
فاطمه فكري | يک نوع بيماري خاصي در برخي از ورزشکاران بسيار ديده ميشود که به آن آسم ورزشي ميگويند. اين بيماري علائمي چون بيماري آسم داشته و باعث محدوديت فعاليت فرد ميشود. اما در بيشتر مواقع اين افراد از بيماري خود اطلاع نداشته و تصور ميکنند که اين علائم عادي است و در همه افراد سالم هم ديده ميشود به همين دليل به ندرت ديده ميشود که اين بيماران به درمان خود بپردازند و متأسفانه زماني به فکر سلامتي خود ميافتند که ديگر عوارض اين بيماري روي سلامتي آنها تأثير گذاشته و باعث محدوديت کامل آنها از پرداختن به هر نوع ورزش ميشود.
با توجه به تأكيد همه متخصصان به امر ورزش، به سراغ دکتر مصطفي قانعي، متخصص بيماريهاي داخلي و فوق تخصص ريه رفتيم و توضيحات وي را درباره اين بيماري جويا شديم. اين پزشک متخصص ريه به خبرنگار سلامت «جوان» در توضيح بيماري آسم ورزشي ميگويد: آسم ورزشي نوعي بيماري است که در کتابهاي علمي آن را آسم ناشي از تمرين و نرمش نامگذاري کردهاند. نشانه اين بيماري بدين شکل است که فرد ممکن است بعد از شروع ورزش دچار علائم شود. اين دسته از بيماران ممکن است در ابتداي شروع ورزش علائم داشته و بعد از مدتي نرمش، علائمشان کمتر شود. بخشي از اين مشکلات مربوط به استنشاق هواي سرد و سريع است که باعث اسپاسم مجاري هوايي ميشود و از اين جهت وقتي فرد تند تند نفس ميکشد باعث ميشود که دچار مشکلات تنفسي ضمن ورزش شود. تنها نکته کاربردي اين است که در تعداد زيادي از ورزشکاران که در حين ورزش با مشکلات تنفسي روبهرو بودهاند، اين مشکلات باعث توقف تمريناتشان شده و اين افراد ديگر قادر به انجام فعاليتهايشان درحدانتظار نيستند. به اين دليل است که دچار يک نوع حساسيت تنفسي مجاري آسم ورزشي هستند که اگر اينها شناسايي و درمان شوند ميتوانند حداکثر استفاده را از بدن و توان جسمي خودشان در حين ورزش ببرند.
تنگي نفس در حين ورزش از علائم آسم ورزشي استدکتر قانعي ميافزايد: نکته مهم ديگر درباره بيماران مبتلا به آسم اين است که مشکل اين افراد با ورزش تشديد ميشود و ممکن است براي آنها مخاطره آميز هم باشد. اگر فردي بداند که آسم دارد، اما بدون درمان دست به يک ورزش متوسط و سنگين بزند ممکن است علائمش تشديد شود. اين بيماران حين ورزش دچار خس خس و گرفتگي در مجاري هوايي ميشوند که اين مسئله اي مشکل ساز است. نکته مهم اين است که اگر افرادي لازم است ورزش کنند مثل کودکان که نياز به تمرين و نشاط دارند ما نميتوانيم به صرف اينکه فرد آسم دارد مانع ورزش او بشويم. ما ابتدا بايد درمان کامل کنيم و به آنها ميگوييم که 20 دقيقه بعد از ورزش از اسپري سالبوتامول استفاده کنند، در اين صورت فرد ميتواند به ورزش خود ادامه دهد و نشاط و تحرکش را داشته باشد و در مجموع ميتوان گفت که بيماران آسمي بايد بدانند که علائمشان در حين ورزش تشديد ميشود. تعدادي از ورزشکاران فعاليتشان را به دليل آسم ورزشي محدود ميکنند و اطلاعي از بيماريشان ندارند و چنانچه مطلع بشوند، اين آگاهي بسيار ميتواند در بحث توان جسميشان مؤثر باشد. مسئله مهم اين است که پزشکان افرادي را که نياز به تحرک جسمي دارند طوري درمان کنند که فرد دچار بي تحرکي نشود. اين نکاتي است که بايد در مبتلايان به آسم هنگام ورزش و آسم ورزشي درنظر گرفت.
شنا بهترين ورزش براي مبتلايان به آسم ورزشياين فوق تخصص ريه ادامه ميدهد: معمولاً شنا ورزش بسيارخوبي براي افراد مبتلا به آسم است به شرط اينکه کلر استخر از يک استاندار خوبي برخوردار باشد و کلر مشکلشان را تشديد نکند. برخي از استخرهايي که براي پاکسازي آب از اوزون استفاده ميکنند تقريباً مشکلي براي اين افراد ايجاد نميکند و ميتوانيم بگوييم که شنا ورزش مناسبي براي بيماران آسمي است. به جز شنا ساير ورزشها نيز که نيازي به نفسهاي تند و عميق نداشته باشد، مخاطره اي ندارد. مثل ورزشهاي ايروبيک يا بازي پينگپنگ که مشکلي براي اين افراد ايجاد نميکند. نشانه درماني در اينگونه افراد اين است که فرد بتواند قابليتهاي خودش را همچون گذشته پيدا کند مگر اينکه آسمي باشد که کنترل نشده باشد در اين صورت با ورزش شديد دچار مخاطره ميشود، ولي اگر آسم کنترل شده باشد و کيفيت ريه باز گردانده شده باشد، بيماران ديگر مشکلي با ورزش ندارند.دکتر قانعي ميگويد: شايعترين علائم آسم ورزشي، سرفه در حين ورزش است، بعد خسخس زير سينه در حين ورزش، گرفتگي در قفسه سينه و تنگي نفس که باعث ميشود فرد فعاليتش را متوقف کند. در بعضي موارد هم درد قفسه سينه درصورتي که هوا در سينه حبس شود و از آن خارج نشود، در اين افراد ديده ميشود.