اين سلولها همچنين در بازسازي و ترميم بافتهاي مختلف بدن بهدنبال آسيب و جراحت مؤثر بوده و ميتوانند به درون بافتهاي آسيبديدهاي كه بخش عمده سلولهاي آنها از بين رفته است، پيوندزده شوند و جايگزين سلولهاي آسيبديده شده و به ترميم و رفع نقص در آن بافت بپردازند.
بدن انسان داراي صدها نوع مختلف سلول است كه اعمال حياتي را تنظيم ميكنند. وقتي كه انسان زخمي يا بيمار ميشود، سلولها صدمه ديده يا از بين ميروند. زماني كه اين اتفاق ميافتد، سلولهاي بنيادي فعال ميشوند. سلولهاي بنيادي مسئول تعمير بافتهاي صدمه ديده و جايگزين كردن سلولهايي هستند كه بهطور عادي ميميرند. براي مثال سلولهاي بنيادي پوست ميتوانند سلولهاي بنيادي پوست بيشتري بسازند يا ميتوانند سلولهاي مختلف ديگري در پوست بسازند كه كار مخصوص به خود را دارند، مثل ساختن رنگدانهها ملانين. سلولهاي بنيادي تهيهكننده سلولهاي جديد هستند و وقتي تقسيم ميشوند، ميتوانند سلولهايي مانند خود يا سلولهاي ديگري از نوع ديگر توليد كنند. هر عضو داخلي بدن سلولهاي بنيادي خودشان را دارند. براي مثال ميتوان از سلولهاي خون نام برد كه از سلولهاي بنيادي خون ساخته شدهاند. علاوه بر اين، سلولهاي بنيادي چنان برنامهريزي شدهاند كه بافت و حتي اعضا را بسازند در صورتي كه سلولهاي بنيادي بالغ نميتوانند اين عمل را انجام دهند.
اكنون دانشمندان اين نظريه را در ذهن ميپرورانند كه از سلولهاي بنيادي براي درمان بيماران با بيماريهاي گوناگون استفاده كنند، به اين صورت كه با دادن سلولهاي بنيادي يا سلولهاي تغيير يافته و منشعب از سلولهاي بنيادي به فرد بيمار بتوانند از قدرت ذاتي بهبودبخشي و التيام بخشي سلولهاي بنيادي استفاده كرده و سلامت شخص بيمار را به وي بازگردانند. اگر يك مريض دچار حمله قلبي شده است با دادن پيوند سلولهاي بنيادي به عنوان درمان به فرد بيمار، هدف اين است كه سلولهاي پيوندزده شده قلب آسيب ديده را ترميم كنند. سلولهاي بنيادي توانايي محدودي در ترميم صدمات و جراحات دارند. سلولهاي بنيادي خود قلب قادر به ترميم قلب صدمه ديده نيستند اما پيوند ميليونها سلول بنيادي در درمان بسيار مؤثرتر است.
با اين وجود، در سرتاسر دنيا درمان با سلولهاي بنيادي تبليغ ميشود كه اطميناني در آنها نيست و مؤثر بودن آنها اثبات نشده است. اغلب افراد مشهور مثل ورزشكاران اينگونه درمانها را دريافت ميكنند.
در حال حاضر فقط چند نوع درمان با سلولهاي بنيادي وجود دارد كه دانشمندان آنها را مؤثر و بدون خطر دانستهاند. هيپرتروفي قلب (رشد غيرطبيعي سلولهاي سازنده قلب) ريشه ارثي دارد و در اثر يك بيماري مانند ديابت يا انجام فعاليتهاي شديد جسمي ايجاد ميشود. اين بيماري منجر به ضخيم و سفت شدن عضلات قلب و در نتيجه دشواري پمپاژ خون در بدن ميشود، هنوز درمان مشخصي براي اين بيماري كشف نشده است.
محققان با استفاده از سلولهاي بنيادي موفق به توليد قلب مينياتوري به قطر يك ميليمتر شدهاند كه در هر دقيقه 30 بار ميتپد و به منظور يافتن روش درماني بيماري هيپرتروفي قلب طراحي شده است.
اگرچه پيش از اين نمونه قلبهاي آزمايشگاهي توليد شده بودند اما براي نخستينبار امكان مبتلا كردن قلب آزمايشگاهي به يك بيماري فراهم شد. تيم تحقيقاتي براي برچسبزدن مولكولهاي خاص درون قلب و رهگيري مسير حركت آنها از حسگرهاي زيستي استفاده كردند. به دليل توانايي منحصر به فرد سلولهاي بنيادي، اين سلولها امروزه از مباحث جذاب در زيستشناسي و علوم درماني هستند.
منبع: www.health.com
