بازار سنتي و قديمي قزوين در گذشته شامل
مراکز تجاری مانندسراها، مراکز فرهنگی-مذهبی مانند مدارس، مساجد و فضاهای خدماتی
نظیر گرمابه و آب انبار بوده است.
درگذر این بازارمسجد، حمام، سراها، تیمچهها و قیصریهای وجود دارد
که قیصریه قزوین با طاقهای آجری و ارتفاع بسیار زیاد، از بخشهای ديدني بازار
قزوین است که به جای مانده است. این بازار دارای چهار در است كه مهمترین فضاهای
بازار قزوین مسجدالنبی (مسجد شاه)، سرای سعدالسلطنه، سرای وزیر، سرای حاجرضا،
سرای رضوی، سرای خوشنویسان، تیمچه سرباز، تیمچه سرپوشیده، تیمچه حاجسیدکاظم،
تیمچه درویشمهدی و تیمچه حاج محمدتقی است.
بازار نبض حیات اقتصادی هر شهر را در دست
دارد اما بازار قزوين در طول اين سالها رونق قبل را ندارد. بازار قزوین در 40 سال
قبل موقعیت ممتازی در داد و ستد، تجارت و تامین نیازهای عمومی مردم داشته كه البته
امروز این مركزیت وجود ندارد و بازار محوریت اقتصادی خود را از دست داده است و
حدود 40 درصد مردم، كالاها و نیازهايشان را به صورت مستقیم از مراكز خريد و مغازهها
تهیه میكنند.
قرار گرفتن در فهرست ثبت جهاني
مسئولان قزوين براي حفظ موقعيت اقتصادي و
تاريخي اين اثر به فكر ثبت جهاني ان افتادند
و در سال 93 از تلاش براي به ثبت رسيدن اين بازار خبر دادند. تنها باز تاريخي
ايران كه در فهرست جهاني يونسكو ثبت شده بازار تبريز است كه با توجه به نوع معماري
و قدمتي كه بازار قزوين دارد، اين مجموعه تاريخي جزو اولويتهاي مسئولان ميراث
فرهنگي استاني و كشوري قرار گرفت.
در مرداد ماه امسال مدیرکل میراث فرهنگی
قزوین رسما اعلام كرد 3 جاذبهگردشگری استان قزوین در لیست انتظار برای ثبت جهانی
قرار دارد و در تلاش هستیم با رایزنیهای مناسب شرایط لازم را براي تحقق این امر
فراهم کنیم.
محمدعلی حضرتیها گفت: مجموعه میراث
فرهنگی استان قزوین در نظر دارد با برنامهریزی اصولی، زیرساختهای لازم را
به منظور توسعه صنعت گردشگری در این استان فراهم کند.
وی با اشاره به اینکه استان قزوین از
قابلیتهای گردشگری خوبی برخوردار است افزود: در صورتی که از قابلیتهای گردشگری
استان قزوین به نحوی صحیح استفاده كنيم در آینده نزدیک میتوانیم شاهد رونق صنعت
گردشگری این استان باشیم.
مدیرکل میراث فرهنگی و گردشگری استان قزوین
گفت: مهیا شدن شرایط لازم به منظور جهانی شدن جاذبههای گردشگری استان قزوین
نیازمند توجه بیشتر مسئولان به این آثار و برنامهریزی اصولی است.
مرمت و بازسازي بازار
براي ثبت جهاني بايد همه شرايط فراهم باشد
و براي حفاظت و صیانت از آثار و بناهای تاریخی مجموعه بازار سنتی قزوین با همکاری
و نظارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و مشارکت حجره داران، بهسازی و مرمت شد.
بخشي از بازار قزوين با هدف حفظ کالبد اجتماعی این مکان در سالهاي 87 مرمت و
بازسازي و در مردادماه 94 مرمت بخش ديگري از بازار آغاز شد.
در دي ماه سال جاري مدیرکل میراث فرهنگی،
صنایع دستی و گردشگری استان قزوین اعلام كرد: مجموعه بازار سنتی قزوین با داشتن
ترکیبی از اقتصاد، هنر، فرهنگ و معماری سنتی همواره از موقعیت و جایگاه ویژهای در
میان مردم و گردشگران برخوردار است، به همین دلیل ساماندهی و بهسازی این مجموعهی
ارزشمند تاریخی و احیای همه جانبه آن برای جلوگیری از تخریب و ایجاد شرایط مطلوب،
به عنوان یک اثر جهانی امری لازم و ضروری به شمارمیآید.
حضرتی گفت: طی هماهنگیهای به عمل آمده با
پژوهشگاه سازمان میراث فرهنگی کشور، اقدام لازم جهت اجرای طرح ساماندهی و بهسازی
این اثر شاخص ملی در دستور کار این اداره کل قرار گرفته تا با انتقال روشها و
الگوهای مرمت و بهسازی بازار بزرگ تبریز و استفاده از تجارب مجریان این طرح،
بتوانیم آسیبها و نابسامانیهای این مجموعه را مرتفع کرده و در راستای ثبت جهانی
آن گام موثر برداریم.
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و
گردشگری استان قزوین افزود: مرمت و بهسازی بَر و کف سطوح راستههای بازار، بهعلاوهی
ساماندهی الحاقات نامنظم مانند انشعابات آب، برق، گاز و سیمهای برق و تلفن از
جمله اقداماتی است که با نظارت کارشناسان این اداره کل و مشارکت حجرهداران راستهقیصریه
بازار بهعنوان گام نخست از فاز اول در پروژه مرمتی این مجموعه عظیم تاریخی
-فرهنگی انجام خواهد شد.
آرش ضیاء آبادی معاون میراث فرهنگی و
گردشگری استان قزوین نیز افزود:: مجموعه بازار قزوین به عنوان یک اثر ارزشمند
تاریخی در لیست آثار ملی کشور قرار دارد و این سازمان در تلاش است تا زمینههای
آماده سازی ثبت این اثر در فهرست آثار جهانی را فراهم آورد؛ رسیدن به این هدف،
حمایت مجموعه مدیریت ارشد استان و مشارکت و همراهی شهرداری و همه ارگانها و
نهادهای ذیربط را میطلبد، تا اجرای طرح مرمتی این مجموعهی تسریع یافته و شهر
قزوین اثری ارزشمند را در فهرست میراث جهانی به ثبت برساند.
