سالهاست که استان خوزستان در تولید گل و گیاه زینتی جایگاه سوم کشوری را از آن خود کرده و در میان شهرهای این استان، دزفول در تولید گل های با طراوت از جمله گل مریم حرف زیادی برای گفتن دارد و۹۵ درصد سطح زیرکشت گل مریم در استان را به خود اختصاص داده است.
با وجود آنکه سال به سال شرایط سخت تری برای تولید گل پیش پای گل کاران قرار می گیرد اما از اوایل خرداد ماه تا پایان مرداد، همه دغدغه گلکاران کاشت گلهای زیباست و از اواسط آبان که فصل برداشت شروع می شود تا اسفندماه همچنان در تلاشند تا محصولاتی با کیفیت به بازار عرضه کنند. کیفیتی که با وجود تمام تلاش های گلکاران، در پس بی توجهی و عدم حمایت از سوی مسئولان و ارگان های مربوطه و نبود شرایط مناسب عرضه محصول، سال به سال کاسته می شود و انگیزه گلکاران را می خشکاند.
امسال هم در کنار تمام مشکلات گذشته، موانعی بر سر راه گلکاران قرار گرفته که سبب تحمیل هزینه گزاف و البته بی رغبتی آنها به کاشت گل و گیاه زینتی شده است.
******
گرانی، سرما را به جان گلها نشاند
در دو سه سال اخیر حدود ۶۷۳ هکتار از اراضی استان خوزستان به کشت گل و گیاهان زینتی اختصاص یافته که شامل۳۴۲ هکتار کشت در فضای آزاد و۳۳۱ هکتار کشت در گلخانه ها بوده است.
از این مقدار ۱۲۵ هکتار بـه کشت گل مریم اختصاص یافته که ۸۴ هـکتار آن به صورت گلخانه ای و با پوشش پلاستیک کشت شده است. گـل مریم یکی از گلهایی است که مقام اول را از لحاظ سطح زیر کشت و تولید و همچنین تولید پیاز و پیازچه در کشور به خود اختصاص داده و از آنجا که ۶۳ درصد کشت این گل زیبا در خوزستان به صورت گلخانه ای است، برای پرورش آن شرایط خاص و مراقبت های ویژه ای نیاز است که از آن جمله می توان به روکش های نایلونی جهت محافظت این گیاه از سرما اشاره کرد.
اما ظاهرا امسال دیگر از پوشش نایلونی و پلاستیکی خبری نیست و شاخه های مریم از گزند سرمای زمستانی در امان نخواهند بود چرا که بنا به گفته محسن قلاوند مدیرعامل اتحادیه گل و گیاه دزفول به دلیل بالا بودن قیمت نایلون، امسال بسیاری از گلکاران توان خرید آن را نداشته اند و بدون این روکش محافظ، گلها رشد مناسبی نخواهد داشت. در حالی که سال گذشته قیمت هر کیلوگرم نایلون ۱۵۰۰ تومان بود، امسال این مبلغ به دو برابر قیمت رسیده و گویا تا زمستان قرار است این مبلغ بالاتر هم رود.
با این حساب اگر برای هر هکتار زمین دو تن نایلون استفاده شود، برای پوشش بیش از ۳۰۰ هکتار مساحت گلخانه ها چه هزینه ای به گلکاران تحمیل می شود؟! آیا در صورت ادامه این روند انگیزه ای برای پرورش دهندگان گل و گیاه زینتی باقی می ماند؟
از طرفی در سال های گذشته برخی گلکاران برای جلوگیری از تاثیر سرما بر رشد محصولاتشان از بخاری استفاده می کردند که افزایش هزینه های انرژی در سال جاری این امکان را هم از آنها گرفته است.
از پس بیمه بر نمی آییم
امسال نسبت به سال گذشته قیمت نهاده های تولید گل افزایش زیادی داشته تا آنجا که سبب نگرانی و البته نارضایتی گلکاران شهرهای مختلف از جمله دزفول شده است و بنا به گفته کارشناسان در صورت ادامه این روند ۹۰درصد گلکاران با خسارت جدی روبرو خواهند شد.
مدیر عامل تعاونی گل و گیاه دزفول با تایید این موضوع گفت: قیمت گل در سال گذشته بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ تومان بوده که با توجه به شرایط موجود امسال اگر قیمت هر شاخه را ۶۰۰ تومان هم در نظر بگیریم فقط هزینه های تولید تامین می شود و کلگاران سودی به دست نخواهند آورد.
هزینه های سرمایه گذاری اولیه بالا به ویژه برای ساخت گلخانه، هزینه های کارگری بـالا، نـبود نـهاده های مورد نیاز در زمان مناسب و گرانی کود شیمیایی از عمده مشکلات گلکاران به ویژه گلکاران دزفولی است.
عدم نظارت بر بازار کود شیمیایی مانع بزرگی را بر سر راه گلکاران دزفولی ها قرار داده است چرا که در سال گذشته به ازای هر هکتار زمین شش کیسه کود شیمیایی دریافت می کردند اما امسال باید این مواد را از بازار آزاد تهیه کنند و از آنجا که هیچ نظارتی وجود ندارد، قیمت کود در این بازارها به حد غیر قابل انتظاری بالا رفته و گلکاران از خرید آن ناتوانند.
در چند سال اخیر در کنار قیمت بالای کود شیمیایی ، نایلون ، افزایش هزینه انرژی و نبود امکان ساخت گلخانه، صدها مشکل دیگر هر ساله خسارات جبران ناپذیری را به گلکاران کشور از جمله دزفولی ها تحمیل می کند. از این رو مدام بحث بیمه مطرح و بر لزوم اقدام پرورش دهندگان گل و گیاه بر بیمه محصولاتشان تاکید شده است. اما بر خلاف تاکیدات مکرر، گلکاران به ویژه در دو سال اخیر تمایلی به این مسئله نشان نمی دهند. چرا که از نظر آنها با توجه به سود ناچیزی که به دست می آورند ، تعرفه بیمه ها بالاست و گلکاران از پس هزینه میلیونی بیمه بر نمی آیند. در سالهای اخیر قیمت بیمه هر هکتار زمین به بیش از یک میلیون رسیده و با توجه به مساحت زیاد مورد نیاز گلکاری، هزینه بالایی با ید صرف شود.
جابجایی گلها با اتوبوس!
با وجود موانع و مشکلات بسیار، سالهاست گلکاران دزفولی تمام هم و غم خود را برای تولید گلهایی با طراوت و زیبا بکار می گیرند تا همچنان نام دزفول در بین تولید کنندگان گل های زینتی بدرخشد. اما پس از گذراندن دوره کاشت و برداشت با مشکل جابجایی گلها و ارسال آنها به شهرهای دیگر از جمله تهران مواجه می شوند.
از آنجا که در شهر دزفول مکان مناسبی برای فروش گل وجود ندارد، سالانه بیش از یک میلیون گل شاخه بریده مریم از این شهرستان به وسیله اتوبوس به تهران فرستاده می شود که در طی مسیر از کیفیت و طراوت گلها کاسته شده و سبب ضرر مالی به تولید کنندگان می شود.
مدیرعامل تعاونی گل و گیاه دزفول با اشاره به اینکه نبود پایانه گل و گیاه برای فروش گل از عمده مشکلات است گفت: این گل و گیاه از این شهر برای فروش به تهران برده می شود و با واسطه گری و دلالی، به فروش می رسد که در این صورت نه تنها گلکار سود چندانی عایدش نمی شود بلکه گاهی اوقات ضرر هم می کند.
بنا به گفته قلاوند ۹ سال پیش هیئت امنای پـایـانه ها در شـهرهای تـهران، محلات و دزفول تـشکیل شد، ولی از آن زمان تاکنون خبری از ایجاد پایانه ای برای فروش گل و گیاه نشده است. گویا قرار بود ۱۰ درصد هزینه ایجاد پایانه را دولت پرداخت کند و ۹۰ درصد مابقی را کشاورزان عهده دار شوند که البته با توجه به درآمد کم کشاورزان ، آنها از پس تامین هزینه ۱۰ میلیارد تومانی ساخت این مکان برنیامدند و البته مسئولان هم به همین بهانه شانه خالی کردند!
مدیر عامل تعاونی گل و گیاه دزفول با بیان اینکه در دور دوم سفر هیئت دولت، رییس جمهور قول مساعدت ۷۰۰ میلیون تومان برای ساخت پایانه را به گلکاران دادند ولی تاکنون با وجود پیگیری های مکرر هنوز این مبلغ به دست ما نرسیده است، افزود: چند سال پیش از طرف اداره بازرگانی استان ۱۹۵ میلیون تومان برای ساخت پایانه به تعاونی گل وگیاه دزفول داده شد و ۱۵۰ میلیون تومان هم از اعضای شرکت گرفتیم که با این مقدارپول فقط موفق به دیوارکشی این پایانه شدیم .
بنا به گفته این مسئول ، از سوی زمین شهری زمینی به مساحت سه هکتار به تعاونی داده شده و قراراست قرارداد ۵ ساله ای برای ساخت این پایانه بسته شود. حال باید منتظر ماند و دید بالاخره از سوی مسئولین استان و کشور برای حفظ جایگاه سومی تولید گل تلاشی صورت خواهد پذیرفت؟
