مذاكرات ژنو همچنان در بن بست قرار دارد اما در عرصه ميداني تحولات مهمي رخ داده كه در راستاي اهداف و منافع دمشق است؛ كردهاي سوري با هماهنگي روسيه مناطق تحت كنترل خود را در غرب منبج به نيروهاي دولتي تحويل دادند تا به عنوان حائل عمل كرده و مانع پيشروي ارتش تركيه و نايبانش به سمت شرق سوريه شوند. در تحول مهم ديگر، نيروهاي مقاومت توانستند شهر تاريخي پالميرا را كه حدود سه ماه قبل سقوط كرده بود از دست داعش خارج كنند.
روسيه روز جمعه اعلام كرد كه يگانهايي از ارتش سوريه وارد مناطقي از جنوب غربي منبج در شمال سوريه شدند. اين شهر در شمال استان حلب و در نزديكي مرزهاي جنوبي تركيه قرار دارد. كردهاي سوريه تحت عنوان «يگانهاي مدافع خلق» بدون توجه به خط قرمز تركيه، اين شهر را در مرداد سال جاري از كنترل داعش خارج كرده و بر آن مسلط شدند. يگانهاي مدافع خلق شاخه سوريه حزب كارگران كردستان شناخته ميشود و آنكارا آن را تروريستي و همسان با داعش اعلام كرده است. تحويل مناطقي از جنوب غربي منبج به ارتش سوريه پس از آن صورت ميگيرد كه ارتش تركيه اخيرا موفق شد بر شهر الباب مسلط شود و مقامات اين كشور اعلام كردند هدف بعدي آنها شهر منبج است. روز پنج شنبه مولود چاووش اوغلو وزير خارجه تركيه تأكيد كرد: نيروهاي ارتش تركيه پس از شهر الباب در استان حلب واقع در شمال سوريه به طور مستقيم راهي منبج ميشوند. اوغلو در يك كنفرانس مطبوعاتي در آنكارا، ادامه داد: «اگر نيروهاي ي. ب.ك از منبج خارج نشوند، هدف حملات هوايي قرار خواهند گرفت.» اما با قرار گرفتن نيروهاي دولتي سوريه در اين مناطق آنها به عنوان حائل بين كردها و تركها عمل ميكنند. پيشتر كردها با وساطت روسيه بعضي روستاهاي اطراف الباب واقع در محور غربي منبج را به نيروهاي ارتش سوريه و متحدانش تحويل داده بودند.
شوراي نظامي منبج خود اعلام كرد با طرف روسي توافق شد كه روستاهاي واقع در خط ارتباطي با گروههاي «ارتش آزاد» و نيروهاي «سپر فرات» و همچنين روستاهاي نزديك منطقه «الباب» در غرب شهر «منبج» واقع در ريف شمال شرقي حلب تحويل ارتش سوريه داده شود. به گزارش فارس در اين بيانيه آمده است: «ارتش سوريه با هدف حمايت از شهروندان سوري و امنيت و سلامت شهر منبج و ريف آن و ممانعت از اشغال بيشتر اراضي سوريه توسط تركيه، مأموريت حفاظت از خط فاصل بين «نيروهاي شوراي نظامي منبج» و مناطق تحت سيطره ارتش تركيه و «سپر فرات» را بر عهده خواهد داشت.»
دمشق؛ موازنه كردها و تركيهروابط كردهاي سوريه با دولت مركزي در طول شش سال گذشته فراز و نشيبهاي زيادي داشته است. كردها ضمن برقراري رابطهاي مسالمتآميز با دولت مركزي توانستهاند مناطق تحت كنترل خود را در شمال سوريه افزايش دهند. هر چند دولت سوريه همواره با ترديد به تحركات كردها و همكاري آنها با امريكاييها نگاه ميكرد اما اولويت مبارزه با تروريستهاي تكفيري مانند داعش و القاعده حتي باعث ميشد دولت سوريه كمكهاي تسليحاتي و نظامي قابل توجهي به كردها بكند. از طرف ديگر، دولت سوريه با بازگذاشتن دست كردها در امتداد مرزهاي جنوبي تركيه در تلاش بود به نوعي در مقابل حمايتهاي آنكارا از گروههاي شورشي در شمال سوريه موازنه ايجاد كند و از اين طريق تركيه را تحت فشار قرار دهد. حالا پس از گذشت شش سال استراتژي دولت سوريه با موفقيت همراه بوده و دمشق توانسته جاهطلبي كردها و تركيه را با ايجاد نواعي توازن بين دو طرف خنثي كند. همزمان با اين تحولات در شمال سوريه، نيروهاي مقاومت اواخر هفته گذشته در مركز اين كشور توانستند شهر تاريخي پالميرا (تدمر) را آزاد كنند.
اين شهر حدود سه ماه قبل به دست شبه نظاميان داعش سقوط كرد، درست در زماني كه نيروهاي دولتي و متحدانشان در حال پيشروي سريع در مناطق شرقي حلب بودند. در آن زمان بعضي ناظران هدف از حمله ناگهاني و گسترده داعش به پالميرا را منحرف كردن تمركز نيروهاي مقاومت در حلب عنوان كردند. اين براي چهارمين بار است كه شهر پالميرا بين نيروهاي دولتي و تروريستها دست به دست ميشود. ارتش سوريه در فروردين ماه سال جاري موفق شده بود اين شهر را از كنترل داعش خارج كند. از نكات مهم عمليات آزادسازي پالميرا پيشتازي نيروهاي حزبالله لبنان بر روي زمين با پشتيباني هوايي جتهاي روسي بود؛ عملياتي كه تحسين مقامات نظامي مسكو را بر انگيخت. به گزارش اسپوتنيك سرگئي رودسكي ژنرال نظامي روسيه در جلسه ستاد كل نيروهاي مسلح روسيه گفت: «ارتش روسيه در عمليات نظامي پالميرا در سوريه بسيار موفقيت آميز عمل كرد. در مجموع اين عمليات با طراحي و نظارت مشاوران نظامي روسيه صورت گرفت.»
بنبست ديپلماتيكبر عكس تحولات ميداني كه پويايي بيسابقهاي به خود گرفته، مذاكرات سياسي در ژنو همانطور كه انتظار ميرفت با موفقيتي تاكنون همراه نبوده است. اين مذاكرات از حدود يك هفته پيش با نظارت استفان ديميستورا، فرستاده سازمان ملل به سوريه در ژنو آغاز شد و همچنان اختلافات ميان دو طرف بر سر موضوع مبارزه با تروريسم و دولت انتقالي ادامه دارد. بشار جعفري رئيس هيئت مذاكره كننده دولت سوريه در ژنو تأكيد كرد كه بيشتر اعضاي هيئت مذاكره كننده رياض تروريست هستند و تا زماني كه مخالفان به هيئتي واحد نرسند، با آنها دور يك ميز نخواهيم نشست. اين ديپلماتهاي كهنه كار افزود: «هرگاه معارضان موفق شدند در يك هيئت واحد جمع شوند و ثابت كردند از لحاظ سياسي به پختگي رسيدهاند، آن وقت بررسي خواهيم كرد كه آيا در كنارشان بنشينيم يا خير.» اين مواضع نماينده دولت در مذاكرات پس از آن صورت ميگيرد كه گزارشها حاكي از اختلافات شديد مخالفان با يكديگر است. به گزارش الميادين، مخالفان سوريه تأكيد دارند كه موضوع دولت انتقالي بايد پيش از هر موضوع ديگري بررسي شود. آنها درج موضوع مبارزه با تروريسم در دستور كار مذاكرات ژنو را نپذيرفتهاند و اين درحالي است كه هيئت اعزامي دمشق با رياست بشار جعفري بررسي مسائل ديگر در مذاكرات را پذيرفته اما تأكيد دارد كه بايد بند مبارزه با تروريسم به دستور كار مذاكرات اضافه شود.
