جان كري وزير امور خارجه امريكا كه از نخستين روز سال جديد ميلادي براي پيگيري تلاشهاي نيمهتمام خود براي متقاعد كردن طرفهاي مذاكرهكننده فلسطيني و اسرائيلي به كسب توافق درباره مسائل حياتي باقيمانده از جمله مرزها به سرزمينهاي اشغالي سفر كرده بود بعد از ديدارهاي چندباره با محمود عباس رئيس تشكيلات خودگردان و بنيامين نتانياهو نخستوزير رژيم صهيونيستي، به ديدار ملك عبدالله دوم پادشاه اردن و عبدالله بن عبد العزيزپادشاه عربستان رفت و قرار است دوباره به سرزمينهاي اشغالي برگردد.
گفته ميشود مارتين ايندايك نماينده ويژه امريكا در امور مذاكرات نيز براي ديدار با مقامات مصر به قاهره رفته است. اين تحركات نشان ميدهد امريكا ميخواهد ديگر كشورهاي عربي را نيز در اين قضيه درگير كند و براي مشروعيت و مقبوليت بخشيدن به تلاشها و رايزنيهاي خود به آن رنگ بوي عربي ببخشد. علت آن است كه وزراي امور خارجه اتحاديه عرب در آخرين نشست خود در قاهره همانند تشكيلات خودگردان با طرح امنيتي امريكا مبني بر حضور نظامي رژيم صهيونيستي در دره اردن مخالفت كردند.
اين طرح كه از سوي جان آلن فرمانده سابق نيروهاي امريكايي در افغانستان و مشاور امنيتي كنوني كاخ سفيد تهيه شده است به كلي با قطعنامههاي 242 و 338 شوراي امنيت سازمان ملل مبني بر خروج بدون قيد و شرط نظاميان صهيونيستي از اراضي اشغالي سال 1967 از جمله دره اردن مغايرت دارد. طرح امنيتي امريكا ناقض طرح صلح عربي هم است كه در سال 2000 ميلادي از سوي ملكعبدالله پادشاه عربستان ارائه شد و در اتحاديه عرب به تصويب رسيد و در اين طرح نيز عاديسازي روابط كشورهاي عربي با رژيم صهيونيستي به خروج كامل اين رژيم از اراضي اشغالي سال 1967 و تشكيل دولت فلسطيني در مناطق فلسطيني اين اراضي مشروط شده است.
اما همچنانكه از شواهد و قرائن موجود بر ميآيد در رايزنيهاي جان كري هيچ حرف و حديثي در خصوص پايان اشغال نظامي كرانه باختري نبوده و همه بحثها حول و حوش تثبيت وضعيت موجود متمركز شده و اين در حالي است كه وضع موجود به علت ساخت بيش از 300 شهرك يهودي نشين و اسكان نزديك به نيم ميليون صهيونيست افراطي كاملاً به نفع رژيم صهيونيستي است.
همچنين از آنجا كه در دور جديد رايزنيهاي جان كري شرط طرف فلسطيني مبني بر از سرگيري مذاكرات سازش به توقف شهركسازي كنار گذاشته شد، لذا رژيم صهيونيستي از فرصت مذاكرات استفاده ميكند و بر تعداد ساخت شهركها در كرانه باختري ميافزايد. اين در حالي است كه در بين پنج مسئله حياتي باقيمانده شامل آوارگان، مرزها، بيتالمقدس و آبها شهركهاي يهودينشين از اهميت محوري و كليدي برخوردار است و بدون برچيدن اين شهركها هيچ اطمينان و تضميني براي حل ساير مسائل وجود نخواهد داشت. در مورد مرزها نيز كه سفرهاي اخير جان كري در كانون توجهات قرار گرفته باز شهركها از اهميت محوري برخوردارند، چراكه دره اردن يكي از مناطقي است كه بيشترين شهركها در آن واقع شده است و دادن هرگونه مجوز به رژيم صهيونيستي براي حضور نظامي در دره اردن به مفهوم تثبيت دائمي اين شهركها نيز تلقي خواهد شد. در مجموع ميتوان گفت جان كري با استفاده از تفرقه داخلي ميان فلسطينيها و همچنين با استفاده از موقعيت ضعيفي كه كشورهاي عربي در آن قرار دارند رايزنيهاي جديد خود را براي حل يا به عبارت دقيقتر تحميل ديدگاههايش به طرف فلسطيني و عربي آغاز كرده است و لذا اين تلاشها نخواهد توانست حداقل حقوق فلسطينيها را تأمين كند.
