ثبت ساعتي 18 طلاق در كشور آمار تكاندهندهاي است كه هشدار ميدهد اگر به زودي براي اين چالش اجتماعي فكري نكنيم، ممكن است تبعات و هزينههاي زيادي روي دست دولت باقي بماند. شايد از همين روست كه روز گذشته رئيس سازمان بهزيستي از اجراي طرح كاهش طلاق و مانايي خانواده با ايجاد و گسترش مراكز مشاوره و كاهش طلاق در سراسر كشور خبر داد.
خانواده مقدسترين نهادي است كه اگر پايههاي آن محكم باشد ميتواند جامعهاي سالم را پايهگذاري كند اما آمار فاجعهآميز طلاق، حكايت رسوخ موريانههايي به اين ساختار مستحكم است. به گفته علي اكبر محزون، مديركل آمار و اطلاعات جمعيتي سازمان ثبت احوال كشور به طور متوسط در هر ماه 12 هزار و 947 مورد، در هر شبانهروز 426 مورد و در هر ساعت 18 مورد طلاق به ثبت رسيده و آمار طلاق در سال 92 نسبت به سال گذشته 6/4 درصد رشد داشته است. اين آمار و ارقام ضرورت مشاورههاي قبل از ازدواج را بيشتر به رخ ميكشد. در همين راستا رئيس سازمان بهزيستي كشور كه به عنوان سخنران پيش از خطبههاي نمازجمعه تهران سخن ميگفت، با اشاره به طرح پايلوت كاهش طلاق در استان يزد از اجراي اين طرح با حمايت دولت در ساير استانها خبر داد.
زنان خودسرپرست و سرپرست خانوار در سايه شوم طلاق«طلاق» بيشك تلخترين واژهاي است كه در دايرهالمعارف زندگي وارد شده و مطابق روايات اسلامي عرش خدا را ميلرزاند. اين رخداد علاوه بر آسيبهايي كه در زندگي فردي هر كدام از زوجين بر جاي ميگذارد، تبعات اجتماعي متعددي را هم براي جامعه در پي دارد. بالاتر بودن نرخ آسيبهاي اجتماعي و تمايل به بزهكاري در فرزندان طلاق حقيقتي انكارناپذير است و از سوي ديگر خيلي وقتها نه زن و نه مرد براي ساختن يك زندگي جديد فرصتي دوباره نمييابند. اين موضوع به خصوص درباره زنان مطلقه از حساسيت بيشتري برخوردار است، چراكه بخش قابل توجهي از زنان خودسرپرست يا زنان سرپرست خانوار مطلقهاند. اين در حالي است كه دغدغه اين گروه از بانوان هميشه بخش مهمي از ذهن دولتها و فعالان اجتماعي را به خود مشغول ميكند. بنا به تأكيد احمد تويسركاني، رئيس سازمان ثبت اسناد و املاك كشور طلاق دخالت خانوادهها، عدمتحقق شروط ضمن عقد، اعتياد و فقر مالي برآورد شده است.
پيشگيري از طلاق ضروريتر از تشويق به ازدواجدليل طلاق هرچه باشد، پيشگيري از آن يا لااقل جلوگيري از گسترش اين روند موضوعي است كه حتي نسبت به ازدواج اولويت مييابد و مسئولان كشور اگر فكري براي بيش از 11 ميليون جوان مجرد در سن ازدواج و كاهش 4/4 درصدي ازدواج در سال ۹۲ نسبت به سال 91 ندارند، تدبير براي جلوگيري از افزايش 6/4 درصدي طلاق در اين سال نسبت به سال ۹۱ خبر ديگر امري گريز ناپذير و تحكيم بنيان خانواده از تشكيل خانواده هم مهمتر به نظر ميرسد. يكي از نكات قابل تأملي كه در بررسي آمار طلاق خودنمايي ميكند، بازه سني جدايي است. بر اساس اعلام سازمان ثبت احوال، بيشترين طلاق ثبت شده مربوط به تركيب سني 25 تا 29 سال و زنان 20 تا 24 سال است و 50 درصد طلاقها در پنج سال اول زندگي مشترك اتفاق ميافتد. فراواني طلاق در جوانان نشانه عدم برخورداري آنها از مهارتهاي زندگي است و از سوي ديگر انتخاب نادرست و فقدان مشاورههاي مناسب پيش از ازدواج به اين بحران دامن ميزند.
مشاوره قبل از ازدواج نسخه پيشگيري از طلاقاجباري شدن مشاوره پيش از ازدواج موضوعي است كه هم اكنون چند سالي از طرح و بيان ضرورت آن ميگذرد اما هنوز دولتها به طور جدي به اين عرصه ورود پيدا نكردهاند. زهره بابايي، مشاور ازدواج و امور خانواده با اشاره به روند افزايشي آمار طلاق در كشور طي سالهاي اخير گفت: اجباري شدن مشاوره قبل از ازدواج تا حدودي ميتواند از بروز مشكلات بعد از ازدواج جلوگيري كند. به باور وي، در سالهاي اخير عواملي مانند بياعتمادي زوجين نسبت به يكديگر و افزايش سوءظنها باعث افزايش آمار طلاق شده است. بنا به تأكيد اين كارشناس، گسترش دايره ارتباطات فردي هر يك از زوجين به مرور زمان به اعتماد بين طرفين آسيب و ابزارهاي نوين نيز به اين سوءظنها دامن ميزند. در حالي كه بخش زيادي از بياعتمادي زوجين در عدم شناخت كافي و درست آنها از يكديگر ريشه دارد كه اين موضوع ميتواند با مشاوره قبل از ازدواج تا حدود زيادي رفع شود.
هزينههاي سرسامآور يك انتخاب آگاهانه اگر پاي شما هم به دفتر يك مشاور باز شده باشد و با هزينههاي سرسامآور مشاوره مواجه شده باشيد به زوج جواني كه براي آغاز زندگي هزار و يك جور خرج دارند حق ميدهيد در دو دو تا چهارتاي مخارج آغاز زندگي مشترك روي مشاوره پيش از ازدواج خط بكشند، چراكه يك ساعت مشاوره پيش يك مشاور معمولي بين 40 تا 70 هزار تومان هزينه برميدارد و گاهي وقتها براي مشاورههاي طولاني مدت بايد ميليوني خرج كرد و اين قيمتها از توان بسياري از جوانان خارج است. به باور كارشناسان خانواده، بيمه و اجباري شدن خدمات مشاوره ازدواج از جمله راهكارهايي است كه ميتواند در اين مسير تا حدودي راهگشا باشد و باعث كاهش آمار طلاق در كشور شود.
