
به گزارش «جوان»، بيش از سه ماه است كه از آخرين نشست مقامات هستهاي جمهوري اسلامي ايران و گروه ۱+۵ (پنج كشور شوراي امنيت سازمان ملل و آلمان) در مسكو ميگذرد. پيش از اين دو دوره مذاكرات در عراق و تركيه به فاصله تنها دو ماه (از فروردين تا خرداد) شكل گرفت كه اگر چه اميدها زياد شد اما نتيجه ملموسي نداشت. طي همين مدت مقامات اسرائيل به خصوص بنيامين نتانياهو به شدت اعتراض ميكردند كه «چرا بين مذاكرات فاصله ميافتد، مگر نميدانيد كه طي اين فاصلهها (دو ماهه) ايران ميتواند به بمب هستهاي دست پيدا كند؟»
نتانياهو روز پنجشنبه هم در مجمع عمومي سازمان ملل نيز حاضر شد و نقاشي به دست اعلام كرد كه بايد براي ايران خط قرمز ايجاد كرد وگرنه بمب هستهاي در اين كشور ساخته ميشود كه امنيت جهان را به هم ميريزد. نخست وزير اين رژيم چند ماه است كه تأكيد دارد ايران چند ماه ديگر به بمب دست پيدا خواهد كرد تا از اين طريق راه ديپلماسي در مسئله هستهاي را ببندد و راه نظامي را بگشايد، يعني همان راهي كه باراك اوباما، رئيسجمهور امريكا تمايلي به آن نشان نميدهد. به خصوص كه تحولات خاورميانه، به ويژه سوريه تصوير نظام بينالملل را روشن كرده و دست قدرتها را براي يكجانبهگرايي بسته است.
ايران گام بردارد، اعتمادساز و فوري!
در چنين شرايطي بار ديگر در خبرها آمده است كه با توافق داخلي وزراي خارجه ۱+۵ دور چهارم مذاكرات به زودي شكل خواهد گرفت.
پيشتر سعيد جليلي، دبير شوراي امنيت ملي ايران و كاترين اشتون، رئيس سياست خارجي اتحاديه اروپا با يكديگر ديدار كرده و گفت و گوها را موفقيتآميز خوانده بودند. قرار بود اشتون نتيجه مذاكرات با اشتون را به مقامات شش كشور اعلام كند و در پايان تصميمي براي ادامه مذاكرات گرفته شود. از اين رو، وزراي خارجه اين چند كشور روز پنجشنبه در حاشيه اجلاس مجمع عمومي با يكديگر ملاقات كردند. پس از اين نشست در نيويورك رئيس سياست خارجي اتحاديه اروپا بيانيهاي منتشر و اعلام كرد، مذاكرات با ايران شكل خواهد گرفت. در اين بيانيه آمده است: وزراي خارجه خواهان آن شدهاند كه ايران هر چه «سريعتر» يك «گام فوري» براي اعتمادسازي بردارد.
متن اظهارات اشتون چنين است: «اين ديدار به منظور در جريان قرار دادن ۱+۵ از تماسهاي اخيري كه هفته گذشته با آقاي جليلي مذاكرهكننده ارشد ايرانيان در استانبول داشتم، صورت گرفت. همانطوري كه ميدانيد اين تماسها بخشي از مذاكرات رايجي هستند كه ما انجام ميدهيم. ما به مدت طولاني همزمان با بررسي موضوع هستهاي ايران درباره ضرورت اتخاذ اقدامي فوري از سوي آن كشور گفت وگو كرديم. پس از ديداري كه الان صورت گرفت باز هم با ايران تماس ميگيرم تا به اين روند ادامه دهم.»
اعضاي ۱+۵ چه ميگويند در ميان اين شش كشور، چهار كشور غربي با وجود تمايل شديد به ادامه مذاكرات، علاقه ندارند پرستيژ بينالمللي خود را ناديده بگيرند بنابراين بار ديگر خواهان عقبنشيني و اعتمادسازي ايران هستند. لوران فابيوس وزير خارجه فرانسه پس از اين نشست در حاشيه اجلاس مجمع عمومي سازمان ملل اعلام كرد اعضاي گروه ۱+۵ در مقابل ايران متحد هستند.
وي گفته است: «۱+۵ در زمينه وارد آوردن فشار به ايران براي حل مسئله برنامه اتمي تهران با هم متحد هستند. مهمترين حرف ما اتحاد و اتخاذ سياست مشترك افزايش فشارها عليه تهران است. گروه ۱+۵ در زمينه افزايش فشار، اتحاد و صراحت كاملاً با هم متحد هستند.» جالب آنكه هيلاري كلينتون تا كنون هيچ سخني در اين باره نگفته است اما يك مقام بلندپايه «ناشناس» امريكايي از ادامه مذاكرات استقبال كرده است. اين مقام بلندپايه امريكايي اعلام كرد: «گروه ۱+۵ احتمالاً «در مقطعي» به چهارمين دور گفت وگوها با ايران بازخواهد گشت. فكر ميكنم ما نخست بايد برخي كارهاي ديگر انجام دهيم، به همين علت من انتظار ندارم فوراً اين اتفاق بيفتد ولي اميدوار هستم كه ما در آيندهاي نه چندان دور به اين نقطه برسيم. ما بايد مطمئن شويم كه نميخواهيم فقط به صرف گفت وگو، گفت وگو كنيم، برخي دلايل است كه ما باور داريم آنها به نقطهاي از جديت خواهند رسيد ولي ما قدم به قدم، اين (جدي بودن ايران) را امتحان خواهيم كرد.»
اشتون مأمور تماس با جليلي شد به هر جهت قرار است اشتون با جليلي تماس بگيرد تا زمينه را براي مذاكرات آينده فراهم كند. رئيس سياست خارجي اتحاديه اروپا روز پنجشنبه گفت: من با ايران در تماس خواهم بود تا اين روند را ادامه دهند. در اين ميان مقامات چين علاقهمند هستند مذاكرات هر چه زودتر انجام شود. يانگ جيه چي، وزير امور خارجه چين كه در نيويورك سخن ميگفت، تأكيد كرد: «همه طرفها» بايد تلاش خود را براي رسيدن به توافقهاي مثبت به كار گيرند. وي افزود: گروه ۱+۵ مسير ديپلماتيك را رها نكردهاند و مايل به گفت و گو و پيشرفت در مذاكرات و حل موضوع هستند و ما به يك رهيافت كامل، جامع و مناسب براي پايان دادن به موضوع نياز داريم. يانگ جيه چي در ادامه تأكيد كرد: موضوع هستهاي ايران فقط از طريق مذاكرات قابل حل و فصل است. وزارت امور خارجه روسيه نيز در اطلاعيهاي اعلام كرد كه در نشست گروه ۱+۵ در باره ايران، شركتكنندگان بر حل و فصل مسئله هستهاي جمهوري اسلامي ايران از طريق گفت و گو و مذاكره تأكيد كردند.
در اين اطلاعيه آمده است: گروه ۱+۵ بار ديگر بر دستيابي به راهكار جامع و درازمدت در باره وضعيت پيرامون برنامه هستهاي ايران بر اساس اصول گام به گام و اقدام متقابل تأكيد كرد.
وزير امور خارجه روسيه در اين نشست بر اهميت حفظ آهنگ پيشرفت مذاكرات گروه ۱+۵ و ايران و افزايش تماسها و همكاريهاي تهران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي به منظور دستيابي به راهحل مشخصي براي رفع تدريجي نگرانيهاي جامعه جهاني درباره برنامه هستهاي ايران تأكيد كرد. سرگئي لاوروف همچنين درباره پيامدهاي منزوي كردن ايران هشدار داد.
وي در گفتوگو با شبكه خبري بلومبرگ گفت: «اگر اين اعتقاد وجود دارد كه هرچه ايران را بيشتر تحريك كنيد، زودتر تصميم خود را خواهد گرفت، پس من فكر ميكنم اين يك راه بسيار خطرناك است.» وزير خارجه روسيه يادآور شد: «با تحريم و تهديد دوباره و دوباره ايران ما ايران را به همكاري بيشتر ملزم نخواهيم كرد.» وي با دفاع از برنامه انرژي هستهاي ايران براي دستيابي به چرخه سوخت هستهاي آن را «كاملاً همسو با پيمان منع گسترش سلاح هستهاي (انپيتي)» دانست و تأكيد كرد: «هيچ نشاني از اينكه ايران تصميمي سياسي براي نظامي كردن برنامه هستهاي خود گرفته باشد وجود ندارد.» همزمان چين نيز مخالفت خود را با تحريمهاي يكجانبه عليه ايران اعلام كرد.