بعد از نبرد هوايي و سرنگون كردن هواپيماي روسي توسط تركيه ظاهراً روسيه به جاي برخورد نظامي حمله به گوجه، مرغ و صنعت توريسم تركيه را در دستور كار قرار داده و به این ترتیب پول ترکیه با مرغ و گوجه تضعیف شد. در اين ميان فرصت مناسبي براي صادرات این محصولات برای ايران فراهم كرده است که منجر به کمبود گوجهفرنگی در بازار داخلی و احتمالا افزایش قیمت مرغ و تخممرغ در روزهای آینده خواهد شد و دولت باید برای آن چارهای بیندیشد.
بنابراین گزارش به وضوح در هم تنيدگي اقتصادهاي جهان نشان ميدهد كه ضربالمثل گنه كرد در بلخ آهنگري به شوشتر زدند گردن مسگري محقق شده و اين تنش منجر به ناياب شدن گوجه فرنگي در كشور ما شده است. اين تأثير از آنجا نشئت گرفته است كه ظاهراً وزير كشاورزي روسيه، تحريم واردات گوجهفرنگي از تركيه را در دستور كار قرار داده و جايگزيني محصولات ايراني و مراكشي را خواستار شده است. «السكاندر تكاشف» يك روز پس از سقوط جنگنده نيروي هوايي كشورش در اثر برخورد با موشك هوا به هواي اف16 تركيه، كالاهاي تجاري را به ميدان تقابل آورد و تحريم محصولات كشاورزي آنكارا را خواستار شد. بر اساس گزارش الميادين، وزير كشاورزي روسها قطع واردات يك محصول كشاورزي پرمصرف يعني «گوجهفرنگي» تركيهاي را خواستار شده و پيشنهاد داده كه مصرف بازار داخلي كشورش از طريق واردات از ايران و مراكش تأمين شود. همچنين خبرگزاري ايتارتاس درگفتوگو با وزير كشاورزي روسيه نوشته است: ۱۵ درصد محصولات كشاورزي و غذايي وارداتي از تركيه مطابق استانداردهاي روسيه نيست و نظارتها و كنترلها را چند برابر ميكنيم. وي همچنين گفت: نظارتها و كنترلها هم در مرزها و هم در مكانهاي توليد در تركيه خواهد بود؛ اقداماتي كه جلوي هرگونه نقض مقررات و تعهدات از سوي تركيه را بگيرد. وزير كشاورزي روسيه گفت: در سال 2014 روسيه معادل 7/1 ميليارد دلار محصولات كشاورزي و غذايي از روسيه وارد كرد و در همان زمان ميزان صادرات محصولات كشاورزي روسيه به تركيه با 33 درصد افزايش به 4/2 ميليارد دلار رسيد.
گوجه در ميادين ميوه و ترهبار ناياب شد
بنا براين گزارش گوجه فرنگي در ميادين ميوه و ترهبار سطح شهر نبوده و در مقابل گوجه فرنگي در مغازههاي خردهفروشي به قيمت 5500 تومان رسيده است. روسيه و تركيه هر دو عضو سازمان تجارت جهانياند و قاعدتاً بايد از تحريم كالاهاي يكديگر اجتناب كنند ولي تحريم روسيه پس از بحران اوكراين و پيروي تركيه از دستورالعملهاي اتحاديه اروپا (كه آنكارا آرزوي پيوستن به آن را دارد) و بينتيجه ماندن اعتراضات و شكايات روسها، بنايي گذاشت براي تحريمهاي اقتصادي. اوكراين يكي از صادركنندگان عمده محصولات كشاورزي و دامي در منطقه است. پس از بحران در روابط مسكو- كييف، روسيه براي برآورده كردن نيازهاي مصرف داخلي خود، به تأمينكنندگان ديگري از جمله تركيه روي آورد؛ تركيهاي كه گويا قرار است جايش را با ايران عوض كند.
مرغ هم گران ميشود؟
در حالي كه هفته گذشته خبرها حاكي از ارزان شدن مرغ به حدود 4هزار و 500 تومان بود اما اخبار جنگ اقتصادي از روسيه توقيف شش كشتي گوشت سفيد تركيه از سوي روسيه را نشان ميدهد. به اين ترتيب ميتوان حدس زد به زودي صادرات مرغ به روسيه افزايش يابد و روي قيمتهاي داخلي اثر بگذارد. خبرگزاري راشاتودي روسيه اعلام كرده است كه اين كشور واردات گوشت سفيد(مرغ و ماهي) از تركيه را از اول دسامبر( 10 آذر) ممنوع ميكند. ديدهبان غذا و داروي روسيه تعداد شش محموله كشتي مرغ تركيه را كه از نظر آنها برچسب روي كالا با مجوز دامپزشكي مغايرت داشته است براي بررسيهاي بيشتر توقيف كرد. بازرسان روسي ميگويند مقررات بهداشتي در اين محمولهها رعايت نشده و برچسب آنها با مجوزهاي دامپزشكي منطبق نيست. راسلخوزنادزر اعلام كرده است: اين كشتيها متوقف شدهاند تا بررسي شود آيا كشتيهاي ترك نقض مقررات كردهاند يا نه؟ خبرگزاري اسپوتيكنيوز روس هم نوشته است: روسيه رسما اعلام كرده است مبادلات خود را با تركيه محدود ميكند. اين خبرگزاري به نقل از ديمتري مدودف نخستوزير روسيه اعلام كرده است كه روسيه ميتواند واردات خود را از تركيه متوقف كند.
لير تحقير شد
بنابراين گزارش همچنين بلومبرگ اعلام كرد: با سقوط هواپيماي جنگي روسيه توسط تركيه و افزايش تنشها بين دو كشور، ارزش لير تركيه امروز به كمترين ميزان يك ماه گذشته رسيد. روز گذشته ارزش پول تركيه 9/2 لير در برابر دلار قرار گرفت كه كمترين ميزان در دو هفته گذشته بود. بر اساس اين گزارش از آنجايي كه سرمايهگذاران در انتظار جزئيات برنامههاي اعلامي دولت جديد و همچنين نگران برنامههاي بانك مركزي تركيه هستند، باعث تضعيف بيشتر ارزش لير شد. البته خبرگزاري بلومبرگ، افت كمسابقه ارزش لير تركيه را به تنشهاي اخير تركيه و روسيه نسبت داد كه با ساقط شدن جنگنده روسي سوخو 24 در روز سهشنبه توسط تركيه صورت گرفته است. اين خبرگزاري افت ارزش لير تركيه را به كمترين ميزان در يك ماه گذشته اعلام كرد. همچنين «آنا كوكوروف» در خبرگزاري
FX NEWS CALL پيشبيني كرده است كه ارزش لير تركيه در روزهاي آينده با افت شديدي مواجه خواهد شد.
