هفته نامه اشپيگل از تلاش دولت سوريه براي ساخت تاسيسات هستهاي در حمص خبر ميدهد. رئيس سرويس اطلاعات داخلي انگليس از طراحي القاعده سوريه براي حملهاي بزرگ در غرب سخن ميگويد. ناظران از نفوذ عناصر داعش از منطقه دير الزور سوريه به عراق حرف ميزنند و همه اين گزارشها در شرايطي منتشر ميشود كه برخي منابع غير رسمي از توافق جديد امريكا با تركيه بر سر سوريه خبر دادهاند.
به نظر ميرسد حدود 16 ماه بعد از فروكش بحران بر سر سلاحهاي شيميايي سوريه، يك بار ديگر امنيتي كردن مسئله سوريه روي ميز قرار گرفته است.
به گزارش «جوان»، تازهترين نظر سنجي كه دانشگاه مريلند امريكا با همكاري موسسه بروكينگز انجام داده، ميگويد كه 60 درصد امريكاييها خواهان همكاري با ارتش سوريه براي نابودي داعش هستند. پيش تر بشار اسد رئيسجمهور سوريه در يك سخنراني در جمع اعضاي حزب بعث سوريه در طرطوس در ماه نوامبر 2014 گفته بود كه غربيها ارتباط با دمشق را آغاز كردند. خبر اين ديدار را روزنامه الاخبار هفته قبل منتشر كرد. با اين حال، تحولات چند روز اخير، نشان دهنده شكلگيري روندي متفاوت است، روندي كه ميتواند بار ديگر مسئله سوريه را به سمت امنيتي شدن سوق بدهد. هفته قبل كميته مقابله با سلاحهاي شيميايي گزارشي به شوراي امنيت سازمان ملل ارائه كرد كه در آن، ادعاي استفاده دولت سوريه از گاز كلر مطرح شده است.
بازرسان تسليحات شيميايي سازمان منع گسترش سلاحهاي شيميائي(OPCW) با «درجه اطمينان بالا» به آسوشيتدپرس گفتهاند به اين نتيجه رسيدهاند كه ارتش سوريه سال گذشته، از گاز كلر بهعنوان سلاح عليه روستاهاي تحت كنترل استفاده كرده و بين 350 تا 500نفر تحت تأثير اين گازها قرار گرفته و 13تن كشته شدهاند. همان موقع، سامانتا پاور، سفير امريكا در سازمان ملل در توئيتر خود نوشت: «فقط رژيم سوريه از هليكوپتر براي پرتاب بمبهاي حاوي گاز كلر استفاده ميكند.» تقريباً همزمان با انتشار اين گزارش بود كه برخي منابع از توافق قريب الوقوع امريكا با تركيه براي آموزش و تجهيز مخالفان به اصطلاح ميانه روي سوريه خبر دادند، توافقي كه به گفته يك مقام وزارت خارجه تركيه، بر اساس آن «در سال ميلادي جاري بين 1500 تا 2 هزار نفر از مخالفان ميانه رو در خاك تركيه آموزش خواهند ديد.»
حال با فاصلهاي كوتاه از گزارشهاي هفته قبل، منابع غربي ميگويند به شواهد جديدي دست پيدا كردهاند كه نشان ميدهد دولت سوريه در حال ساخت تاسيسات هستهاي جديد در حمص است. اشپيگل از قول كارشناساني كه تصاوير ماهوارهاي را مشاهده كردهاند گزارش كرده كه دولت سوريه به صورت پنهان در حال ساخت تاسيسات هستهاي جديدي در نزديكي شهر حمص است. منابع غربي ميگويند كه اين پروژه زمزم نام دارد. منابع غربي ادعا ميكنند كه دولت سوريه بعد از حمله سال 2007 اسرائيل به راكتور آب سنگين در شمال شرقي سوريه، تلاشها براي ساخت اين تاسيسات را شروع كرده است. بر اساس ادعاها، اين تاسيسات كه در دل كوه است و از طريق تونل به آن دسترسي وجود دارد، تاسيسات غنيسازي است و اشپيگل ادعا كرده كه كره شمالي و ايران نيز در ساختن آن به دولت كمك كردهاند و حزب الله نيز حفاظت از آن را عهده دار است. گفته ميشود كه بخش اصلي اين تأسيسات، زيرزمين ساخته شده و به شبكه برق نيز متصل است. بنا بر اين گزارش اين تاسيسات در منطقه كوهستاني صعبالعبور كوثر (Kusair) واقع شده و تنها دو كيلومتر از مرز لبنان فاصله دارد. در نزديكي اين مركز اتمي رودخانهاي نيز جاري است.
ناظران ميگويند انتشار اين گزارش از طرف اشپيگل در كنار گزارشهاي هفته قبل و همچنين برخي گزارشهاي جديد، ميتواند زمينه امنيتي كردن بحران سوريه را از طرف غربي فراهم كند. يكي از اين گزارشها، اطلاعاتي است كه رئيس سرويس امنيت داخلي انگليس (MI5) آن را رسانهاي كرده است. به گزارش رويترز، اندره پاركر رئيس MI5، گفته كه شبه نظاميان القاعده سوريه، در حال سازماندهي حملهاي بزرگ به غرب است. پاركر كه بعد از كشته شدن 12 نفر در اقدام تروريستي عليه مجله شارلي ابدو صحبت ميكرد، گفته: « گروهي از هسته تروريستهاي القاعده سوريه، در حال طراحي حمله گسترده به غرب هستند. » او نگفته كه كدام كشور هدف اصلي است ولي تأكيد كرده: «ما رويارو با سطحي جدي از تهديد هستيم كه عملياتي پيچيده است و محتمل است كه براي مدتي اين تهديد كاهش پيدا نكند.» ناظران انتشار اين حجم از اطلاعات تهديدي رسمي و غير رسمي در فاصله زماني كمتر از يك هفته را نشان دهنده شكلگيري سطح جديدي از رويكرد امنيتي غرب مقابل دولت سوريه ميدانند.
