تنش در مناسبات خارجي تركيه تمام شدني نيست. آنكارا كه از سال 2007 سياست به صفر رساندن مناسبات با همسايگان را در پيش گرفته، اين روزها چوب بلندپروازيهاي بعد از انقلابهاي عربي را ميخورد. نخستوزير تركيه روز جمعه اعلام كرد در فضاي جديد منطقه به دنبال مناسبات بهتري با تهران است، ولي با فاصلهاي اندك، دچار تنشي كمسابقه در مناسبات با دولت نيمهنظامي مصر بعد از سقوط محمدمرسي شد.
به گزارش «جوان»، تنش در مناسبات مصر با تركيه به بالاترين سطح خود طي ماههاي اخير رسيد و دولت مصر، ديروز سفير تركيه در قاهره را عنصر نامطلوب معرفي كرد و از او خواست كه اين كشور را ترك كند. مناسبات تركيه با مصر كه از زمان كودتاي ارتش مصر عليه دولت اخواني محمد مرسي دچار تنش شده بود، روز شنبه به سطح جديدي از تنش رسيد. دولت مصر در واكنش به موضعگيري اخير رجب طيب اردوغان نخست وزير تركيه اعلام كرد كه تصميم گرفته است سطح مناسبات خود با تركيه را كاهش دهد و ضمن اخراج سفير تركيه از قاهره و توصيف وي به عنوان «عنصر نامطلوب»، سفير خود را از تركيه فراخواند. نخستوزير تركيه روز پنجشنبه اوضاع مصر را يك «تراژدي انساني» خواند و از مواضع محمد مرسي در برابر دادگاه اين كشور استقبال كرد. او همچنين گفت كه من براي مرسي احترام قائل هستم.
مقامات دولت مصر در واكنش به اين اظهارات، حسين بوتسالي، سفير تركيه را از اين كشور اخراج كردند. بدر عبدالاتي، سخنگوي وزرات خارجه مصر روز شنبه گفت كه تركيه تلاش ميكند افكار عمومي را عليه منافع مصر تحريك ميكند و از نشستهاي سازمانهايي حمايت ميكند كه به دنبال ايجاد بيثباتي در مصر هستند. به گفته سخنگوي وزرات خارجه مصر، قاهره سه تصميم در رابطه با مناسبات خود با آنكارا گرفته است؛ اول، اخراج سفير تركيه و كاهش مناسبات به سطح كاردار، دوم اعلام سفير تركيه به عنوان عنصر نامطلوب و سوم اينكه ما سفير خود را به تركيه نفرستيم. لازم به ذكر است كه مصر مدتي قبل، سفير خود را از آنكارا فراخوانده بود.
وزارت امور خارجه تركيه در واكنش به اين اقدام دولت مصر اعلام كرد كه سطح روابط با قاهره را كاهش ميدهد. لوونت گمركچي سخنگوي وزارت امور خارجه تركيه در پي اخراج سفير اين كشور از مصر گفت: تركيه اقدامات مقابله به مثل انجام خواهد داد. گمركچي روز شنبه گفت: مقامات وزارت امورخارجه تركيه پس از مشورت نسبت به اقدامات مقابله به مثل عليه مصر اقدام خواهند كرد. بعد از بركناري « محمد مرسي» در 30 ژوئن از سوي ارتش، تركيه از اولين كشورهاي منتقد اين اقدام بود و تأكيد كرده بود كه دولت كودتا را به رسميت نميشناسد و مرسي را همچنان به عنوان رئيسجمهور مصر به رسميت ميشناسد.
تركيه و مصر مثل دو نيمه يك سيب
رئيسجمهور تركيه در واكنش به تصميم قاهره براي اخراج سفير تركيه از مصر ابراز اميدواري كرد كه روابط دو كشور بار ديگر به مسير قبلي خود باز گردد و تركيه و مصر را به دو نيمه يك سيب تشبيه كرد. «عبدالله گل» در نشستي خبري در استان «گيراسون» در درياي سياه افزود كه تركيه نسبت به شرايط ويژهاي كه در مصر ايجاد شده غمگين است. وي گفت: كه آنكارا اميدوار است دموكراسي در سريعترين زمان ممكن در اين كشور ايجاد شود.
از سوي ديگر «حسين عوني بوتسالي» سفير تركيه در قاهره در واكنش به اين اقدام مصر گفت: مصر كشوري بسيار مهم است و باقي ماندنش در مسير دموكراسي مسئلهاي ضروري براي منطقه و جهان است.
وي همچنين افزود: ملتهاي مصر و تركيه برادر هستند و من براي مصر دعا خواهم كرد.
وزارت خارجه مصر در بيانيهاي سفير تركيه در مصر را عنصري «نامطلوب» خواند و خواستار خروج وي از كشور شد و تأكيد كرد كه روابط خود با آنكارا را در سطح كاردار كاهش خواهد داد.
بعد از بركناري مرسي در 30 ژوئن و حمايت «رجب طيب اردوغان» نخست وزير تركيه از مرسي و انتقاد از بركناري وي روابط قاهره و آنكارا رو به سردي گراييده و مصر مقامات تركيه را به دخالت در امور داخلي كشورش متهم كرده است. در چنين شرايطي در واكنش به اخراج سفير تركيه از مصر به وسيله وزارت خارجه مصر، وزارت خارجه تركيه كاردار مصر را در آنكارا فرا خواند.
افزايش تنش در روابط عربستان و قطر
برخي گزارشها از بالا گرفتن تنش در روابط عربستان و قطر و شعلهور شدن جنگ رسانهاي بين آنها خبر ميدهد، دو كشوري كه دوسال قبل دركنار تركيه مهمترين حامي سقوط حكومت سوريه بودند.
به گزارش خبرگزاري فارس به نقل از پايگاه خبري رأياليوم، شيخ «صباح الاحمد» امير كويت در حال حاضر مشغول ميانجيگري فشرده و فوري براي كاستن از بحران در روابط بين قطر و عربستان است، زيرا حتي برخي اخبار حاكي است كه رياض براي اخراج دوحه از شوراي همكاري خليج فارس تلاش ميكند. به نوشته پايگاه «راي اليوم»، امير كويت كه كشورش ماه آينده ميزبان نشست سران شوراي همكاري خليج فارس است، نميخواهد اختلافات ميان عربستان و قطر بر اين نشست و تصميمات اقتصادي آن تأثير بگذارد. بحران در روابط قطر و عربستان در تبليغات رسانهاي دو كشور عليه يكديگر كاملاً واضح است به طوري كه روزنامههاي وابسته به قطر، به طور مستقيم عربستان را مورد هجمه رسانهاي خود قرار دادهاند. هفته نامه «المجله» چاپ عربستان روي جلد شماره اخير خود، دو شخصيت غيرقطري بسيار تأثير گذار بر سياست خارجي و رسانهاي اين كشور يعني «عزمي بشاره» فلسطيني و «شيخ يوسف قرضاوي» مصريالاصل را به شدت مورد حمله قرار داد.
