قلب انرژی پس از دیدار رهبری

امیرحسین هاشمی | نوروز سال جاری بود كه مقام معظم رهبری در بازدید خود از منطقه پارس‌جنوبی به نكات فراوانی اشاره كردند كه گویا این روزها از سوی مسئولان وزارت نفت به فراموشی سپرده شده است. بدون تردید بازدید مقام معظم رهبری از منطقه گازی عسلویه، انگیزه فعالان در این جبهه اقتصادی كشور را برای شتاب بخشی به روند توسعه میدان مشترك پارس‌جنوبی افزایش می‌دهد. میدان گازی پارس‌جنوبی بزرگ‌ترین میدان گازی جهان است كه میان ایران و قطر مشترك است. مساحت این میدان ۹۷۰۰ كیلومتر مربع است كه ۳۷۰۰ كیلومتر مربع آن در آب‌های سرزمینی ایران و ۶ هزار كیلومتر مربع آن در آب‌های سرزمینی قطر قرار دارد. ذخیره بخش ایرانی میدان ۱۴ تریلیون مترمكعب گاز درجا و ۱۰ تریلیون مترمكعب گاز قابل برداشت و ۱۷ بیلیون بشكه میعانات گازی (۹ بیلیون بشكه قابل برداشت) است كه ۵۰ درصد ذخایر گازی ایران و هشت درصد از ذخایر گازی جهان است.ذخیره بخش قطری میدان ۳۷ تریلیون مترمكعب گاز درجا و ۲۶ تریلیون مترمكعب گاز قابل برداشت و ۳۰ بیلیون بشكه میعانات گازی (۱۰ بیلیون بشكه قابل برداشت) است كه معادل 9/99 درصد ذخایر گازی قطر و ۲۱ درصد ذخایر گازی جهان است. این در حالی است كه تولید ایران در برابر تولید قطر قابل مقایسه نیست و فرصت طلایی برای بهره‌برداری از منابع گاز به علت سوءمدیریت‌های غیرقابل وصف از بین رفته است. مقام معظم رهبری در سفر خود نكات مهمی را یادآور شدند كه مهم‌ترین پیام ایشان را باید همت گروهی برای تحقق سال جهاد اقتصادی دانست. مهندس حیدر بهمنی، عضو بسیج مهندسین و مدیرعامل شركت ملی حفاری از افرادی است كه نقش مهمی در توسعه پارس‌جنوبی دارد. وی اعتقاد دارد سفر معظم له به عسلویه حجت را برای بهره‌گیری از همه توان و ظرفیت‌ها برای توسعه پارس‌جنوبی تمام كرد.شما به عنوان یكی از افراد حاضر در منطقه پارس‌جنوبی بیش از هر شخص دیگری می‌توانید از اهمیت سفر مقام معظم رهبری و پیام ایشان در باره ضرورت توجه به میدان پارس‌جنوبی بگویید. به نظر شما تأكید ایشان بیشتر روی چه بود؟ منطقه عسلویه در آینده‌ای نه چندان دور محور توسعه كشور خواهد شد و با توجه به عصر گازی شدن دنیا باید در این مسیر قدم‌های بلندتر و جدی تری بر داشت. به اعتقاد من مقام معظم رهبری هر گاه در بخش‌هایی از كشور، ضعف‌‌هایی را مشاهده كنند، با حضور فعالشان در آن بخش، بر اهمیت آن تأكید و به مسئولان آن توصیه‌هایی می‌كنند و با تدبیرهای ویژه، نقشه راهی را برای تبدیل كاستی‌ها به نقاط ترسیم می‌كنند.حسن توجه مقام معظم رهبری به مسائل اقتصادی كشور و آگاهی و تسلط ایشان بر نكات علمی و فنی این حوزه، همواره در جهت‌دهی به برنامه‌های مسئولان اقتصادی كشور اثرگذار بوده است؛ بر همین اساس حضور فعال ایشان در منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس در آغاز سالی كه نام جهاد اقتصادی را بر خود دارد، نشان‌دهنده محوری و پراهمیت بودن نقش نفت و گاز در نظام اقتصادی كشور است.مقام معظم رهبری در بازدید از تأسیسات طرح توسعه فازهای مختلف پارس‌جنوبی، با دقت و نكته سنجی ریزبینانه‌ای درباره مسائل رصد و نكاتی را به مدیران مربوط یادآوری و توصیه می‌كردند؛ نگاه دقیق و موشكافانه و اشراف ایشان به جزئیاتی همچون اقتصاد پروژه‌ها، دانش فنی، منابع انسانی و محیط زیست در عسلویه به گونه‌ای بود كه تعجب مدیران باسابقه صنعت نفت را برانگیخته بود.با توجه به شناخت و اشراف ایشان نسبت به مسائل حوزه انرژی، محورهای سخنان و توصیه‌های ایشان به طور قطع راهگشای برون‌رفت از شرایط نامطلوبی است كه به علت مسائلی همچون تحریم‌ها بر صنعت نفت تحمیل شده است؛ سفر رهبر معظم انقلاب به عسلویه، بی‌تردید موجب توجه بیش از پیش مدیران حوزه انرژی كشور نسبت به مسائلی می‌شود كه پیش از این، از دیدگان آنان دور مانده بود.به زبان دیگر، رهبر معظم انقلاب با حضورشان در مركز نوین انرژی ایران – عسلویه – بر جایگاه ویژه گاز در توسعه آتی اقتصاد ایران تأكید و محور قرار گرفتن حوزه انرژی كشور در سال جهاد اقتصادی و جهت‌گیری حركت جهادی در آغاز دهه 90 شمسی را مشخص و تبیین كرده‌اند.در دیدارهایی كه همراه با سایر كاركنان صنعت نفت با مقام معظم رهبری داشته‌اید، ایشان چه توصیه‌هایی را سرلوحه كار شما قرار داده‌اند؟مقام معظم رهبری به مسائل صنعت نفت، اشراف و آگاهی كامل دارند و یكی از شاخص‌های شخصیتی ایشان پیگیری مرتب امور است؛ ایشان گزارش‌های دوره‌ای از وضعیت پروژه‌های عظیم ملی همچون طرح توسعه فازهای میدان گازی پارس‌جنوبی را به طور جدی دنبال می‌كنند و هر جا نیاز به تدبیرشان باشد، به مدیران مربوط راهكارهایی توصیه می‌كنند.در این میان در دیدارهایی كه سعادت دیدار با رهبر معظم انقلاب را داشته‌ایم، ایشان همواره بر حفظ و تقویت روحیه جهاد و خودباوری در میان كاركنان صنعت نفت تأكید كرده‌اند و از ما خواسته‌اند كه صنعت نفت ایران را از وابستگی به شركت‌های خارجی بی‌نیاز كنیم.در سال جهاد اقتصادی هم ایشان با حضورشان در عسلویه، گاز را در سرلوحه برنامه‌های توسعه اقتصادی و آبادانی كشور قرار دادند؛ به‌طور قطع حركت جهادی كاركنان صنعت نفت در حوزه اقتصاد هم دشمنان كشور را در سنگ‌اندازی‌ها و تحقق برنامه‌های تحریمشان ناكام و ناامید می‌كند.چرا مقام معظم رهبری، كاركنان صنعت نفت كشور در منطقه پارس‌جنوبی را به جهادگران عرصه اقتصادی كشور تشبیه كرده‌اند؛ در یك منطقه اقتصادی انرژی، جهاد كه یكی از معانی اصلی آن مبارزه است، چه مفهومی دارد؟به طور معمول از واژه جهاد زمانی استفاده می‌شود كه با دشمن، غاصب و سلطه‌گری، رویارویی اتفاق بیفتد؛ همان طور كه رزمندگان ایران اسلامی در طول هشت سال دفاع مقدس، در برابر رژیم غاصب بعث ایستادگی و جهاد كردند و از تهاجم دشمن جلوگیری كردند.امروز هم این جهاد به شكل دیگری در برابر سلطه‌جویی و زیاده خواهی دشمنان وجود دارد؛ به طوری كه سلطه‌گران غربی برای دستیابی به اهداف استعماری خود، اقتصاد كشور و به ویژه بخش انرژی ایران را كه اصلی‌ترین منبع تأمین درآمدهای كشور است، هدف قرار داده‌اند و با اعمال محدودیت‌های اقتصادی گسترده، تلاش می‌كنند تا ادامه فعالیت صنعت نفت ایران را با مشكل روبه‌رو كنند.سخنان رهبر معظم انقلاب این پیام را دارد كه خط مقدم جبهه اقتصادی كشور، امروز در صنعت نفت و به ویژه در جبهه پارس‌جنوبی است؛ جایی كه در آن سوی میدان مشترك رقیب یا به تعبیر دیگر شریك ما، با بهره‌گیری از توان شركت‌های غربی پرشتاب مشغول برداشت از میدان است.در این شرایط كاركنان صنعت نفت در جبهه مقابله با تحریم‌ها و در جایی كه حمایت شركت‌های بین‌المللی را ندارند، مشغول جهاد با دشمنی هستند كه پایه‌های اقتصادی كشور را هدف هجوم خود قرار داده‌اند. در واقع می‌توان گفت كه كشورمان هنوز هم در حال جنگ است، جنگی كه تنها جنس آن تغییر كرده است؛ جنگ دانش و اقتصاد!با این تفاسیر، كاركنان صنعت نفت كشور هم اكنون باید با یك روحیه جهادی و با تلاش همه جانبه از جنس ایثارگری‌هایی كه در دوران هشت سال دفاع مقدس به ثمر نشست، در برابر موج هجوم دشمن به اركان اقتصادی اقتصادی و فرهنگی بایستند و جهاد كنند تا در این جنگ تحمیلی نیز بر دشمنان پیروز شوند.به طور مشخص جهاد در جبهه توسعه پارس‌جنوبی را رویارویی با شركت‌های غربی حامی كشور رقیب ایران در برداشت از این میدان مشترك تلقی كرد؟بله، در زمان جنگ تحمیلی نیز دنیای استكبار با حمایت همه جانبه از عراق سعی داشت تا در تحقق اهداف غاصبانه خود در منطقه به موفقیت برسد؛ بر همین اساس با اهدای تسلیحات پیشرفته كشتار جمعی و تجهیزات و امكانات نظامی روز دنیا در آن زمان، دشمنی خود را با نظام مردمی جمهوری اسلامی نشان داد.این دشمنان امروز هم دانش و فناوری پیشرفته و روز دنیا را در اختیار كشور قطر قرار داده‌اند، همان دانش و تكنولوژی كه ایران را از آن محروم ساخته‌اند؛ به روشنی مشهود است كه این حمایت یكجانبه با هدف تضعیف بنیان‌های انرژی جمهوری اسلامی ایران انجام شده است؛ در واقع آنها یك جنگ اقتصادی نابرابر را با ایران آغاز كرده‌اند.این در حالی است كه ایرانی‌ها نشان داده‌اند كه با دست خالی هم توان مقابله با این هجمه‌ها را دارند؛ مجموعه صنعت نفت كشور هم همچون زمان جنگ تحمیلی، با تقویت روحیه خودباوری و اعتماد به نفس توانسته است ضمن تأمین منابع مالی از داخل كشور، به دانش فنی ساخت تجهیزات و تأسیسات و اجرای ابرپروژه‌های صنایع نفت و گاز دست بیابد.پرواضح است كه اگر ایالات متحده امریكا و در مجموع غربی‌ها چتر حمایت خود را از سر قطر بردارند، این كشور برای ادامه برداشت از میدان مشترك با ایران باز می‌ماند؛ این در حالی است كه متخصصان صنعت نفت ایران بدون حمایت غول‌های نفتی دنیا روی پای خود ایستاده‌اند و پس از سه دهه تلاش متناسب با برنامه‌های صیانتی و در راستای حفظ منافع ملی، در خط مقدم جبهه اقتصادی صنعت نفت بر دشمنان می‌تازند.روحیه جهاد فی سبیل الله كه رهبر معظم انقلاب بر آن تأكید كرده‌اند را در میان كاركنان صنعت نفت چگونه می‌بینید؟ایشان براساس آموزه‌های دین مبین اسلام، رویكرد جهاد در راه خدا در جبهه اقتصادی كشور را به كاركنان صنعت نفت توصیه كردند؛ تلاش در جهت منافع خانواده و جامعه و مظلومان عین عبادت است؛ معنای این جمله به خوبی در میان كاركنان اقماری مناطق عملیاتی صنعت نفت در بخش‌های خشكی و دریا دیده می‌شود كه با تمام وجودشان مانع از توقف حتی یك لحظه تولید نفت و گاز می‌شوند و با جهاد در راه خدا از باز ایستادن چرخ‌های توسعه صنعت نفت پیشگیری می‌كنند.سفر رهبر معظم انقلاب اسلامی به عسلویه، انگیزه و جوش و خروش خاصی را در میان همه كاركنان، مدیران و مسئولان صنعت نفت كشور ایجاد كرده است كه به طور قطع با تقویت انگیزه همت و كار بیشتر برای توسعه و آبادانی كشور، رشد حداكثری نظام اقتصادی كشور بر پایه صنعت نفت و گاز را به دنبال خواهد داشت.كاركنان حفاری در خط مقدم جبهه صنعت بودند . بسیاری از دستگاه های حفاری در نقاط مختلف مرزی كشور مشغول توسعه مخازن مشترك بودند . 16 نفر از كاركنان یكی از دكل های حفاری در خطوط مرزی به اسارت درآمدند كه نشان می دهد دلیرمردان صنعت حفاری، هیچ حد و مرزی برای كار قائل نیستند و هر جا كه نیاز به عملیات وجود داشته باشد، از توان اقتصادی كشور حمایت می كنند و جلوه‌هایی از ایثار، تلاش و پایمردی را به نمایش می‌گذارند . امروز هم مهندسان بسیجی صنعت حفاری در حال مقابله با نبرد اقتصادی برخی كشورهای تمامیت خواه غربی و شرقی هستند و در این راه، به موفقیت‌های چشمگیری نیز دست یافته‌اند.به نظر شما مهم‌ترین فراز بیانات مقام معظم رهبری در سفر به عسلویه چه بود؟توسعه پژوهش‌ها و مطالعات حقوق نفت و گاز و همچنین ارتقای سطح دانش اقتصاد انرژی در كشور از مهم‌ترین محورهای سخنان رهبر انقلاب در جمع كاركنان صنعت نفت در عسلویه بود؛ ایشان بر تربیت نیروی انسانی متخصص در حوزه اقتصاد و حقوق نفت و گاز تأكید ویژه‌ای داشتند و این حساسیت و تدبیر ایشان نشان از وجود كاستی‌هایی در این حوزه دارد.صنعت نفت یكی از مهم‌ترین بخش‌هایی است كه به طور مستقیم درگیر امور حقوقی و قراردادی است و به طور قطع بخش چشمگیری از منافع ملی كشورمان در ارتباط با شركت‌های داخلی و خارجی را قراردادهای شفاف و با پشتوانه علمی و كارشناسی محكم تأمین و محقق می‌كند.رهبر معظم انقلاب منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس در عسلویه را به عنوان قلب انرژی ایران، منطقه‌ای حساس و با ارزش تعبیر كرده‌اند و با توجه به حجم چشمگیر قراردادهایی كه در این حوزه بسته شده است؛ حساسیت بر مسائل حقوقی و قراردادی را مدنظر مدیران قرار داده‌اند. ایشان تأكید دارند كه در حوزه امور حقوقی و قراردادی و همچنین اقتصاد انرژی به ویژه در بخش نفت و گاز، باید سیاست‌های پویا و روزآمدی در برنامه‌های مدیران ارشد وزارت نفت قرار گیرد تا از این طریق ضعف‌هایی كه در این حوزه وجود دارد در سریع‌ترین زمان ممكن برطرف شود.اقتصادی، تولیدی و علمی بودن میدان گازی پارس‌جنوبی از جمله محورهایی بود كه رهبر انقلاب به آن اشاره كردند؛ نظر شما در باره این سخن ایشان چیست؟از آنجا كه تمدن صنعتی – انرژی عسلویه حاصل همت، تلاش، اندیشه و روحیه جهادی ایرانی است، موجب جلب نظر رهبر انقلاب شده است؛ پارس‌جنوبی تأمین‌كننده حدود نیمی از نیاز گاز مصرفی كشور و در نتیجه یك خاستگاه تولیدی است؛ هم اكنون محصولات متنوع دیگری نیز از این میدان استحصال می‌شود كه فروش آنها، بر افزایش درآمدهای ارزی كشور بسیار اثرگذار است.به جرأت می‌توان گفت كه منطقه پارس‌جنوبی یك دانشگاه بزرگ صنعتی منحصر به فرد در سطح منطقه است كه در این منطقه انرژی- صنعتی، بسیاری از شركت‌های ایرانی ظهور كرده و توانمند شده‌اند؛ بومی و ایرانی‌سازی بسیاری از تكنولوژی‌های روز دنیا در تمامی عرصه‌ها و همچنین بومی‌سازی و توسعه ساخت داخل در بستر توسعه میدان فوق عظیم پارس‌جنوبی محقق شده است.شاهد این مدعا دستیابی شركت‌های ایرانی به دانش ساخت تأسیسات دریایی نیازمند دانش فنی و علمی ویژه است؛ به طوری كه هم‌اكنون شركت‌های ایرانی بخش چشمگیری از تأسیسات مورد نیاز برای استخراج نفت و گاز در دریا را با تكیه بر توان و دانش بومی خود می‌سازند و از این محل، صنعت نفت كشور را از وابستگی به شركت‌های غربی بی‌نیاز كرده‌اند.