روند عمليات آزادسازي موصل و اظهارات مقامهاي عراقي حاكي از آن است كه چند روزي بيشتر به آزادي اين شهر از دست تروريستهاي داعشي باقي نمانده است. داعش علاوه بر اعدام دستهجمعي افرادي كه در داخل موصل با ارتش همكاري ميكنند، هزاران نفر را به عنوان سپر انساني در اطراف شهر موصل مستقر كرده و مانع از فرار آنها ميشود تا مانع از پيشروي نيروهاي عراق شود و تا حد امكان زمان بخرد.
دو مرحله اصلي از عمليات بازپسگيري شهر موصل عراق تقريباً به پايان رسيده است و نيروهاي عراقي و پيشمرگها عمليات خود از جبهه شمالي و شرقي شهر را به پايان رساندهاند. عمليات در محورهاي شمالي، شرقي و شمال شرقي تا نزديكي دروازههاي شهر پيش رفته و نيروهاي عراقي در كنار نيروهاي محلي و پيشمرگهاي كرد در چند كيلومتري شهر براي آغاز مرحله سوم كه همان پاكسازي شهر موصل است، موضع گرفتهاند. ژوزف ووتل، فرمانده فرماندهي مركزي ارتش امريكا اعلام كرد كه حدود ۸۰۰ تا ۹۰۰ عضو داعش تاكنون در جريان عمليات بازپسگيري موصل كشته شدهاند. براساس برآوردها تعداد نيروهاي داعش در موصل حدود 3تا 5هزار نفر است و حدود ۱۵۰۰ تا 2هزار عضو داعش نيز در اطراف اين شهر مستقر هستند. ارتش عراق با همكاري ساير نيروهاي اين كشور توانسته است از زمان شروع عمليات بازپسگيري شهر موصل از اشغال عناصر تروريستي داعش تاكنون، 93 منطقه و روستا را آزاد كند. در حالي كه مقامات غربي عمليات آزادسازي موصل معتقدند با وجود مشاركت حدود 30 هزار نيروي دولتي، مبارزان قبايل سني و پيشمرگهاي كرد، هفتهها يا حتي ماهها به طول بينجامد، اما حيدر العبادي نخست وزير عراق در سخناني گفت كه ائتلاف بينالمللي (به سركردگي امريكا) از قدرت ارتش عراق در مبارزه با داعش غافلگير شده است. با اين حال «جاش ارنست» سخنگوي كاخ سفيد در سخناني ادعايهاي قبلي امريكاييها را تكرار كرد و گفت: «نبرد موصل چالشي دشوار و طولانيمدت خواهد بود.» همچنين سخنگوي عمليات مشترك عراق گفت نيروهاي دستگاه مبارزه با تروريسم عراق به محدوده منطقه اداري موصل نزديك شدهاند. فرمانده عمليات نينوا هم اعلام كرد نيروهاي مشترك عراقي نماز جمعه آينده را در موصل اقامه خواهند كرد و نيروهاي بسيج مردمي شيعه عراق (حشدالشعبي) روز جمعه اعلام كردند حمله به غرب موصل در ساعات يا روزهاي آينده آغاز خواهد شد. استاندار نينوا با اشاره به عمليات آزادسازي موصل از چنگ تروريستهاي داعش، اظهار داشت: «نيروهاي امنيتي در آستانه ورود به موصل قرار دارند. همچنين فرمانده مسئول نظارت بر عمليات نظامي ارتش امريكا در منطقه خاورميانه گفت كه تروريستهاي داعش پس از متحمل شدن تلفات سنگين، به آرامي در حال خارج شدن از موصل در عراق هستند. »
تاكتيكهاي تأخيري داعشبا آتش زدن چاههاي نفت و برخي كارخانههاي توليد مواد شيميايي در اطراف شهر موصل توسط داعش كه عمدتاً براي كور كردن ديد جنگندههاي ائتلاف امريكا و كند كردن آهنگ پيشروي نيروهاي عراقي صورت ميگيرد، سازمان ملل از يك فاجعه زيستمحيطي نه تنها در موصل بلكه در تمامي مناطق شمالي عراق و حتي منطقه خبر داده است. دفتر سازمان ملل متحد در ژنو اعلام كرد كه گزارشهايي بهدستشان رسيده است كه نشان ميدهد نيروهاي گروه تروريستي داعش دهها هزار مردم موصل و حومه آن را مجبور كردهاند تا از خانهشان خارج شوند تا از آنها به عنوان سپري در جنگ موصل استفاده كنند. «راوينا شامداساني» سخنگوي سازمان ملل در ژنو گفت: «راهبرد نخنما و بزدلانه داعش اين است كه از غيرنظاميان موصل به عنوان گروگان نيز استفاده كند و از اين طريق خود را از حملات نيروهاي ارتش عراق مصون نگه دارد و به همين دليل است كه از حضور غيرنظاميان به عنوان يك سپر انساني استفاده ميكند.» با اين حال حيدرالعبادي در كنفرانس خبري هفتگي خود در بغداد گفت: طرح عملياتي ما اين است كه در خلال عمليات آزادسازي مردم خانههاي خود را ترك نكنند. وي با بيان اينكه تروريستها به دنبال برهم زدن اوضاع هستند تا در پيشروي نيروهاي امنيتي مانعتراشي كنند، از عامل تأخيري ديگري در ادامه عمليات خبر داد و گفت: متأسفانه برخي از گروهها در عراق اطلاعاتي را در اختيار تروريستهاي داعش(گروهك تكفيري صهيونيستي داعش)قرار ميدهند. اين افراد يا مزدور يا در خواب هستند. تعجبآور است كه برخي سياستمداران عراقي برخي از اظهارات خود را بر اساس مواضع داعش بيان ميكنند.
ادامه چالش تركيه«عصمت يلماز» وزير دفاع تركيه، در ادامه سياستهاي مداخلهجويانه آنكارا، بار ديگر بر ضرورت عدم مشاركت بسيج مردمي عراق در نبرد آزادسازي موصل تأكيد كرد. يلماز ادعا كرد: بسيج مردمي به هيچ وجه نبايد در نبرد موصل حاضر شود زيرا ساكنان اين شهر هيچگاه نيرويي را كه از خارج موصل بخواهد وارد اين شهر شود، نميپذيرند. در واكنش به اين اظهارت «اوس الخفاجي» از فرماندهان بسيج مردمي عراق اظهار داشت: نيروهاي بسيج مردمي اين توانايي را دارند تا نيروهاي تركيه را به خارج از مرزهاي عراق بازگردانند.
الخفاجي افزود: عملي شدن اين هشدار تركيه كه در صورت استفاده از زور و بدون هماهنگي با نظام سياسي عراق وارد موصل خواهد شد، بعيد دانست. الخفاجي گفت: «بسيج مردمي بارها شفاف گفته است كه فقط براي رويارويي با تركيه آماده نيست بلكه اين توانايي را دارد كه تركيه را به پشت مرزها بيرون براند؛ تركيه به ما، جهان عرب و اسلام و حتي غير اسلامي ثابت كرده است كه اگر ميدان براي تهديداتش باز باشد تهديد ميكند اما اگر با ديوار محكمي برخورد كند عقبنشيني ميكند و حتي حقيرانه عذرخواهي خواهد كرد چنانچه در قضيه روسيه شاهد بوديم». «جاش ارنست»، سخنگوي كاخ سفيد، در سخناني در پاسخ به سؤال خبرنگاري درباره تماس تلفني رئيسجمهور اوباما روز جمعه با «رجب طيب اردوغان، » همتاي تركيهاياش درباره عراق گفت: اوباما در تماس خود با اردوغان بر ضرورت تلاش ها براي هماهنگي اقدامات بين تمامي اعضا در ائتلاف ضد داعش تاكيد كرد. او همچنين بر احترام به درخواست دولت مركزي عراق تاكيد كرد. نخست وزير عراق هم در واكنشي جديد به حضور تركها در پايگاه بعشيقه گفت: تنشآفريني تركيه در نشست كابينه بررسي شده است و اين سياست تركيه تأسفبار است. اجازه نميدهيم اراضي عراق اشغال شود و به مسئولان تركيه گفتيم كه كار آساني در عراق نخواهند داشت.
وقتی اردوغان ادعا میکند که شبهه نظامیان شیعه (حشدالشعبی: بسیح مردمی نه بسیج شیعی) حق ورود به موصل را ندارند در اینصورت العبادی ، عراق هم میتوان در مورد حضور ارتش نئوعثمانی در شهرهای علوی نشین ترکیه اعتراض کند چرا که بارها علویان و شیعیان توسط عثمانیان در ادوار مختلف تاریخ قتل عام شده اند و خطر همچنان باقی است. 
