فرش دستباف ايران شهره جهان است با اين حال بازار فرش دستباف كشورمان در جهان بنا به دلايلي چون كپي برداري كشورهاي چين، هند و پاكستان از طرحهاي و نقشههاي فرش ايراني و قيمت نازل و كيفيت كم اين فرشها حال و روز خوبي ندارد؛ مدتهاست كه يكي از راهكارهاي براي جلوگيري از سرقت فرهنگي طرح فرشهاي ايران، ثبت جهاني فرش ايراني يا ثبت جهاني نقشهها و طرحهاي آن اعلام ميشود؛ اتفاقي كه با احتمال معرفي پرونده نقشههاي فرش ايراني به حافظه جهاني يونسكو شايد پس از مدتها انتظار بالاخره محقق شود.
به گزارش «جوان» ايران ميراثدار فرشي سرشار از تنوع در قيمت، اندازه، رنگبندي، طرح و نقش، شيوه بافت، توليد و جنس الياف است. اگرچه ميتوان از نام فرش ايراني به عنوان يك برند تجاري ياد كرد اما اين نام پر افتخار در بازار جهاني از خطر سوءاستفاده رقبا در امان نمانده است. هماكنون چين، هند و پاكستان به سراغ همه طرحهاي مشهور فرش ايراني رفتهاند و از نقوش سنتي ايران در قالب فرشهاي بيكيفيت خود استفاده ميكنند.طبق معاهده مادريد، ثبت علائم جمعي راهكار جلوگيري از كپي برداري از نقوش است. اين معاهده از آثار جمعي و علائم تأييدي مناطق مختلف دنيا حمايت ميكند اما شايد بهترين راه براي جلوگيري از روند سرقت نقوش فرش ايراني از سوي كشورهاي همسايه ثبت جهاني اين نقوش باشد. كاري كه سازمان اسناد و كتابخانه ملي درصدد انجام آن است. اين سازمان ميخواهد پس از بررسي سه اثر كليات سعدي، نقشههاي فرش ايران و مثنوي معنوي، پرونده دو اثر را آماده و آنها را به حافظه جهاني يونسكو معرفي كند كه به گفته رئيس اين سازمان با توجه به آنكه نقشههاي فرش ايراني و توجه ساير كشورها به اين نقوش مد نظر قرار گرفته توجه به اين حوزه بيشتر خواهد بود. پيش از اين نيز رئيس مركز ملي فرش ايران در گفتوگو با «جوان» راه جلوگيري از سرقت نقوش فرش ايراني را ثبت جهاني اين نقوش و طرحها عنوان كرده و گفته بود: «براي اينكه مانع كپيبرداري شويم بايد از طريق قوانين كپي رايت وارد عمل شده و اين طرحها را ثبت جهاني كنيم. در همين راستا مركز ملي فرش ايران شروع به ثبت ملي طرحها و نقوش فرش ايراني كرده است تا در مرحله بعدي پس از ثبت جهاني آنها بتواند از كنوانسيونهاي بينالمللي معروف در زمينه مالكيت معنوي استفاده كند.»
حافظه جهاني يونسكو سالانه از هر كشور دو اثر را به ثبت جهاني ميرساند كه ايران از نظر ثبت آثارش در اين حافظه جهاني از ميان بيش از 50 كشور در رتبه هفتم جهان قرار دارد و حالا اميد ميرود كه با ثبت دو اثر ديگر به خصوص ثبت نقوش فرش ايراني اين رتبه ارتقا يابد.
