خواسته يا ناخواسته در عصري زندگي ميكنيم با ويژگيهاي منحصر به فرد و بيآنكه نقشي در آنها داشته باشيم ما را با خود برده است. آپارتمانها به عنوان يكي از ويژگيهاي اين عصر، سبكي پيچيده از زندگي هستند. داشتن روزمرگيهاي شاد و موفق در اين سبك از زندگي نيازمند مديريتي قوي و از خودگذشتگي افراد خانواده است. در غير اين صورت باعث بروز اختلافات شديد يا گاهي حتي پيشامدهاي جبران ناپذير ميشود. ما همان مردم علاقهمند به حوض آبي وسط حياط و دبههاي ترشي لبه پله هستيم اما به اجبار زمان و تحولات شهرسازي محكوم به زندگي آپارتماني شدهايم. اين سبك از زندگي مثل باقي آوردههاي عصر جديد ما را با مشكلات و مصائب جديدي روبهرو كرده است. فضاي كوچك آپارتمانها، انتقال صدا به خانه همسايه، آشپزخانه كوچك، سرويس بهداشتياي كه گاهي فاصلهاش با فضاي نشيمن تنها يك قدم است و... كه همه آنها نقش عمدهاي در آرامش يا عدم آرامش ما دارند. هميشه از آپارتماننشيني و رعايت قوانين آن و حقوق همسايگان صحبت شده است اما در اين مجال تلاش بر اين است كه درباره آپارتماننشيني و پيامدهاي آن در درون خانواده صحبت كنيم.
فرزندآوري آپارتماني
امروزه مادرهاي نسل گذشته به خانمهاي نسل جديد خرده ميگيرند كه چرا با تنبلي و توجيهات بياساس از فرزندآوري شانه خالي كرده و راه سهلتر را انتخاب ميكنند. به عنوان نمونه وضعيت خودشان را با چندين بچه و بدون آسودگيهاي زندگي امروزي مثال ميزنند. در حالي كه فرزندآوري تنها شستوشو و پخت و پز نيست. امروزه تربيت فرزندان و برآوردن نيازهاي آنها بسيار سختتر از چند دهه پيش است، چراكه در گذشته خانههاي حياط دار كار والدين را خيلي راحت ميكرد.
بچهها در حياط يا حتي گاهي در كوچه و در كنار همسن و سالهاي خود هم انرژيشان را تخليه ميكردند و هم استعدادها و خلاقيتهايشان شكوفا ميشد. در كنار اينها شخصيت اجتماعي شان نيز شكل ميگرفت و تنها به يك نظارت دقيق بر دايره دوستان كودك احتياج بود اما امروزه اصلاً چنين چيزي امكانپذير نيست. سبك زندگي امروزي و قرار گرفتن در يك فضاي بسته جسارت فرزندآوري را در خانوادههاي نوپا از بين برده است و متأسفانه اكثر جوانان همان راه آسانتر كه زندگي بدون بچه است را انتخاب ميكنند.
فرزندپروري آپارتمانيكودكان ما براي شاد زيستن، رشد خلاقيتها و استعدادهاي خود نياز به بازي و تحرك دارند. اگر كودكان در سنين پايين از بازي كردن و تخليه هيجانات خود محروم شوند، بيشك تبعات آن در بزرگسالي گريبانگير آنها خواهد شد. در سبك زندگي پيشروي ما اين مشكل وجود دارد كه فضاي كافي براي بازي و تحرك كودك يا كودكانمان وجود ندارد. علاوه بر كمبود فضا محدوديتهاي ديگري هم وجود دارد از جمله ايجاد نكردن صدا.
بكن نكنهاي مدام والدين به علت پايمال نشدن حقوق همسايگان كه البته بحق نيز است، كودكان ما را هميشه نگران نگه ميدارد. آنها لذتي كه بايد را از بازيهاي خود نميبرند چون هميشه نگران ناراحتي پدر و مادر خود هستند. اين كودكان با استرس و ترس رشد ميكنند و همين استرس تا سالهاي سال و شايد تا پايان عمر همراه آنها خواهد ماند و بر زندگي آينده فردي يا اجتماعي آنها تأثير خواهد گذاشت.
براي داشتن فرزنداني شاد يا بايد هزينههاي گزافي را صرف مهدكودك، كانونهاي خلاقيت و از اين دست مراكز كرد يا بسيار هوشمندانه و زيركانه طوري فضا را مديريت كرد كه در همان فضاي بسته كوچك، كودك بدون ايجاد صدا، انرژياش تخليه و استعدادش شكوفا شود!
زندگي زناشويي آپارتماني
گستره تأثير سبك زندگي آپارتماني تنها به فرزند آوري يا فرزندپروري منحصر نميشود بلكه زندگي همسران را نيز دستخوش نامتوازنيهاي خاص خود ميكند. زني كه از صبح تا عصر خود را در خانهاي كه در خوشبينانهترين حالت راه ارتباطياش با بيرون چند پنجره است و وسيعترين گستره ديدش پنجره خانه همسايه، بيشك دچار نوعي خستگي و شكستگيهاي روحي ميشود و توقع دارد گاهي از خانه خارج شود و با فضاي بيرون از خانه ارتباط برقرار كند.
در آن سوي زندگي، عصر كه مرد به خانه بر ميگردد خسته از يك روز شلوغ و پر از ازدحام ديگر دلش فضايي آرام و شاد ميخواهد كه خستگياش را بيرون كند. اين دست تفاوت در خواستهها، براي اينكه تبديل به كدورت و دلخوري نشود نياز به مديريتي بسيار قوي و حساب شده دارد و گاهي با گذشت كردن يكي از طرفين و چشمپوشي از خواستههاي خود ختم بهخير ميشود اما بايد توجه داشت كه اگر هميشه گذشت از يك سمت باشد شايد در كوتاهمدت مسئله را حل كند اما در بلندمدت اثرات رواني بدي را براي شخص فداكار به همراه خواهد داشت.
محيط زندگي را با كمي خلاقيت شاد كنيم
متأسفانه اين روزها آپارتماننشيني معضل زندگيمان شده است. پس تلاش كنيم با افكار مثبت و نگاه بزرگوارانه زندگي شادتر و متنوع تري براي خود و خانوادهمان تدارك ببينيم. گاهي با كوچكترين بهانهاي ميتوان شاد بود. بهترين راهكار اين است كه با بازيهاي آپارتماني و كمي چاشني خلاقيت، كودكانمان را تا جايي كه ميشود لبريز از نشاط و شادي كنيم. البته كه اين كار بسيار سخت است اما ارزشش را دارد. همسران نيز تلاش كنند با كمي گذشت دو طرفه و درك متقابل از خواستههاي همگام يا گامهايي در جهت شادي طرف مقابل خود بردارند و با ايجاد نشاط در زندگي مشترك خود بر فضاي بسته و بيانعطاف آپارتمان غلبه كنند.