
سومين دور مذاكرات ايران با گروه موسوم به 1+5 در حال برگزاري است و گمانهزنيهاي بسياري پيرامون امتيازات گرفته شده از سوي ايران و داده شده از سوي غرب در سطح رسانههاي داخلي و بينالمللي مطرح است. اگر چه طرفين مذاكرهكننده در ژنو از پيشرفتهايي سخن به ميان ميآورند كه بسيار مهم است اما با اين حال طي سه روز گذشته انتظارات براي بلند شدن دود سفيد از محل مذاكرات هستهاي ژنو به سر نيامده و آنگونه كه برخي خبرگزاريهاي غربي خبر دادهاند، اين مذاكرات تا امروز هم به درازا ميكشد. اين در شرايطي است كه امريكاييها كارت «جلوگيري از تشديد تحريمها» را در حد يك امتياز بزرگ جا زدهاند و قصد دارند آن را به بهاي گزاف به «جمهوري اسلامي ايران» بفروشند، يك معامله نامتوازن روي ميز قرار گرفته است، در حالي كه مقامات رسمي و منابع راهبُردي امريكا، مكرراً اعلام ميكنند كه غرب حاضر نيست، كوچكترين دستكاري در ساختار تحريمها بهوجود آورد، از ايران ميخواهند كه ساختار برنامه هستهاي خود را دستكاري كند. در داخل كشور هم واكنشها نسبت به فرايند مذاكرات در حال انجام همچنان ادامه دارد كه بخشي از اظهارات منتخبان ملت در همين رابطه در ادامه ميآيد.
زهره طبيبزاده نماينده مردم تهران در مجلس شوراي اسلامي در گفتوگويي با اشاره به مفهوم نرمش قهرمانانه مدنظر مقام معظم رهبري در مذاكرات 1+5 اظهار داشت: تمام مشكلاتي كه در حال حاضر جامعه ايران با آن روبهرو است، جنگ اقتصادي است كه امريكا عليه ملت ايران راه انداخته است.
وي افزود: امريكا در گذشته با حمايتهاي سياسي و اقتصادي كه به طور غيرمستقيم از طريق صدام انجام داد، موفق به پيروزي در مقابل ايران نشد و در واقع جنگ جديدي كه طي چند سال اخير امريكا عليه ايران آغاز كرده، قالب اقتصادي دارد و از شكل نظامي خارج شده است. عضو كميسيون آموزش و تحقيقات مجلس خاطرنشان كرد: ملت ايران همواره در طول سالهاي گذشته نشان داده است در مقابل جنگ نظامي و فرهنگي امريكا، مقاوم ايستاده و در واقع جنگ جديد اقتصادي امريكا عليه ايران، آخرين شكل حملهاي است كه آنها ترتيب دادهاند و ميخواهند شانس خود را نيز در اين زمينه امتحان كنند. طبيبزاده با اشاره به تغيير رويكرد دولتها در دور جديد مذاكرات 1+5 تصريح كرد: سبك مذاكرات ايران در دورههاي پيشين با گروه 1+5 با جديت در سطح نمايندگان كشورهاي غربي صورت ميگرفت و امروز نيز اين مذاكرات با همان جديت، در سطح وزراي امور خارجه توأم با لبخند تغيير پيدا كرده است. وي با بيان اينكه ايران همواره مذاكره را براي رسيدن به نقطه هدف قبول داشته است، ادامه داد: چنانچه طرفهاي غربي اصول و خط قرمزهاي جمهوري اسلامي ايران را بپذيرند، در اين صورت هيچ مشكلي نخواهيم داشت.
نماينده تهران در مجلس با بيان اينكه همواره خواستار مذاكرات جدي هستيم، گفت: هميشه از اعضاي گروه 1+5 خواستهايم كه حق حاكميت جمهوري اسلامي ايران در دستاوردهاي هستهاي خود پذيرفته شود.
وي اضافه كرد: چنانچه قرار باشد مذاكرات ايران با گروه 1+5 توأم با خواستههاي ملت ايران نباشد، طبيعي است كه نه مقام معظم رهبري و نه مقامات دولتي از خط قرمزهاي نظام كوتاه نخواهند آمد.
نماينده تهران در پايان يادآور شد: بنابراين چنانچه هويت ملي و دستاوردهاي نظام از سوي مذاكرهكنندگان حفظ شود، قطعاً حقوق حقه ملت ايران را محقق كردهاند و در اين خصوص مورد تأييد مردم، مجلس و در رأس آنها مقام معظم رهبري خواهند بود و در اين چارچوب، هرگونه نرمش در لحن، از نظر ملت و مقام معظم رهبري بلااشكال است.
غنیسازی قابل صرفنظر کردن نیست
احمد توكلي هم با اشاره به مذاكرات اخير ايران و 1+5 در ژنو گفت: از مجموعه اطلاعات منتشره، اين اميدواري شكل ميگيرد كه گروه ديپلماسي جمهوري اسلامي ايران به وظايف انقلابي و اسلامي خود عمل كرده باشد.
وي به پاس زحمات دستگاه ديپلماسي كشور در مذاكرات هستهاي از آنها قدرداني كرد و اظهار داشت: زماني ميتوانيم قضاوت روشني درباره مذاكرات داشته باشيم كه نتايج كار را بدانيم اما از اظهارات و عملكرد آقايان ظريف، عراقچي و ساير اعضاي هستهاي حدس زده ميشود كه مذاكرات به صورت مطلوب پيش ميرود. عضو كميسيون برنامه و بودجه مجلس شوراي اسلامي با تأكيد بر اينكه غنيسازي طبق قواعد بينالمللي حق اعضاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي است، خاطرنشان كرد: مسلم است گروه ديپلماسي جمهوري اسلامي ايران از اين حق كوتاه نخواهد آمد. توكلي همچنين تصريح كرد: در چنين اقدامات بزرگي كه استراتژي آن را دولت محترم برد- برد تعيين كرده و رهبري عزيز هم فرمودند بدون آنكه در جزئيات دخالت كنند از كليات آن حمايت ميكنند، به نظر ميرسد ما بايد چيزي داده و چيزي بگيريم. وي با تأكيد مجدد بر اينكه حق غنيسازي، امكان غنيسازي و ابزارهاي لازم براي رسيدن به آن قابل صرفنظر كردن نيست، تصريح كرد: درمسائلي مانند ميزان غلظت، سرعت كار و نوع ذخيرهسازي قابل چانهزني به نظر ميرسد دوستان وزارت خارجه متوجه اين موضوعات هستند.
شرایط مذاکرات باید طبق معاهده NPT پیش رود
منصور حقيقتپور نايب رئيس دوم كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي نيز با اشاره به مذاكرات هستهاي ايران با 1+5 كه هماكنون در ژنو در حال برگزاري است، اصل غنيسازي اورانيوم در داخل كشور را جزو خطوط قرمز نظام در مذاكرات هستهاي دانست و بر توجه جدي و رعايت آن توسط تيم مذاكرهكننده هستهاي كشورمان تأكيد كرد.
وي افزود: بايد اورانيومهاي غنيسازي شده از جمله اورانيوم 20 درصد غنيسازي شده در داخل كشور براي رفع نيازهاي صلحآميز باقي بمانند. نايب رئيس دوم كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس در ادامه يادآور شد: عدم تعطيلي آب سنگين اراك نيز ديگر خط قرمز نظام است كه بايد از طرف تيم مذاكرهكننده مورد توجه قرار گيرد.
وي تأكيد كرد: بايد تيم مذاكرهكننده هستهاي تلاش كند مذاكرات را از فاز سياسي به فاز حقوقي ببرد و 1+5 بر پايه NPT به ما بگويد چه خلافي انجام داديم.
حقيقتپور همچنين گفت: معاهده NPT 11 ماده دارد و طرف غربي بايد اعلام كند جمهوري اسلامي ايران از كدام يك از اين مواد عدول كرده است؟
نماينده اردبيل در مجلس متذكر شد: امريكاييها ميگويند آنان بايد اجازه دهند كه كشوري غنيسازي اورانيوم داشته باشد يا نه، در حالي كه يك مقررات و معاهده بينالمللي به نام NPT وجود دارد و ما عضو اين معاهده و به آن پايبند هستيم. حقيقتپور در پايان تصريح كرد: هيچ كس در دنيا، امريكاييها را به لحاظ حقوقي مالك دنيا نميشناسد و بايد شرايط مذاكرات بر اساس معاهده NPT پيش برود.
عربستان سالهاست نان مخالفت غرب با ايران را ميخورد
همچنين حجتالاسلام حسين سبحانينيا عضو هيئت رئيسه مجلس شوراي اسلامي با اشاره به روند مذاكرات ايران با اعضاي گروه 1+5 گفت: مذاكرات ايران با اعضاي گروه 1+5 در زمينه مسئله هستهاي به گونهاي است كه ما يك مبارزه نابرابر ديپلماتيك را با اعضاي گروه 1+5 داريم و بايد تلاش كنيم بتوانيم خواستههايمان را تأمين كنيم. وي افزود: اميدوارم تيم مذاكرهكننده بتواند به نقطهاي برسد كه بتواند در اين مبارزه نابرابر ديپلماتيك قدمهاي مثبتي جهت كاهش اختلافات برداشته و از طرفي نيز بتواند منافع ملي كشور و نظام را تأمين كند. عضو هيئت رئيسه مجلس با تأكيد بر اينكه روند كلي مذاكره در جهت خوبي پيش ميرود، اظهارداشت: بنده همواره معتقدم بايد در تمامي مراحل از تيم مذاكرهكننده هستهاي كشورمان حمايت كنيم، اما از طرفي نيز نبايد به اظهارات طرف مقابل خوشبين باشيم و گفتههاي آنها با هوشياري و دقتنظر نگاه كنيم، البته تيم مذاكرهكننده هستهاي كشورمان كاملاً به اين مسائل واقف است. حجتالاسلام سبحانينيا در ادامه تصريح كرد: اختلافات جمهوري اسلامي ايران با اعضاي 1+5 در موضوع هستهاي نسبت به گذشته از حدود 10 درصدي كه بود، كمتر شده و حضور وزراي خارجه برخي كشورها در مذاكرات ژنو نشاندهنده اين است كه آنها نيز خواهان پايان و به جمعبندي رسيدن مذاكرات در اين دوره هستند.
وي در همين زمينه افزود: بنده روند كلي مذاكرات را مثبت ميبينم، اما طبيعي است كه كشورهايي نظير رژيم صهيونيستي در مرحله اول و عربستان سعودي در مرحله دوم كه احساس ميكنند بيشترين خسارات را از توافق بين ايران و اعضاي گروه 1+5 خواهند ديد، از اين موافقت ضرر كرده و اينطور تصور ميكنند كه چتر حمايتي امريكا از آنها سوراخ ميشود و ممكن است بعدها نتوانند زير اين چتر آرامش داشته باشند.
عضو هيئت رئيسه مجلس اضافه كرد: عربستان سعودي و برخي كشورهاي مرتجع منطقه در حال حاضر نان مخالفت غرب و به خصوص امريكا با ايران را ميخورند، به هر طريقي سعي ميكنند در اين مذاكرات كارشكني كرده و نگذارند كه توافقي حاصل شود.
حجتالاسلام سبحانينيا در ادامه به توجه رئيسجمهور امريكا به منافع ملي اين كشور اشاره كرد و گفت: امريكا، منافع و سياستهاي كلي خودش را به طور طبيعي در اين مذاكرات دنبال ميكند. اوباما بايد بتواند برخي چالشهاي موجود بين ايران و اعضاي گروه 1+5 را در آستانه انتخابات آينده كنگره اين كشور حل و فصل كند تا بتواند براي مردم حرفي داشته باشد. از همين رو، امريكا در اين مرحله از مذاكرات به دنبال اين است كه موضوع هستهاي ايران به جمعبندي برسد.