هفتهنامه ستاره صبح: رئیسجمهور60سالهای که نه فقط سن او بلکه سخنان وی پس از پیروزی نشان از پختگیسیاسیاش دارد، به ویژه آنجا که میگوید:"من امروز رئيس جمهور تمام مصريها در داخل و خارج كشور و با گرايشهاي سياسي مختلف هستم"و به کسی یا گروهی توهین نمیکند درحالي که دهها هزار نفر از هوادارانش در ميدان «التحرير» عليه شوراي نظامي حاكم شعار ميدادند او در همان اولین سخنرانی پس از پیروزی از ارتش و نيروهاي مسلح تمجيد و آنها را «بهترين حاميان وطن» توصيف كرد و وعده داد كه از نهاد ارتش و نيروهاي مسلح پاسداري كند.
آنچه از اتفاقات روزهای اخیر مصر برمیآید با همه انقلابهای اواخر قرن بیستم و پیش از آن یک تفاوت اساسی دارد و مرسی به درستی روز پیروزی خود را روز«عيد دموكراسي در مصر» نامیده است چهآنکه برخلاف همه انقلابهای پیشین و سنتی، در انقلاب مدرن و فیسبوکی مصر انقلاب سر فرزنداناش را نخورد و هیچ سخنی از حذف و تصفیه افراد و گروههای سیاسی به میان نیامد هرچند که مرزبندی و خط کشی های آنها کاملا آشکار بود.
شاید تفاوت انقلاب مدرن قرن بیست ویکمای با انقلابهاي سنتی در نهادینه شدن دموکراسی و نقش نسل جوان و جدیدی است که در این سالها دموکراسی را خوانده بودند اما لمس نکرده بودند و حال که توانستند آن را هم بخوانند و هم از نزدیک با چشمان خود ببینند سعی می کنند به آنچه خواندهاند در کتابها و صفحات اینترنتی پایبند باشند و شاید به همین دلیل است که "تونس" و"مصر" به عنوان "پرچمداران انقلابهای مجازی و مدرن" یک انتخابات برای تعیین رئیسجمهور برگزار کردند و اتفاقا برخلاف آنچه تصور میشد که غربیها در انتخابات میخواهند گزینههای غیرمسلمان رای بیاورند مردم کاندیداهای مسلمان را انتخاب کردند و بدون هیچ تنشی پاسدار قانوناساسی را معین کردند.
در مصر ژنرال احمد شفيق، رقيب محمد مرسي و آخرين صدر اعظم دوره مبارك كه نتوانست در انتخابات رياست جمهوري به پيروزي دست يابد بلافاصله در پیامی ضمن تبريك به مرسي رقیب اسلامگرای خود ابراز اميدواري كرد كه رئيس جمهور جديد مصر بتواند به وظايف سنگين خود در قبال ملت مصر عمل كند،همین، و اینگونه مصر از گردنه سخت اولین انتخابات بعد از انقلاب گذشت.
اسلامگرای معتدل ، نه آرمانگرا
اگرچه رئیسجمهور اسلامگرای مصری در سخنرانی اولین خود پایبندی به آرمان شهدا را فریضه دانست برای خودش و گفت:" من تاكيد ميكنم كه خون پاك شهداي انقلاب مصر هرگز پايمال نخواهد شد و همگان به آرمانهاي انقلاب اين كشور پايبند خواهند بود و زمينهاي براي خيانت در كشور وجود ندارد." اما سخنان و رفتارهای این روزهای وی از مرسی چهره یک تکنوکرات مسلمان و معتدل را به نمایش میگذارد نه یک مسلمان تندرو و آرمانگرای صرف، چرا که او اقتضائات داخلی و شرایط بین المللی را به خوبی تشخیص می دهد و در این عرصه نمی خواهد با آرمانگرایی باعث نزول جایگاه منطقه ای مصر شود و اتفاقا از همین روست که پایبندی به تعهدات بین المللی و قراردادهای صلح را در مواضع اولیه اعلام کرده و میگوید که به آنها احترام خواهد گذاشت چرا که او میداند مصر بحران زده این روزها و پس از مدتها جنگیدن برای دستیابی به آنچه خود میخواهند نه آنچه یک دیکتاتور برایشان میخواهد بیش از هرچیز به سرمایه های بین المللی نیازمند هستند و برای جلب این سرمایه ها مجبور اند که ارتباط و تعامل مثبتی با کشورهای سرمایه گذار غربی – عربی داشته باشد به همینخاطر به نظر میرسد مصریان همچنان به حلقه های ارتباطی خود در حوزه های استراتژیک با امریکا و اروپا وفادار خواهد ماند و برای حرکت در این مسیر هر فردی رئیسجمهور مصر میشد باید به جای آرمانگرایی به سوی اعتدال گام می"ذاشت و سخنان این روزهای محمد مرسی نشان از آن دارد که مصر در همین مسیر گام مینهد.
البته به نظر میرسد که رویکرد اعتدالی اخوانی ها و یا عدم سنخیت با مکتب ارشادی آن با مرجعیت رادیکالی وهابیت تنشهایی را در کوتاه مدت در مسائل منطقه ای خواهند داشت ضمن آنکه مصر جدید دیگر متحد استراتژیک اسرائیل نخواهد بود و قطعا در مناسبات منطقهای ضمن حفظ و پاسداری از منافع ملی خود به نفع مطا لبات مردم فلسطین و جریان حماس در نوار غزه عمل خواهد کرد.
برخی صاحبنظران و سیاستنگاران سخنان مرسی در حمایت از مخالفین بشار اسد و عدم تمایل جدی وی بر گشایش روابط با ایران را نشان از همراهی وی با شرایط حاکم بر جامعه مصر میدانند و معتقدند که حساسیت موضوع ایران بدلیل تبلیغات منفی رسانه های عربی – غربی در طول چندین سال اخیر موجب شده است که رئیسجمهور اسلامگرا نخواهد در گام اول ضربه ای به نقاط حساس جامعه خود بزند و از همین رو احتمالا وی برای کاستن از این حساسیت ها تعامل سیاسی دو کشور را به آینده موکول کرده است.
به هرحال محمدمرسی که نامزد مورد حمایت اخوان المسلمین بود، با ۵۱.۷۳ درصد آرا و احمد شفیق، نخست وزیر سابق،۴۸.۲۷ درصد کل آرا در مرحله دوم را به خود اختصاص دادند و سرزمین فراعنه حرکت تاریخی خود را تغییر داد و قطار مردم رسما از ریل دیکتاتوری خارج شد و سوزنبان آنها را به حرکت در مسیر دموکراسی راهنمایی کرد و در همان روز اول هم ژنرال طنطاوی، رئیس شورای نظامی مصر و رهبران کشورهای جهان این پیروزی را به محمد مرسی به عنوان اولین نماینده مردم در کاخ ریاستجمهوری تبریک گفتند و باراک اوباما، رئیس جمهوری ایالات متحده آمریکا نیز در تماسی تلفنی با مرسی پیروزی او را در انتخابات تبریک گفت و تاکید کرده که مصر باید "ستون صلح منطقه" باشد، حال باید دید مصر همانطور که اوباما میخواهد ستون صلح منطقه میشود یا خودش باری بر خاطر و بر دوش منطقه؟هرچند که از سخنان روز اول رئیسجمهور اسلامگرا بوی صلح و دوستی میآید.