تغيير قيمت نان همواره مورد چالش دولتها بوده به طوري كه نانوايان سنتي و فانتزي كه مدعي بهبود كيفيت هستند به دنبال گراني قيمتها و دولت نيز مخالف رشد قيمتها بوده است، حال در ماههاي پاياني دولت يازدهم اتحاديه نانهاي حجيم، ساز افزايش قيمت را ميزند و شركت بازرگاني دولتي با وعده بررسي درخواستها از ثابت ماندن قيمت نان تا پس از انتخابات رياست جمهموري سخن ميگويد. اكنون اين سؤال مطرح است كه مگر قيمت آرد گران شده كه اتحاديه به دنبال گراني است؟!
آزادسازي قيمت نان از سال ۸۹ همگام با اجراي قانون هدفمندي يارانهها آغاز شد، در شروع طرح هم كيفيت بهبود يافت و هم اينكه دورريز نان نيز كاهش يافت اما به تدريج با متوقف شدن واقعي شدن قيمتها و اجراي فاز دوم قانون هدفمندي يارانهها كيفيت نان به پيش از اجراي فاز نخست برگشت و روز به روز قد و وزن چانهها كوتاهتر و سبكتر شد، در مقابل قيمتها رشد كرد به طوري كه برخي نانوايان با اجبار كردن خريد نان كنجدي قيمتها را گران كردند...
اكنون در ماههاي پاياني دولت يازدهم نانوايان فانتزي كه مدعي هستند 3/5 سال است قيمتها تغيير نكرده از افزايش قيمتها سخن ميگويند و اتحاديه نانهاي حجيم و نيمهحجيم در دفاع از اعضاي اتحاديه افزايش قيمتها را خواستار شده است. رئيس اتحاديه كه پرداخت يارانه نان از سوي دولت را غيرمنطقي ميداند، آزادسازي قيمتها را راه نجات نانوايان و بهبود كيفيت نان ميداند و تهديد ميكند اگر قيمتها گران نشود، روز به روز كيفيت كمتر از گذشته خواهد شد.
در اين خصوص محمدجواد كرمي رئيس اتحاديه نانهاي حجيم و نيمهحجيم صنعتي با اشاره به درخواست نانوايان مبني بر افزايش قيمت نان ميگويد: نرخ نان طي سه سال اخيربه رغم ساير مؤلفهها و خدمات مانند حقوق و دستمزد كارگري، آب و برق و گاز افزايشي نداشته است، از اين رو با توجه به گلايههاي مصرفكنندگان از كيفيت نان بايد گفت در صورت مخالفت با درخواست نانوايان شاهد بيكيفيتتر شدن نان خواهيم بود. كرمي با اشاره به اينكه بايد تمهيداتي جهت يكسانسازي نرخ گندم و آرد به كار گرفته شود، ميافزايد: در حال حاضر گندم نانواييهاي آزادپز با قيمت 900 تومان و يارانهپز 665 تومان در اختيارشان قرار ميگيرد و اين درحالي است كه دولت هر كيلو گندم را با نرخ هزار و 270 تومان از كشاورزان خريداري ميكند كه با يكسانسازي نرخ گندم رقابتي سالم ميان اين سه گروه ايجاد ميشود.
به گفته وي دولت با يكسانسازي نرخ گندم و آرد بايد اجازه افزايش قيمت براساس نرخ تورم را به نانواييها بدهد. رئيس اتحاديه نانهاي حجيم و نيمهحجيم صنعتي ادامه ميدهد: آزادسازي نرخ گندم و آرد تنها راه نجات است چراكه در غير اين صورت نانواييها مجبور به كاهش كيفيت مواد اوليه خواهند بود.
وي تصريح ميكند: آزادسازي قيمت نان در سال 89، ارتقاي كيفيت گندم و آرد و در نهايت افزايش رضايتمندي افراد و كاهش دورريز را به همراه داشت كه بعد از گذشت چند سال دوباره به ابتداي راه بازگشتيم چراكه در شرايط فعلي نانواييها در جريان بازار متضرر ميشوند.
استفاده از آرد بربري و سنگك به جاي آرد فانتزي برخلاف نظر توليدكنندگان نانهاي فانتزي، كارشناسان صنعت آرد و نان معتقدند نه تنها قيمت آرد تغيير نكرده بلكه از استفاده توليدكنندگان نانهاي حجيم و نيمهحجيم از آرد بربري و سنگك خبر ميدهند و معتقدند نان فانتزيها به جاي استفاده از آرد مخصوص فانتزي از آرد سنگك و بربري به قيمت ارزانتر استفاده ميكنند و با زدن رنگهاي خوراكي نان معمولي را به عنوان نان جو با قيمت هزار و 500 تومان ميفروشند. به گفته جوياني كارشناس صنعت آرد و نان نه تنها هيچ نظارتي بركيفيت توليد نانهاي حجيم و نيمه حجيم وجود ندارد بلكه برخي توليدكنندگان با كم كردن تعداد تخم مرغ،شير و... قيمت تمامشدهشان را كاهش ميدهند و در چنين شرايطي به دنبال گراني نيز هستند. جوياني با تأكيد براينكه برخي از نانهاي فانتزي آرد به نرخ دولتي ميگيرند و قيمت نهايي را نيز كاهش نميدهند، ميافزايد: فروش انواع شيرينيهايي كه معلوم نيست در كجا پخته ميشوند، در اين فانتزيها غيرقانوني بوده و خلاف است اما نه مأمور بهداشت و نه اتحاديه هيچ شكايتي به اين موضوع ندارند.
وي تأكيد ميكند: به عنوان مثال قيمت بربري فانتزي بايد ۶۵۰ تومان باشد اما با پاشيدن چند دانه كنجد به قيمت هزار و 100 تومان ميفروشند يا با افزودن زردچوبه و تغيير رنگ شير نان شيرمال آن را با عنوان شيرمال زعفراني به فروش ميرسانند.
وي در پاسخ به اين پرسش كه رئيس سازمان استاندارد وعده تغيير استاندارد نان را داده، آيا تغيير آن بركيفيت تأثير خواهد داشت، ميگويد: گندم استاندارد بايد ۸ تا ۳۰ درصد پروتئين داشته باشد كه گندمي كه در ايران توليد ميشود، ۱۰ تا ۱۲ است، از اين رو اگر سازمان استاندارد ميخواهد استاندارد تعريف كند بايد گندم از كانادا وارد كند در غير اين صورت اينگونه اظهارات تنها مانور تبليغاتي و پوشاندن ضعفهايشان در سازمان استاندارد است و بس.
جوياني همچنين از توليد آرد در آسيابها خبر داده و ميگويد: برخي پس از آرد كردن گندم آن را در فضاي مرطوب پهن ميكنند كه وزن آرد بالا برود و در حجم بالا سود بيشتري به جيب ميزنند...
قيمت گندم كاهش يافتشركت بازرگاني دولتي با درخواست گراني قيمت نانهاي حجيم و نيمهحجيم مخالفت كرده و ميگويد: امسال نه تنها نرخ گندم و آرد در بازار گران نشده بلكه تا حدودي كاهش يافته است، از اين رو امكان افزايش قيمت نان وجود ندارد. وي قيمت فعلي نان را واقعي دانسته و ميافزايد: قيمتهاي فعلي رضايت نسبي مصرفكننده، دولت و نانواييها را برآرد و از طرفي با توجه به تصويب نرخ هزار و 300 توماني خريد گندم، افزايش قيمت نان تا نيمه اول سال آينده عاقلانه نيست. عباسي معروفان وعده ميدهد درخواست نانوايان مبني بر افزايش قيمت نان بايد در كميته آرد و نان كشور مورد بررسي قرار گيرد.
ببينيم در جدال مدافعان گراني و مخالفان آن، كدام گروه موفق ميشوند، توليدكنندگان يا دولتيها كه به دنبال ژستهاي تبليغاتي و ثبات قيمتها هستند؟
