روز دوشنبه گذشته غباري غليظ و نفسگير مركب از منواكسيد كربن، دي اكسيد گوگرد، ازن و دي اكسيد نيتروژن به همراه ريزگردها در هيئت و هيبت مهماني ناخوانده و صد البته پيشبيني نشده، سطح شهر تهران و شهرهاي اطراف استان تهران را در بر گرفت، به گونهاي كه در شهر كرج و حومه و شهركهاي اطراف اين شهر غلظت آلايندهها و ريزگردها به اوج خود رسيده و اتفاقي نادر را در سطح اين شهر رقم زده بود.
اين اتفاق كمافيالسابق موجب اظهار نظرهاي متناقض و ارائه آمارهاي متفاوت از سوي رؤسا و مديران و معاونان سازمانها و ارگانهاي مختلف بود؛ اظهارات و آمارهايي كه هر يك حكايت از اين داشته و دارد كه هر ارگان و سازماني ساز خود را ميزند و با واكنشهاي متعصبانهاي كه در خصوص اين اتفاق پيشبيني نشده نشان ميدهد سعي در بري كردن خود و محكوم كردن دستگاههاي ديگر دارد. جالب اينجاست كه هنوز علت دقيق اين آلودگي اعلام نشده و هر ارگان و سازماني براي دور كردن احتمالاتي كه ممكن است منجر به محكوم كردن خود شود، آدرس بيراهه ميدهد و از آنجا كه علت حادثه دقيقاً مشخص نشده نميتوان در پي علاج واقعه برآمد.
در اين راستا محمد رستگاري معاون پايش سازمان حفاظت از محيط زيست استان تهران در خصوص منشأ و منبع اين آلودگي به باشگاه خبرنگاران گفته است: پديده گرد و غبار نشأت گرفته از بيابانهاي اطراف تهران است چراكه با گرم شدن هوا، خاك خشك شده و حالت چسبندگي خود را از دست ميدهد و با كوچكترين وزش باد جابهجا ميشود. وي در پاسخ به پرسشي مشابه در اين خصوص به فارس، منشأ آلودگي را بيابانهاي اطراف تهران عنوان ميكند و ادامه ميدهد: از آنجا كه طي دو روز آينده پايداري هوا نخواهيم داشت، بنابراين روند كاهش غلظت آلايندهها پيشبيني ميشود و نيازي به تشكيل جلسه نيست.
اما سعيد متصدي معاون محيط زيست انساني سازمان محيط زيست نظري غير از اين دارد. وي طي گفتوگويي كه با ايسنا داشته در خصوص منشأ توليد آلودگيهاي عصر دوشنبه گفته است: علت اصلي اين گرد و غبار معادن شن و ماسه در غرب استان تهران است كه جزو كانونهاي داخلي ورود گرد و خاك به تهران محسوب ميشود. اين در حالي است كه حشمتالله بسطامي، سخنگوي شركت كنترل كيفيت هواي شهر تهران در گفتوگو با فارس تصريح ميكند كه وضعيت هواي تهران در حالت هشدار قرار دارد. بسطامي كه به نمايندگي از شهرداري تهران سخن گفته معتقد است بايد جلسه كارگروه كميته كاهش آلودگي هواي تهران تشكيل شود، در حالي كه مسئولان سازمان حفاظت از محيط زيست اين امر را رد ميكنند و تشكيل جلسه را با توجه به روند سير كاهش آلودگيها رد ميكنند.
اما آنچه در اين ميان جاي تأمل دارد نظرات ضد و نقيض مسئولان است و آنچه اين آشفتگي و سردرگمي را تشديد ميكند، اظهارات ناهمگون دو مسئول از يك سازمان است، يعني اظهارات محمد رستگاري معاون پايش سازمان حفاظت از محيط زيست استان تهران كه منشأ آلودگي را از بيابانهاي اطراف تهران ميداند و در مقابل اظهارات سعيد متصدي معاون محيط زيست انساني سازمان محيط زيست كه منشأ آلودگيها را ناشي از شدت گرد و غبار معادن شن و ماسه در غرب استان تهران ميداند؛ نظري كه حتي بدون تخصصي با هيچ عقل سليمي جور در نميآيد چراكه نميتوان پذيرفت چند معدن شن و ماسه چنين غلظتي آن هم در مساحتي به اين گستردگي ايجاد كند. از سوي ديگر اين سؤال پيش ميآيد كه اگر چند معدن تا به اين اندازه آلودگي ايجاد ميكنند، چرا سازمان حفاظت از محيط زيست و معاونتي كه در ذيل دستورات معاون محيط زيست انساني انجام وظيفه ميكند، آنها را با حكم قضايي تعطيل نميكند. گرچه اين كار در گذشته غيرممكن بود اما با توجه به اختيار عملي كه قانون در چند ماه گذشته براي پلمب كارخانهها، صنايع و معادن آلاينده به محيط زيست اعطا كرده، اين سازمان ميتواند صنايع آلاينده را رأساً و با استفاده از حكم قضايي تعطيل كند.
با اين همه بدا به حال مردمي كه جان و سلامتشان دستخوش لج و لجبازي و ندانمكاري برخي از مسئولان قرار گرفته است و در مواقع بحران راه را از بيراهه و درست را از غلط تشخيص نميدهند.
