به بهانه فيلم «دختر» و اظهارات تازه رضا ميركريمي

گسست ميان نسل‌ها يا تقابل فرهنگي حاشيه با متن؟!

رضا ميركريمي كارگردان فيلم «دختر» در گفت و گويي كه با «ايسنا» درباره فيلمش و گسست بين نسل‌ها در جامعه امروز ايران انجام داده، گفته است: من اگر بخواهم از زاويه يك پدر كه از نسل قديمي‌تري است و سرعت تحولات باعث شده از يك‌سري چيزها عقب بمانم، موضوع را نگاه كنم، مي‌گويم كه به فضاي مجازي خيلي بدبين هستم.

اين فضا يك نوع اعتماد به نفس و دانش كاذب به آدم‌ها و بيشتر به طيف سني جوان داده است. در واقع ابزاري شده است براي مطلع شدن و البته نفهميدن. نمي‌خواهم يك قانون كلي در اين‌ باره صادر كنم، ولي به نظرم بچه‌ها خيلي زود و در سن كم احساس مي‌كنند كه ديگر به تجربه پدر و مادر احتياج ندارند. البته نه فقط بچه‌ها، بلكه طيف وسيع‌تري كه اين شكلي بزرگ مي‌شوند با غرق شدن در انبوه اطلاعاتي كه فضاي مجازي به آنها مي‌دهد، احساس بي‌نيازي از يك دانش عميق مي‌كنند. در نتيجه جامعه پُر مي‌شود از آدم‌هاي به ظاهر باسوادي كه دانش‌شان تقريباً به هيچ كار نمي‌آيد.
اين مسئله جاي نگراني دارد چون جلوي ارتباط را مي‌گيرد و اصلاً مجالي براي طرح حرف‌هاي عميق به وجود نمي‌آورد؛ چرا كه شما با انبوهي از اطلاعات كه خيلي از آنها سند ندارد و براي فهميدن‌شان نياز به پيوست است، روبه‌رو هستيد. در فضاي مجازي قضاوت‌هاي سريع و آني را مي‌بينيد در حالي كه علم نسبي‌تر از اين حرف‌هاست و وقتي اينها در ذهن مخاطب تلنبار مي‌شود، در اولين وهله او را از ارتباط‌گيري عميق براي درك تجربه‌هاي بيشتر بي‌نياز مي‌كند. به همين دليل معتقدم اين بحران نبود ارتباط فقط براي طبقه پايين جامعه و افراد بي‌سواد نيست، بلكه موضوعي كاملاً عمومي است و بخشي از آن هم مربوط به همين دانش كاذبي است كه به صورت انبوه توزيع مي‌شود و آدم‌ها را از يكديگر بي‌نياز مي‌كند.

به گزارش «جوان» فيلم «دختر» ساخته رضا ميركريمي بيش از اينكه درباره موضوع گسست بين نسل‌ها باشد، ماجراي تزاحم سنت و مدرنيسم را به نفع اصول فرهنگي مدرنيته مطرح مي‌كند. در فيلم بر مؤلفه‌‌هايي چون مذهبي بودن، شهرستاني بودن، متعصب بودن كاراكتر اصلي فيلم با بازي فرهاد اصلاني تأكيد مي‌شود. فيلم به نوعي بر تقابل و دوگانه حاشيه-متن يا همان تهران و شهرستان انگشت گذاشته است. مشكل اصلي مبتلا به دختري است كه پدري سنتي دارد. پدر دوست او كه شمال تهران زندگي مي‌كند مردي آرام، منطقي و خوشرفتار تصوير شده است. در فيلم، خواهر فرهاد اصلاني نيز كه با مشكلات خانوادگي دست و پنجه نرم مي‌كند در خانه و محله‌اي قديمي زندگي مي‌كند. گويي همه مشكلات اين آدم‌ها در عقب‌ماندگي ناشي از ماندن در سنت‌ها رقم خورده است.