چندی پیش خبری روی تلکس خبرگزاریها قرار گرفت که حکایت از شیوع آنفلوآنزای مرغی در برخی استانهای کشور به ویژه استان قزوین داشت. هر چند خبر کوتاه بود اما موجی از نگرانیها را برای مردم و مسئولان به همراه داشت. بیماری آنفلوآنزای مرغی، نوعی بیماری است که عموماً ماکیان را مبتلا میکند و عامل مولد آن ویروسی است. متأسفانه در سالهای اخیر این ویروس به گونههای دیگر جانداران نیز منتقل و موجب ابتلاهای انسانها به این بیماری شده است. این ویروس اغلب در فضولات پرندگان یافت میشود و مرغدارانی که این ویروس را تنفس میکنند به آن مبتلا میشوند. انتقال بیماری از انسان به انسان بسیار به ندرت اتفاق میافتد، اما آنچه این بیماری را برای انسان خطرناک میکند این است که ویروس آن به شکلی دچار جهش ژنتیکی و تغییر رفتار شود و بتواند از انسانی به انسان دیگر منتقل شودکه در نتیجه این امر شیوع بیمار بسیار گسترده خواهد شد. از آنجا که این مسئله تهدید جدی برای مرغداریها و سلامت جامعه به حساب میآید و به دلیل اهمیت موضوع در جهت بررسی این خبر برآمدیم.شیوع آنفولانزا در قزوین
در خبرگزاری فارس و به نقل از محمدیوسفی رئیس اتحادیه مرغ گوشتی ایران آمده بود که آنفلوآنزای مرغی در چند روز اخیر در قزوین شیوع پیدا کرده است. رئیس اتحادیه مرغ گوشتی ایران گفته بود: «بیماری آنفلوآنزای مرغی 20 روزی است در مرغداریهای استان البرز و قزوین شیوع پیدا کرده و ستادی برای مقابله در وزارت جهاد کشاورزی تشکیل شده است».
یوسفی با اشاره به اینکه قرار است بخش مربوط به انسان را وزارت بهداشت و بخش مربوط به طیور را سازمان دامپزشکی کشور پیگیری کنند ادامه داده بود: «خسارت بیماری آنفلوآنزای مرغی از 20 روز پیش شدت گرفته و سازمان دامپزشکی با انجام قرنطینههای لازم تا حدودی این بیماری را کنترل کرده است اما این بیماری در حال حاضر در استانهای البرز و قزوین شیوع بیشتری دارد و بیم آن میرود به زودی به استان تهران هم سرایت کند».
رئیس اتحادیه مرغ گوشتی ایران همچنین گفته بود که قرار است در زمینه میزان تلفات کسی به غیر از سازمان دامپزشکی صحبت نکند و تنها این سازمان مسئول اطلاع رسانی باشد.
اما وقتی برای پیگیری موضوع به سراغ دیگر مسئولان قزوین و همچنین شخص آقای یوسفی رفتیم وقایع دیگری رخ داد. معلوم نبود چه اتفاقی افتاده که جملگی این مسئله را رد و نسبت به آن ابراز بیاطلاعی کردند. ابتدا به سراغ اداره بهداشت شهرستان قزوین رفته و آمار مبتلایان به این بیماری را از آن خواستار شدیم. دکتر سعید اسکویی، رئیس مرکز بهداشت شهرستان قزوین با اعلام اینکه اخیراً هیچ موردی از ابتلای انسانی به آنفلوآنزای مرغی مشاهده نشده گفت: «نتیجه تمام آزمایشاتی که اخیراً برای بررسی وجود آنفلوآنزای مرغی در انسانها انجام شده منفی است و در این زمینه هیچگونه مشکلی وجود ندارد. اسکویی با بیان اینکه تنها نوع ابتلا انسانی به آنفلوآنزای مرغی مربوط به اداره بهداشت است، ادامه داد: «در خصوص شیوع آنفلوآنزای مرغی در قزوین هیچگونه خبری درج نشده است».
سازمان دامپزشکی کشور چه میگوید؟
حالا نوبت سازمان دامپزشکی کشور بود که در مورد خبر منتشره پاسخی بدهد.
فاطمه زارعان، رئیس روابط عمومی سازمان دامپزشکی کشور ضمن تکذیب خبر شیوع بیماری آنفلوآنزای مرغی گفت: «خوشبختانه هیچ مورد ابتلا به آنفلوآنزای مرغی در کشور وجود ندارد!». وی با بیان اینکه تنها سازمان دامپزشکی کشور مسئول اطلاع رسانی در این زمینه است افزود: «چنانچه مواردی در مورد شیوع این بیماری وجود داشته باشد در اسرع وقت به آن رسیدگی کرده و اطلاعات صحیح را ارائه میدهیم، بنابر این مورد گفته شده در خصوص وجود این بیماری نادرست است».
وجود اطلاعات ضد و نقیض در زمینه شیوع آنفلوآنزای مرغی شک و تردیدها را در زمینه نبود سیاستی خاص برای حفظ سلامت مردم افزایش داده است در همین راستا به سراغ رئیس اتحادیه مرغ گوشتی ایران که اولین خبر در مورد وجود آنفلوآنزای مرغی به نقل از ایشان منتشر شده بود، رفتیم. جوابهای وی نیز بسیار جالب بود.
محمد یوسفی ضمن تکذیب تمام جملات منتسب به وی گفت: «حدود 20 روز پیش موردی مشکوک به آنفلوآنزای مرغی پیدا شد که پس از گزارش به اداره دامپزشکی و بررسی آن، احتمال وجود بیماری آنفلوآنزای مرغی به طور کامل رد شد و این تنها موردی بوده که به آن اشاره کردهام» یوسفی با تأکید بر اینکه فقط سازمان دامپزشکی مسئول اطلاع رسانی و ارائه آمار در این موارد است، افزود: «هیچ نشانهای مبنی بر وجود یا شیوع بیماری آنفلوآنزای مرغی نه در قزوین و نه در سایر استانها مشاهده نشده است».
وی با بیان اینکه از ابتدای وجود این بیماری در کشور تاکنون هیچ مورد ابتلا به آنفلوآنزای مرغی در اتحادیه مرغ گوشتی وجود نداشته است، تنها مورد اشاره شده در چند روز اخیر را وجود بیماریهای تنفسی در مرغداریها اعلام کرد و افزود: «دلیل عمده این بیماری مشکل تهویه پیش آمده در مرغداریها بود که بر اثر افزایش قیمت سوخت و اختلال در سوخت رسانی به وجود آمده بود». یوسفی در پایان گفت: «مسئله تأمین سوخت مرغداریها اکنون حل شده و اثرات این بیماری روبه کاهش است».
اما به هر حال یک سؤال بیجواب ماند که اگر چیزی نیست چرا خبری منتشر میشود و اگر هست چرا تکذیب!