در سالهای اخیر بحث آلودگی هوا و بر طرف کردن عوامل تشدید کننده آن در بسیاری از استان های کشور آنقدر تکرار شده که دیگر جزو اخبار مهم یا جدید به حساب نمی آید و صحبت از ارائه راهکار بیشتر به شعاری تبدیل شده که تا عمل فرسنگ ها فاصله دارد. در این میان موضوع آلایندگی سوخت کوره های آجرپزی قزوین به عنوان مهمترین عامل آلودگی هوای استان مدتها سوژه داغ رسانه ها بود تا اینکه گویا بالاخره راهکار موثری برای غلبه به این پدیده به مرحله اجرا درآمد.
استان قزوین به دلیل موقعیت صنعتی خاص خود و دارا بودن واحدهای صنعتی بیشمارهمواره یکی از استانهای در معرض آلودگیهای زیست محیطی بوده و سالهاست که وجود بیش از ۱۷۰ واحد کوره آجرپزی با سوخت آلاینده مازوت در منطقه ، سهم ۴۰ درصدی در سمی بودن هوای استان را ایفا کرده است.
****
بیش از ۳۵۰۰ واحد صنعتی، تولیدی و خدماتی در استان قزوین فعال بوده که از این تعداد ۱۷۰ تا ۱۸۰ واحد را کوره های آجرپزی تشکیل داده که بیشتر در مناطق شال، بوئین زهرا و تاکستان فعالیت دارند و سالانه ۲۹۴ هزار تن مازوت مصرف می کنند. از سال ۸۷ به دلیل گران شدن سوخت و از طرفی اجرای طرح های جامع کاهش آلودگی هوا، قرار شد با همکاری سازمان حفاظت محیط زیست، سازمان صنایع و شرکت گاز، سوخت مازوت به عنوان تغذیه کوره ها حذف و گاز جایگزین آن شود.
رییس اداره حفاظت محیط زیست بویین زهرا با بیان این مطلب به "جوان" گفت: بیش از ۱۵۰ واحد از کوره های استان در بویین زهرا متمرکز شده و از آنجا که هزینه سوخت مازوت هر واحد کوره به صورت ماهانه ۲۴ تا ۲۶ میلیون تومان بود، با حذف این سوخت و گازسوز کردن کوره ها علاوه بر صرفه جویی در هزینه ها و تقلیل آن به ۱۰ تا ۱۴ میلیون تومان، تا حد بسیار زیادی توانسته ایم بر آلودگی هوای استان غلبه کنیم.
گاز به همه نرسید!
کورههای آجرپزی فعال در بویین زهرا در حال حاضر تأمینکننده آجرهای ساختمانی بالغ بر ۱۰ استان در کشور است و این مسئله اهمیت حفظ و ارتقا سطح کیفی و کمی فعالیت این واحدها را نشان می دهد.
تاکنون از مجموع ۱۵۴ واحد کوره آجرپزی در بویین زهرا ۹۸ درصد گاز سوز شده اند و مابقی هم ناچارا مهر تعطیل خورده اند.
ابوطالب کریمی با بیان اینکه صرفه جویی۳۰ درصدی در هزینه تامین سوخت و کاهش۷۰ درصدی آلایندگی هوا از مزایای گازسوز شدن کوره های آجرپزی بوده، به وضعیت واحدهای باقی مانده اشاره ای کرد و گفت: بنا به دلایلی از جمله صعب العبور بودن برخی مناطق و نرسیدن انشعاب گاز به محل برخی کوره ها که البته تک واحدی بوده اند گازرسانی به این واحدها امکانپذیر نبوده و به همین علت دستور تعطیلی این کوره ها صادر شده است.
وی تعداد این واحد های تعلیق شده را انگشت شمار عنوان کرد.
تخریب کوره و احیای مشاغل سابق!
از فعالیت کوره های آجرپزی سنتی که خشت هایش با دست های پینه بسته کارگران پیر و جوان بویین زهرازده می شد سالها می گذرد. کوره هایی که به دلیل افزایش آلودگی هوای ناشی از سوخت مازوت، بالارفتن قیمت سوخت و عدم گازرسانی به برخی واحدها به تخریب محکوم شدند و دغدغه تلاش برای کاهش آلودگی انگشت اشاره مسئولان استان را به سمت آنها نشانه رفت.
هرچند پس از صدور دستور تخریب کوره های دستی، موضوع بیکار شدن کارگران این واحدها هم دغدغه جدیدی شد اما نهایتا اقدام مسئولان امر نسبت به تعطیلی این واحدها عملی شد.
رییس اداره محیط زیست بویین زهرا در این مورد به "جوان" گفت: از آنجا که مصرف مازوت در این کوره ها بسیار زیاد بوده و از نظر هزینه مقرون به صرفه نبود حدود ۱۵۰۰ واحد کوره دستی تعطیل شد.
کریمی با بیان اینکه بسیاری از کوره داران و کارگران کوره های دستی دو شغله بوده اند افزود: از سالها پیش شغل اصلی بسیاری از کارگران، دامداری و باغداری بوده که در کنار آن به کار در کوره هم مشغول بوده اند از این رو پس از تخریب و تعطیلی کوره های دستی و مکانیزه شدن برخی از آنها ، این افراد به مشاغل قبلی خود روی آوردند.
وی این اقدام را گام موثری جهت احیای بسیاری از باغات عنوان کرد و گفت: صرف وقت باغداران در کوره های آجرپزی مانع از رسیدگی به باغات به ویژه باغ های انگور در منطقه و در نهایت از بین رفتن تدریجی آنها شده بود که پس از تعطیلی کوره ها مجددا افراد مذکور به مشاغل پیشین خود روی آورده و کشاورزی را احیا کردند، عده دیگری از کارگران بیکار شده هم در کوره های صنعتی مشغول کار شدند.
