاري نميکنند و وقوع اين حادثه را طبيعي ميدانند.
اين درحالي است که بر اساس نظر کارشناسان به سادگي ميتوان گرد و خاکهاي ايجاد شده از سوي طوفان را مهار کرد و اين جريان شديد جابهجايي هوا را هم در جهت تامين انرژيهاي پاک خرج کرد.
دفن سيستان و بلوچستانيها بعد از هر طوفان
البته همانطور که قبلتر هم اشاره شد اولين قدم براي توليد انرژيهاي پاک مهار گرد و خاکهاي ايجاد شده است که بر اساس گفته نماينده مردم خاش در مجلس، اين اقدام هم کار سختي نيست. علي كرد با اشاره به اينکه طوفانهاي 120 روزه مهار شدني هستند به خبرنگار «جوان» ميگويد:« در ابتداي امر بايد علل ايجاد اين طوفانها را شناسايي کرد که خوشبختانه تاکنون اين امر انجام شده است.»
وي با اشاره به اينکه بر اساس بررسيهاي صورت گرفته منشا اين طوفانها خارجي است و از طرف مرز افغانستان و پاکستان به سيستان و بلوچستان ميآيد، ميافزايد:« از وقتي سيستان و بلوچستان بوده و مردم در آن زندگي ميکردند، طوفانهاي 120 روزه هم بوده است، اما متاسفانه طي 2 دهه اخير اين جريان شديد جابهجايي هوا براي مردم مشکلساز شده که آنهم به دليل خشک شدن تالابها و برکههاي داخلي است. به طوري ک در گذشته همين جريان شديد هوا با گذر از برکه ها و تالابها هواي خنک را براي مردم به ارمغال ميآورد. از اين رو بود که حتي تابش مستقيم خورشيد هم سيستان و بلوچستانيها آزار نميداد.»
اين نماينده مردم در مجلس شوراي اسلامي ادامه ميدهد:« حالا با خشک شدن تالابها و برکههاي استان، به جاي هواي خنک از سمت شرق کشور، گرد و خاک و طوفانهاي سهمگين بلند ميشود. شدت اين حوادث هم به قدري است که ميتوان ادعا کرد اغلب خانهها بعد از طوفان زير انبوهي از گرد و خاک مدفون ميشوند. چرا که گرد و خاکها علاوه بر خسارت زدن به معابر، راههاي ارتباطي و خيابانها، تا ارتفاع پنجره خانهها را ميپوشاند.»
ظرفيتهاي اقتصادي که ناديده گرفته ميشود
حالا با اين تفاسير مهمترين اقدام براي جلوگيري از بلند شدن طوفاني از گرد و خاک، همان پوشش گياهي است که به گفته نماينده مردم خاش، مسئولان تاکنون اقدام جامعي در رابطه با آن انجام ندادهاند و هرچه بوده در حد برنامه کوتاه مدت بوده است. کرد در اين باره ميگويد:« در اولين اقدام مسئولان بايد با انتقال منابع آبي استان به برکهها و تالابها زمينه بلند شدن طوفانها را از بين ببرند، سپس با کاشت درختچه و درختاني که در مقابل طوفان و کم آبي از مقاومت بيشتري برخوردار هستند، پوشش گياهي استان را افزايش دهند. همچنين در هر کدام از مناطقي که انجام چنين اقداماتي ممکن نيست، قيرپاشي کنند.»
اين نماينده مجلس با اشاره به اينکه بعد از مهار گرد و خاک به سادگي ميتوان از از طوفانهاي ايجاد شده در جهت منافع اقتصادي بهره برد،ميافزايد:« همين جريان جابهجايي شديد هوا ميتواند بهترين فرصت براي تحقق اقتصاد مقاومتي باشد، چرا که با ايجاد توربينهاي بادي ميتوان به سادگي منبع درآمد بزرگ و مداومي براي استان ايجاد کرد تا علاوه بر رونق اقتصادي منطقه، به خاموشيهاي بزرگ استانهاي کشور کمک بزرگي باشد.»
کرد با اشاره به اينکه متاسفانه همواره ظرفيتهاي سيستان و بلوچستان ناديده گرفته ميشود، ادامه ميدهد:« ظرفيت ديگري که تاکنون از ديد متوليان دور مانده است، همان مناطق وسيع کويري استان است که به دليل تابش مستقيم خورشيد، ميتوان با قرار دادن پنلهاي خورشيدي، زمينه شکوفايي اقتصادي منطقه را فراهم کرد. البته در اين رابطه پيشنهاداتي از سوي مجلس به هيئت دولت ارائه شده است.»
وي با اشاره به اينکه تنها با توجه به اين ظرفيتها است که ميتوان از مهاجرت سيستان و بلوچستانيها جلوگيري کرد، ميگويد:« در صورت توجه مسئولان به ظرفيتهايي بزرگ اين استان علاوه بر مهار معضل طوفانهاي 120 روزه و گرماي طاقت فرسا در جهت فعاليتهاي اقتصادي، دولت نيز به يک درآمد مستقيم و مداومي دست مييابد.»