جوان آنلاین-سحر رحیمی: تب تحصيل در كشورهاي خارجي به ويژه در سالهاي اخیر به شدت گريبان دانشجويان ايراني را گرفته؛ تبي كه دمايش سال به سال بالاتر ميرود و انگيزه تحصيل براي جواناني را كه حتي در كشور مدرك كارشناسي ندارند را افزايش داده است. اينكه اين دانشگاهها در كدام كشور قرار دارند يا از چه ميزان اعتباري برخوردار هستند، چندان مورد توجه نيست.
آمار سالانه خروج دانشجويان از كشور، حكايت از آن دارد كه هدف اول و آخر اين افراد خروج از كشور است.البته برخی استعداد های کشور نیز به دلیل نبود امکانات و موقعیت تحصیلی بهتر در دانشگاههای معتبر جهان پذیرفته می شوند و به دلیل موقعیت شغلی خوب باز نمی گردنند.
در هر حال ، در سالهاي گذشته با توجه به شرايط نسبتا سختگيرانه برخي دانشگاههاي معتبر خارجي، ميزان گرايش دانشجويان ايراني به سمت دانشگاههاي بيكيفيت آن هم در كشورهايي كه شرايط براي زندگي در آنها نيز چندان قابل توجه نيست، با اين اميد كه ميتوان پس از پايان دوره تحصيل، به كشور ديگري مهاجرت كرد، افزايش يافته است، قريب به اتفاق دانشجوياني كه با هزينه شخصي و بهطور مستقيم براي خروج از كشور براي تحصيل اقدام ميكنند، هيچ تمايلي به بازگشت نداشته و شايد هم تحصيل درخارج را بهانهاي براي خروج از كشور عنوان ميكنند.
در اين بين خانواده هاي زيادي نيز هستند كه آرزو دارند فرزندانشان در خارج از ايران تحصيل كنند و علي رغم ميل فرزندانشان ,آنها را راهي ديار غربت مي كنند و آنها را واداربه تحصيل در رشته هايي چون پزشكي و دندان پزشكي يا شاخه هاي مختلف مهندسي مي كنند بدون اينكه به استعدادها و علاقمندي فرزندانشان توجه كنند.
در این میان مسئولان کشور تا کنون اقدام عملی برای جلوگیری خرج جوانان از کشور که سرمایه های ملی هستند که می توانند در داخل کشور به کار گرفته شوند انجام نداده اند.
حالا اما طرح ۹ ماده ای الویت بندی ارزی که تخصیص ارز دانشجویی را محدود می کند، به عنوان یکی از راهکارهای جلوگیری از خرج دانشجویان مطرح شده است تا شاهد اولین اقدام عملی برای این امر باشیم.
در همین خصوص، رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس با بیان اینکه ارز دانشجویی جزء ارزهای غیرضروری به شمار میآید و باید حذف شود، گفت: با حذف ارز دانشجویی جلوی فرار مغزها از کشور گرفته میشود.
ارسلان فتحی پور درباره طرح کمیسیون اقتصادی برای حذف ارز دانشجویی اظهارداشت: براساس مطالعات و بررسی های صورت گرفته، به این نتیجه رسیدیم که ارز دانشجویی جزء ارزهای غیرضروری به شمار می آید و باید حذف شود.
وی با اشاره به اینکه هم اکنون دانشگاه های بسیار خوبی در داخل کشور وجود دارد، گفت: لزومی ندارد که افراد برای ادامه تحصیل به خارج از کشور بروند و از ارز دولتی استفاده کنند.
نماینده مردم کلیبر (استان آذربایجان شرقی) در مجلس با بیان اینکه بهتر است نخبگان در داخل کشور تحصیلات خود را ادامه دهند، گفت: با این وجود، هرکسی که تمکن مالی دارد می تواند با استفاده از ارز با نرخ آزاد برای ادامه تحصیل به خارج از کشور برود.
وی درعین حال تصریح کرد: البته قرار است برای برخی رشته های استراتژیک مثل صنعت هسته ای و یا برخی رشتههای تخصصی مثل پزشکی که مورد نیاز کشور است، استثناء قائل شویم و ارز دولتی را در اختیار دانشجویان این رشته ها بگذاریم.
فتحی پور خاطرنشان کرد: درشرایط فعلی که انواع تهدیدها و تحریمها علیه کشورمان اعمال شده، باید این تهدیدها و تحریمها را با تدبیر به فرصت تبدیل کنیم به طوری که با حذف ارز دانشجویی جلوی فرار مغزها را از کشور بگیریم و به تولید علم و فن آوری در کشور رونق دهیم.
به این ترتیب دانشجویان ایرانی خارج از کشور که پیش از این با گواهی اشتغال به تحصیل تایید شده توسط سفارت ایران در کشور محل تحصیل می توانند سالانه تا سقف ۱۰ هزار دلار ارز دولتی ( ۱۲۲۶ تومان) دریافت می کردند از این امکان محروم خواهند شد تا شاید رونق به دانشگاه های معتبر داخلی بازگردد و ارتقاء علمی حاصل شود.
هر چند این اقدام یک سویه که از طرفی می تواند جلوی ارتقا علمی کسانی را که قصصد بازگشت و خدمت به وطن را دارند بگیرد اما در هر حال اولین اقدام جدی برای جلوگیری از خروج دانشجویان محسوب می شود.
گفتنی است، براساس آمار و اطلاعات رایزنهای علمی در کشورهای مختلف به وزارت علوم تعداد دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در مقطع کارشناسی و در کشورهای خارجی بیش از ۸۰ درصد کل دانشجویان است، درحالی که وزارت علوم این آمار را قبول ندارد و اعلام می کند که تعداد این عده از دانشجویان در مقطع کارشناسی کمتر از ۱۵ درصد است.
