علی طالبزاده | سابقه حضور او در سازمان فضایی یکی از دلایل اصلی برای معرفیاش به عنوان وزیر ارتباطات و فناروی اطلاعات بود؛ چون در زمانی که وی تصدی پست ریاست سازمان فضایی را بر عهده داشت طرح ماهوارهها کلید خورد. رئیس جمهور نیز پس از مشورت با سلیمانی، وزیر سابق، وی را به مجلس معرفی کرد. از وقتی که پشت میز وزارت نشسته است بیشترین مباحثی که با آن درگیر شده، اینترنت، تلفن همراه و ماهواره بوده است. رضا تقیپور سال 1336 در شهر مراغه به دنیا آمد. دارای مدرک کارشناسی در رشته کامپیوتر و کارشناسی ارشد در رشته پژوهشی علوم مدیریت و مهندسی صنایع و کارشناس ارشد مهندسی صنایع است. او مدیر صنایع امنیت مخابرات در سالهای 1369 تا 1375 هم بود. همچنین مدیرعاملی صنایع الکترونیک شیراز در سالهای 1375 تا 1381 و مدیرعاملی صنایع مخابرات ایران در سالهای 1381 تا 1386 از جمله مسئولیتهای مهم وی بوده است. تقی پور مشغول تحصیل در دوره دکتری علوم پیشرفته مدیریت است. در سوابق مدیریتی وی همچنین معاون وزیر و رئیس سازمان فضایی ایران و مدیریت کلان پروژههای طراحی و ایجاد ایستگاههای زمینی، طراحی و ساخت ماهوارههای کوچک به چشم میخورد.از زمانی که جنابعالی از مجلس رأی اعتماد گرفتهاید تاکنون مهم ترین اقدامات انجام شده یا در دستور کار وزارت ارتباطات چه بوده است؟همانطور که در جریان هستید، برنامههای پیشنهادی بنده در زمان گرفتن رأی اعتماد از مجلس در پنج حوزه توسعه زیرساختهای ارتباطی کشور با استفاده از فناوری نوین ارتباطات، توسعه فناوری به منظور توسعه و رشد سریع و جهشی جمهوری اسلامی در عرصههای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و امنیتی، توسعه فناوری و خدمات کاربردهای فضایی امور پست وپستبانک و تهیه و تدوین مقررات و نظامهای کنترل و صدور مجوزهای لازم برای شبکههای پستی و مخابراتی ارائه شده بود. برهمین اساس و با توجه به برنامههای اعلام شده تلاش کردیم تا در طول حدود یک سال و نیم گذشته، در جهت تحقق موارد مطرح شده و رسیدن به اهداف سند چشمانداز 1404 پروژههایی طراحی یا از پروژههای موجود بهرهبرداری شود. اجرای اصل 44 قانون اساسی که در کشور ما، در پی ابلاغیه مقام معظم رهبری بیش از پیش ضرورت مشارکت مردم در توسعه همهجانبه کشور را مطرح کرد با جدیت درحال پیگیری و اجراست که ارائه پروانه اپراتور سوم تلفن همراه و اپراتور اول پست از جمله این موارد محسوب میشود. از سوی دیگر طی این مدت و به منظور تحقق اهداف پیش بینی شده، ادامه سالمسازی و گسترش خدمات اینترنت و استفاده بهینه از این فناوری برای توسعه همه جانبه، متصل کردن مراکز دستگاههای مختلف کشور به شبکه ملی اینترنت، افزایش ظرفیت اینترنت کشور به حد مورد نیاز، افزایش ضریب نفوذ کاربران اینترنت و افزایش تعداد پورتهای پرسرعت واگذار شده به عنوان دغدغههای وزارت ارتباطات متولی ICT کشور، به جدیت مورد پیگیری قرار گرفته که نتایج خوبی را نیز در پی داشته است. همچنین، بر اساس برنامه پنجم توسعه، راهاندازی 6 هزار دفتر جدید ICT روستایی بر عهده وزارت ارتباطات قرار داده شده است که با ابلاغ این برنامه و با پیشبینی منابع موجود اجرای این تکلیف را از سال جدید آغاز میکنیم.
یکی از دغدغههای اصلی کارشناسان نبود زیرساختهای قوی و مستحکم برای توسعه دولت الکترونیکی است، برای تحقق این مهم چه باید کرد و شما چه کردهاید؟بدون شک، ایجاد و توسعه دولت الکترونیکی یکی از برنامههای اصلی دولت دهم محسوب میشود که در همین راستا شعار «دولت دهم، نخستین دولت الکترونیکی» انتخاب شده و تمامی تلاشها برای تحقق آن در دست انجام است. همانطور که شما اشاره کردید، وجود زیرساختهای قوی و گسترده برای تحقق این شعار یکی از ارکان اصلی به شمار میآید، اما معتقدم طی سالهای گذشته تلاشهای بسیار زیادی برای ایجاد این زیرساختها صورت گرفته و موافق این مسئله که این زیرساختها وجود ندارد نیستم. در حال حاضر ظرفیت پهنای باند داخل کشور به Gbps 470 رسیده و تعدادSTM1های (خطوط دریافت کننده پهنای باند) اینترنت نیز به 173 عدد رسیده که امیدواریم با تلاشهای در دست اجرا این تعداد تا پایان سال به 200 عدد افزایش پیدا کند. درفازهای بعدی این ظرفیت کامل تر خواهد شد. امیدواریم در سال 90 ، بتوانیم به اهداف مورد نظر در این حوزه دسترسی پیدا کنیم. از سوی دیگر 15 کمیته در حوزههای مختلف نظیر دولت الکترونیکی، تجارت و بانکداری الکترونیکی، سلامت الکترونیکی، زیر ساختهای فناوری اطلاعات و فرهنگ ایرانی و اسلامی در فضای مجازی تشکیل شده است. همچنین، کمیته امنیت فاوا، رفاه، حقوق و قوانین ، مدیریت پروژههای راهبردی، برنامه و بودجه، فرآیندهای بین سازمانی، پشتیبانی و توسعه مدیران ارشد فاوا، سیاستگذاری نیروی انسانی فاوا، سیاستگذاری منابع اطلاعاتی، صنعت و توسعه صادرات فاوا، تعاملات بین المللی و کمیته فنی و استاندارد، دیگر کمیتههای تخصصی تشکیل شده در این حوزه هستند. این کمیتهها مباحث مختلف را که باید به پروژهها تبدیل شوند بررسی و راهکارهای اجرایی شدن این پروژهها را به کمیسیون تخصصی ارائه خواهند داد. کمیسیون تخصصی نیز پس از بررسی موضوعات ارسال شده، پیشنهادهای احتمالی لازم را در خصوص تهیه قوانین و ایجاد سازو کارهای اجرایی به کار گروه مدیریت فناوری اطلاعات دولت ارائه خواهد کرد تا به سرعت امکان عملیاتی شدن پروژههای تعریف شده در این حوزه در طول برنامه پنجم فراهم شود.
آقای وزیر! کشورمان به عنوان یکی از کشورهای با جمعیت جوان و تحصیلکرده نیاز به فضای اینترنت امن و با کیفیت دارد، برای اینکه به وعده خود در زمان کسب رأی اعتماد مبنی بر کاهش قیمت و بهبود کیفیت خطوط اینترنت عمل کنید، چه برنامهای دارید؟همانطور که پیش از این نیز و در سؤال قبلی اشاره کردم، تلاشهای گستردهای برای افزایش ظرفیت پهنای باندData کشور صورت گرفته و این پروژه در چند فاز اجرایی میشود که فاز نخست آن در مهرماه انجام شد و فاز دوم آن نیز همزمان با میلاد نبی گرامی اسلام(ص) و حضرت امام جعفر صادق (ع) به بهره برداری رسید. برای اکثر کاربردها در زمینه خدمات الکترونیکی مانند تجارت الکترونیکی یا بانکداری الکترونیکی پهنای باند داخل پاسخگو است، اما آن چیزی که این روزها بر سر آن بحث میشود پهنای باند داخلی و بینالملل است که به تازگی حدود 30درصد به ظرفیت آن اضافه شده است.
اما قیمت چه میشود؟در خصوص کاهش قیمت اینترنت نیز باید بگویم که براساس محاسبه قیمت تمام شده سال گذشته شرکت زیرساخت مشخص شد که میتوانیم 20 درصد کاهش قیمت پهنای باند داشته باشیم. بر همین اساس و پس از تصویب کمیسیون تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، سال جاری قیمت هر STM1 تا 20 درصد کاهش یافت که انتظار داریم این کاهش قیمت در سبدهزینههای IT خانوار لحاظ شده و اهداف مورد نظر در این کاهش قیمت محقق شود. در این زمینه همکاری و کاهش قیمت توسط ارائه کنندگان سرویسهای دسترسی حائز اهمیت بسیار زیادی است.
چه زمانی میتوان شاهد حذف محدودیت استفاده از اینترنت برای عموم که اکنون 128 کیلو بیت بر ثانیه است، بود؟باید یادآوری کنم که این محدودیت در حال حاضر تنها برای کاربران خانگی وجود دارد و تا کنون، هیچگاه در بخش مصارف دانشگاهها، مراکز علمی و پژوهشی، شرکتها و سازمانهای تجاری و بانکها محدودیتی وجود نداشته و تمامی درخواستها در این حوزه از سوی شرکت ارتباطات زیرساخت و شرکتهای ارائه کننده خدمات اینترنت پرسرعت پاسخ داده میشود. ضمن اینکه بنده معتقدم برای بیش از 95 درصد کاربردها سرعت اینترنت داخل کشور پاسخگو است و البته تاکنون، در رابطه با برداشته شدن این محدودیت تصمیمی از سوی نهادهای ذیربط گرفته نشده است.
اکثر تعرفههای خدمات با هدفمندی یارانهها اصلاح و به قولی گران شده است، اما هنوز تعرفه مخابراتی و ارتباطی افزایشی نیافته است به نظر شما که رئیس کمیسیون مقررات دررگولاتوری هستید آیا در آینده شاهد افزایش تعرفهها خواهیم بود؟با توجه به اجرای طرح هدفمندی سازی یارانهها، افزایش تعرفههای مخابراتی مدنظر دولت نیست. البته بررسیهایی صورت گرفته که به معنی افزایش آنها نبوده است. بلکه هدف تعدیل تعرفههاست. به همین جهت هر زمان بررسی تعرفههای پیشنهادی تمام شود نتیجه اعلام خواهد شد. اما بر اساس قانون اصل 44 قانون اساسی، دولت نباید به بخشخصوصی تکلیف کند که کالا یا خدمتی را به ضرر بفروشد. بنابراین وقتی شرکتی خصوصی شد، میتواند درخواست کند که اگر در گذشته تعرفههایی زیرقیمت تمام شده داشته، با تصویب مراجع قانونی آنها را به حد قیمت تمام شده برساند. بنابراین مدارک و مستندات درخواست افزایش تعرفه اپراتور در کمیسیون تنظیم مقررات بررسی میشود و اگر نیاز به تغییر تعرفه وجود داشته باشد، تغییر تعرفه صورت میگیرد.
چندین بار از سوی فجیره ما دچار اختلال جدی در اینترنت شدیم. برای رفع محدویت احتمالی در خصوص دریافت پهنای باند از فجیره و کاهش وابستگی به این خط چه برنامهای دارید؟ما در صدد افزایش قابلیت شبکه ارتباطات زیرساخت هستیم و هزینه بسیاری نیز در این حوزه صورت گرفته تا نقاط اتصال شبکه به اینترنت بین الملل افزایش یابد. پیش از این تنها از مسیر دریایی جاسک - فجیره (ایران - امارات) به شبکه بین الملل متصل میشدیم که در صورت بروز برخی حوادث، ارتباط داخلی کشور مختل میشد، اما هم اکنون هم از سمت شمال و هم از سمت جنوب نقاط اتصال زیادی تعریف شده است تا این مشکلات پیش نیاید. برای مثال در جنوب از طریق پروژه فالکون از دو نقطه بندرعباس و چابهار به کابلهای بینالمللی متصل هستیم و از سمت شمال و شمالغرب آستارا و مرزبازرگان و آذربایجان و ترکیه از طریق آنها به اروپا متصل میشویم و به پهنای باند که فقط از مسیر جاسک فجیره تأمین میشد، اکنون چهار درگاه بینالمللی دیگر افزوده شده و در حال حاضر به نسبت کل پهنای باند کمترین پهنای باند از مسیر جاسک - فجیره برقرار است.
پس از دستور دولت برای چالاک سازی و کاهش هزینههای وزارت ارتباطات همزمان با اجرای طرح هدفمندی یارانهها چه اقداماتی را در دستور کار خود قرار داده اید؟در این زمینه ستادی تحت عنوان«ستاد عملیاتی هدفمند کردن یارانهها» در وزارت تشکیل شده است که از جمله وظایف در نظر گرفته شده برای این ستاد، برنامه ریزی و پیش بینی لازم برای اجرای مواردی از قانون هدفمند کردن یارانهها که به وزارت ارتباطات مرتبط بوده و بر قیمت تمام شده خدمات و سایر هزینهها تأثیر دارد، بوده است. برنامه ریزی و پیش بینیهای لازم برای اجرای برخی مواد قانون در خصوص خدمات پستی و توسعه خدمات الکترونیکی تعاملی با هدف حذف یا کاهش رفت و آمدهای غیر ضرور از دیگر مواردی است که در این آئین نامه مد نظر قرار گرفته است. اما وزارت ارتباطات یکی از سازمانهای فعال در اجرای این قانون محسوب میشود به گونهای که حدود 10 هزار دفتر ICT روستایی 5400 دفتر ICT شهری و 400 شعبه پست بانک در سراسر کشور، از جمله نقاط تماس مردم با پست بانک محسوب میشوند که به واسطه آن یک میلیون و300 هزار ثبت نام برای هدفمندی یارانهها صورت گرفته که 70 درصد از مجموع افرادی که از طریق پست بانک اقدام به افتتاح حساب برای دریافت یارانهها کردهاند، از روستاها بوده است. از سوی دیگر و در سال جاری، بیش از یک میلیون مرسوله خدمات هدفمند کردن یارانهها شامل توزیع برگههای یارانهها، میان متقاضیان توزیع شده است.
آقای وزیر! شرکتهای مخابراتی کشورمان توانایی حضور در بازارهای جهانی را دارند؟در حال حاضر در بخشهایی حجم گستردهای از محصولات تولید داخل در زمینههای مختلف مخابراتی و نرم افزاری به کشورهای مختلف آسیایی، افریقایی و امریکای لاتین صادر میشود. اما من معتقدم که مواد اولیه بخش ارتباطات و فناوری اطلاعات نیروهای متخصص و نرمافزاری است که کشور ما با داشتن متخصصان قابل توجه در این حوزه بسیار غنی است. بر همین اساس، امیدواریم با ارتقای جایگاه متخصصان و صنعتگران بخش فناوری اطلاعات و ارتباطات شاهد حضور پررنگتر این بخش در بازارهای جهانی باشیم و در این راستا وزارت ارتباطات برنامههای حمایتی را نیز مدنظر دارد. در همین راستا و به منظور حضور وسیع و پررنگ بخش خصوصی و فعال در این حوزه در نمایشگاه تلکوم 2011 ، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات یک بسته حمایتی مناسبی را تدوین کرده که جزئیات آن نهایی شده است.
با ورود اپراتور سوم تلفن همراه در خرداد سال 90 فکر میکنید رقابت و قیمت میان اپراتورها تا چه میزان اثرگذار باشد؟رقابت اپراتورها در نهایت به نفع مصرفکنندگان نهایی و کاربران تلفن همراه خواهد بود و آنها میتوانند از خدمات بهتر با قیمتهای مناسبتر استفاده کنند. ورود اپراتور سوم نیز باعث خواهد شد که اپراتورهای دیگر نیز برای حفظ سهم خود در بازار ، اقدام به ارائه خدمات با کیفیت بهتر و تنوع بیشتر بکنند. بی تردید ورود یک رقیب قدرتمند به بازار تلفن همراه موجب خواهد شد که قیمتها نیز رقابتی تر شود و در نتیجه تمام اپراتورها سعی خواهند کرد خدمات خود را با قیمت رقابتی و کیفیت مناسب به مشترکان عرضه کنند.
بحثهایی درباره اپراتور چهارم که بیشتر روی دیتا قرار است کار کند مطرح شد. اپراتور چهار چه زمانی کلید خواهد خورد و فکر میکنید با راهاندازی این اپراتور چه تفاوتی در بازار مشاهده خواهیم کرد؟وزارت ارتباطات برای توسعه دولت الکترونیکی بر بحث وجود اپراتور خصوصی که حوزه فعالیت آن لایه دسترسی و فیبر نوری باشد، تأکید دارد. فعالیت این اپراتور نیز در زمینه توسعه خدمات فناوری اطلاعات است و شبکهای است که خدمات دیتا را ارائه میکند و میزان باند آن، به کاربردها و سرویسهای قابل ارائه بستگی دارد. برای مثال برای، IPTV (شبکه تلویزیون اینترنتی) آموزش از راه دور و دورکاری، سرویس ویدئو درخواستی با حداقل پهنای باند 8 مگابیت بر ثانیه به کاربران خانگی ارائه خواهد شد. مقدمات آن انجام و طراحیهای اولیه آن توسط رگولاتوری صورت گرفته و کارهای نهایی برای وارد شدن به مرحله اعطای پروانه در حال انجام است.
مشکل شرکتهای ارائه دهنده اینترنت با شما چیست؟ به نظر شما مشکلات شرکتهای pap
با وزارت ارتباطات و مخابرات قابل حل است؟در این زمینه لازم است بر این نکته تأکید کنم که وزارت ارتباطات همواره در صدد حمایت از بخش خصوصی بوده است و بر همین اساس نیز در حال حاضر، 90 درصد فعالیتهای بخش ارتباطات و فناوری اطلاعات کشور توسط بخش خصوصی انجام میشود. البته مشکلات این شرکتها از طرف سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی پیگیری میشود. بر همین اساس، یک آئین نامه تعاملی از سوی سازمان تنظیم مقررات تنظیم شده بود که در جلسه 97 کمیسیون تنظیم مقررات به تصویب رسیده است. در این آئین نامه، وظایف متقابل میان شرکت مخابرات و شرکتهای ندا به تصویب رسیده و نحوه نظارت سازمان تنظیم مقررات بر چگونگی اجرای آن نیز مشخص شده است.
یکی از طرحهای جالب در دولت ایمیل ملی بود، کار به کجا رسید و بحث ایمیل ملی و اینترنت ملی چه زمانی اجرایی خواهد شد؟راهاندازی شبکه ملی اطلاعات تکلیف دولت در برنامه پنجم توسعه است، طرح شبکه ملی اطلاعات در چند مرحله، اجرایی میشود که مرحله نخست آن امسال به بهرهبرداری خواهد رسید؛ اما مرحله پایانی در سال 92 به پایان میرسد. شبکه ملی اینترنت یا شبکه ملی اطلاعات بر پایه پروتکل اینترنت طراحی شده و یکی از زیرساختهای اصلی دولت الکترونیک محسوب میشود و پهنای زیاد، ارسال تصویر، صوت و حجم زیاد اطلاعات از ویژگیهای این شبکه است.
واگذاری پنج درصد از سهام پست بانک حواشی بسیاری داشت. شما موضع گیری خیلی جدی کردید و خواهان توقف واگذاری به دلیل عدم رعایت قوانین بودید. وضعیت پست را بانک در سال 90 چگونه ارزیابی میکنید، با توجه به اینکه پنج درصد از سهام این بانک واگذار شده است شما قصد واگذاری بیشتر سهام این بانک را دارید؟مطابق پیگیریهای انجام شده از سوی دولت قرار بر این است که فروش سهام شرکت پست بانک در همین مقداری که هست تا سال 93 متوقف شود و دولت اجازه دارد که این خصوصیسازی را به تأخیر بیندازد تا بتوان از پست بانک برای ارائه خدمات دولت الکترونیک استفاده کرد. بر همین اساس، به غیر از سهام واگذار شده پست بانک تاکنون، هیچ سهمی از این بانک تا سال 1393 واگذار نخواهد شد. طی این مدت هم پست بانک خدمت رسانی به مناطق محروم را گسترش میدهد و هم بخشهای تصدیگری آن تفکیک میشود و برای ارائه به بخش غیر دولتی آماده خواهد شد. پست بانک، مراکز خدماتی خود را به محل زندگی مردم در نقاط محروم منتقل میکند تا سفرهای زائد و غیر ضرور هموطنان، خصوصاً روستائیان برای دریافت خدمات بانکی را کاهش دهد. از طرفی معتقدیم پست بانک باید به صورت اقتصادی اداره شود و همچنین خدمات خود را به صورت ارزان به مردم ارائه کند تا رضایت مردم و سهامداران را بتواند جلب کند. شرکت دولتی پست بانک، یکی از مصادیق بارز خدمترسانی به مردم محسوب میشود. دولت به منظور اجرای مأموریتهای خود به یکسری ابزار، ساختار و ساز و کار نیاز دارد تا بتواند وظایف خود را به طور کامل اجرایی کند و نباید امروز این ساز و کار اجرایی را برای خدمت رسانی به مردم از دست بدهیم. باید نهضت خدمت رسانی به نقاط محروم روستایی که جزو افتخارات دولت نهم و دهم محسوب میشود ادامه پیدا کند.
