علی البرزی- هنوز چند دقیقه از صحبتهای رئیس جمهور درباره آغاز هدفمندسازی یارانهها نگذشته بود که باز هم خبرهای مختلف و البته ضد و نقیض درباره این طرح از سوی برخیها نقل محافل و مجالس مختلف شده و بازار شایعات هم رو به داغی گذاشته است.
به گزارش خبرنگار «جوان»، از صبح یکشنبه 28 آذرماه زمانی که به هر اداره، بانک یا مؤسسهای مراجعه میکردیم یا در وسایل نقلیه عمومی درانتظار رسیدن به مقصد بودیم، تنها یک موضوع بر سر زبانها بود و شهروندان ازهر صنف، گروه و گرایشی درباره «آغازهدفمندسازی یارانه ها» صحبت میکردند.
اما دربین صحبتهای کارمندان، رانندگان تاکسی و حتی زنان خانه دارخبرهایی بیان میشد که نه تنها شباهتی به خبر یا واقعیت نداشت، بلکه بیشتر به اصل فراگیر وتاثیر گذاری به نام «شایعه» شبیه بود.
ازگران شدن قیمت نان تا دریافت هزینه آب و برق از اولیای مدارس!
روز گذشته بازار شایعات آنقدر داغ بود که ازگران شدن قیمت نان تا دریافت هزینه آب و برق از اولیای مدارس هم در بین بدنه فعال جامعه و افکارعمومی نقل میشد. در برخی موارد هم اضافه شدن نرخ بیمه ها، افزایش کرایه تاکسی، افزایش قیمت اسکان در خوابگاههای دانشجویی و مسدود شدن قریبالوقوع همه حسابها به این شایعات دامن میزد.
هرچند صدا و سیما و جراید با برنامهریزی و اطلاعرسانی دقیق به دنبال آگاهسازی افکارعمومی جامعه بودند، اما به نظر میرسد برخی منابع غیر موثق از لحظه آغاز این طرح سیاههای از شایعات دروغ را درباره هدفمندسازی یارانهها ارائه کردهاند.
«شایعه» در اجرای طرحهای تأثیرگذار طبیعی است
اینکه چرا و به چه دلیل این شایعات از شب گذشته دربین افکارعمومی جامعه به وجود آمده و سرانجام این شایعات به کجا ختم میشود، موضوعی است که نیازمند واکاوی و بررسی دقیق و کارشناسانه است، اما تجربه اجرای طرحهای بزرگ و تأثیرگذار اجتماعی در کشور این اصل را تأیید میکند که شایعه زمانی رواج مییابد که موضوع قابل توجهی در زندگی افراد از اهمیت ویژهای برخوردار باشد یا در مورد آنها خبرهای صریح و اطلاعرسانی دقیقی به جامعه تزریق نشود.
کارشناس ارتباطات: موضوعات مهم همیشه با شایعه همراه است
«موضوعاتی با اهمیت ویژه و تاثیرگذاری عمیق در کشورهمواره با شایعات همراه است.» دکترامید مسعودی رئیس دانشکده ارتباطات دانشگاه سوره با بیان این مطلب به «جوان»، میگوید: شایعه همیشه دراثرترکیب دو اصل اهمیت موضوع و ابهام افکارعمومی به وجود میآید.
به گفته این استاد ارتباطات، افکارعمومی جامعه برای اینکه پاسخ ابهامات خود را دریافت کند همواره ازشایعه استقبال کرده و به همین دلیل شایعه به سرعت درجامعه منتشرمی شود به باورمسعودی درباره طرح هدفمندسازی یارانهها هم این موضوع صدق میکند، چراکه ازیک طرف هدفمندسازی یارانهها طرحی بااهمیت و تأثیرگذار برای کشوراست و ازسوی دیگر هنوزهم درارتباط با مراحل اجرای این طرح ابهاماتی دربین افکار عمومی جامعه وجود دارد.
برخی رسانهها با انتقاد خود به شایعات دامن میزنند!
بنابرصحبتهای رئیس دانشکده ارتباطات دانشگاه سوره در شرایط کنونی با توجه به وارد شدن به فاز اجرایی هدفمندسازی یارانهها دیگر مجال انتقاد و واکاوی ابعاد مختلف این طرح نیست و مطبوعات باید با توجه به صحبتهای رئیس جمهور به اطلاعرسانی دقیق و رفع ابهامات عمومی درباره هدفمندسازی یارنهها بپردازند.
مسعودی با بیان اینکه مطبوعات آنطورکه باید همانند صدا وسیما اطلاع رسانی نداشتهاند، میافزاید: درچند ماه گذشته موضع انتقادی یا تعریف و تمجید از این طرح در دستورکار جراید با گرایشهای مختلف قرار داشته است و اصل اطلاع رسانی برای آحاد جامعه به فراموشی سپرده شده است و همین موضوع یکی از دلایل شکلگیری شایعه از بامداد شنبه در بین افکار عمومی بود.
مردم اجازه ندهند شایعه پرورانده شود
اما دکترغلامرضا آذری، استاد دانشگاه درباره شکلگیری شایعات مختلف پیرامون هدفمندسازی یارانهها از شب گذشته نظر دیگری دارد. وی با بیان اینکه نباید اجازه داد یک شایعه در جامعه پرورانده شود به «جوان»می گوید: چنانچه یک شایعه در جامعه تداوم داشته باشد فرهنگ شفاهی که غیر قابل اطمینان است در کوی و برزن رواج مییابد و باعث مشکلات مختلفی خواهد شد.
به باورآذری یکی از راهکارهای مقابله با گسترش شایعه درجامعه، مقابله علمی و تحقیقاتی است که به همین دلیل براى کنترل و درمان هرچه بهتر شایعات مناسب است آموزشهاى عمومى برای آگاهسازی شهروندان دربرنامه کاری سازمانهای مختلف قرار گیرد. به گفته وی قبل از شیوع هرشایعهاى باید خطرات و پیامدهاى شایعه را براى مردم تشریح کرد، چراکه شایعه همچون بیماری فراگیری است که به سرعت در جامعه منتقل مىشود و افراد، گروهها، جوامع و حتى کشورهاى مختلف را تحت تاثیر قرار مىدهد.
این استاد دانشگاه هم به نقش جراید و مطبوعات در این روزها اشاره میکند و میگوید: مطبوعات از یک طرف باید ابعاد مختلف این طرح را به مردم اطلاع رسانی و از سوی دیگر پرونده شایعات مختلف پیرامون این موضوع را برای مردم موشکافی کنند.
نمای نزدیک:
روز گذشته همزمان با آغاز هدفمندسازی یارانهها و پخش شایعات مختلف در جامعه، سازمانها و نهادهای مسئول و رسانههای مختلف با اطلاع رسانی دقیق به دنبال بیان واقعیتهای موجود و پایان دادن به شایعات بودند، بخشی از واقعیتهای هدفمندسازی یارانهها که به گونهای دیگر دربین افکار عمومی جامعه نقل شده است در پی میآید :
استاندار تهران: آمادگی کامل دستگاهها و سازمانهای اجرایی در شهر تهران برای هدفمندسازی یارانه ها
اداره دانشجویی وزارت علوم: غذای دانشجویی و قیمت خوابگاه با اجرای هدفمندسازی یارانهها هیچ تغییری نمیکند
استاندار تهران: هیچ مشکلی برای تامین سوخت و بنزین در پایتخت وجودندارد
وزیر آموزش و پرورش: هماهنگی وزارت آموزش و پرورش با ستاد هدفمند کردن یارانهها
وزارت بازرگانی: آماده دریافت گزارشهای تخلف از سوی شهروندان هستیم
مدیرعامل تاکسیرانی تهران: کرایهها تا قبل از ابلاغ جدید افزایش نمییابد
